Gmina, Samorząd

Każdy właściciel nieruchomości (ale nie tylko, bo obowiązek ten obejmuje również współwłaścicieli, użytkowników wieczystych i inne podmioty władające nieruchomością), która jest zamieszkała i na której powstają odpady komunalne (potocznie – śmieci), ma obowiązek złożenia do gminy deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i do uiszczania tej opłaty. Nie każdy jednak jest świadomy, że na podstawie jednego oświadczenia, złożonego w ramach ww. deklaracji – każdy właściciel domu jednorodzinnego może skorzystać z ulgi w opłacie za odpady.

Według danych Ministerstwa Cyfryzacji w 2025 roku w jednostkach samorządu terytorialnego odnotowano 3249 incydentów cyberbezpieczeństwa. Na utworzenie Lokalnych Centrów Cyberbezpieczeństwa przeznaczono blisko 270 mln zł. Samorządy będą mogły dzięki nim wspólnie budować kompetencje, inwestować w technologie i reagować na zagrożenia. Powodzenie projektu będzie zależało jednak nie tylko od technologii, ale również od właściwego ułożenia współpracy między JST i podziału odpowiedzialności.

Do 31 sierpnia 2026 roku gminy muszą uchwalić plany ogólne. Tymczasem w wielu samorządach prace są jeszcze na wczesnym etapie. Co to oznacza dla właścicieli działek i inwestorów? Kluczowa data jest coraz bliżej, a brak planu ogólnego może utrudnić uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy.

Od maja 2025 r. w Sejmie trwają prace nad poselskim projektem ustawy o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz ustawy o finansowym wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych, który ma zlikwidować problem „wyprzedaży” mieszkań komunalnych należących do zasobów gmin. Proponowanym rozwiązaniem jest likwidacja uprawnienia rad gmin do stosowania bonifikat przy sprzedaży lokali mieszkalnych, co ma zmusić samorząd do wyceniania mienia po wartości rynkowej lub pozostawienia go w zasobie mieszkaniowym. Jako, że gminy nierzadko udzielały bonifikat sięgających nawet 80, 90 czy 98% wartości nieruchomości – dla wielu rodzin o niższych dochodach, wprowadzenie takiej zmiany, może oznaczać brak możliwości wykupu na własność wynajmowanego mieszkania. Do projektu zgłoszono jednak poprawki.

Dofinansowanie zadań samorządowych w ramach rezerwy subwencji na 2026 r. zostanie zwiększone o 171,8 mln zł i wyniesie w sumie 646,8 mln zł. Dodatkowe wsparcie otrzymają w sumie 63 jednostki samorządu terytorialnego - 47 powiatów, 15 miast na prawach powiatu i 1 województwo.

Farmy wiatrowe i instalacje fotowoltaiczne coraz mocniej zmieniają polską wieś. Dla mieszkańców nie chodzi jednak wyłącznie o produkcję zielonej energii. W grę wchodzą także wieloletnie dochody z dzierżawy gruntów, wpływy podatkowe dla gmin i pieniądze, które mogą wracać do lokalnych społeczności w postaci dróg, szkół czy infrastruktury. Co dokładnie może zyskać wieś na transformacji energetycznej i dlaczego bezpieczeństwo energetyczne zaczyna się również lokalnie?

5 sierpnia weszła w życie nowelizacja ustawy o pomocy społecznej. Nowe przepisy porządkują i standaryzują świadczenie usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania. Zostaną wzmocnione mechanizmy służące ocenie jakości usług przysługujących osobom wymagającym pomocy innych osób z powodu wieku, choroby lub z innych przyczyn.

W gminach ruszył nabór wniosków w tradycyjnej papierowej formie o zasiłki rodzinne i świadczenia alimentacyjne. Aktualnie rodzice mogą zatem składać zarówno papierowe, jak i elektroniczne wnioski. Kto może dostać taką pomoc? Kiedy najlepiej ubiegać się o wsparcie i ile ono wynosi?

Rodzice dorosłych dzieci, które wyprowadziły się z domu, coraz częściej składają skargi na decyzje gmin odmawiających im zwolnienia z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Rzecznik Praw Obywatelskich (RPO), uważa, że takie praktyki mijają się z celem ustawy o Karcie Dużej Rodziny i powinny zostać zmienione. O przedstawienie swojego stanowiska w sprawie poproszono MRPiPS.

Choć prowadzenie działalności w mediach społecznościowych nie jest obowiązkiem samorządu, to jeśli się na to decyduje, musi pamiętać, że jest to działanie w ramach wykonywania władzy publicznej. Oznacza to m.in., że musi godzić się na krytykę obywatelską jako działanie społecznie pożyteczne i pożądane.

Coraz więcej dzików żyje w polskich miastach, czemu sprzyja łatwy dostęp do pożywienia. Zwierzęta stanowią poważne zagrożenie dla życia, zdrowia i mienia mieszkańców. Ministerstwo klimatu odpowiada posłom, czy samorządy powinny zająć się tym problemem.

Czy senior musi mieć aplikację, by skorzystać z bonu senioralnego 2026? Nowe świadczenie ma objąć osoby po 65. roku życia z dochodem do 3410 zł miesięcznie i zapewniać pomoc opiekuńczą w miejscu zamieszkania, a nie wypłatę pieniędzy. Gotowe aplikacje do obsługi bonu już istnieją, ale są tworzone głównie dla gmin i podmiotów, które będą organizować usługi.

Szczecin otrzymał 9,3 mln zł z programu Tenisowe Orły na modernizację największych miejskich kortów. Dzięki rządowemu wsparciu remontowane będą też obiekty w Koszalinie, Świnoujściu i Dziwnowie. Umowy na dofinansowanie przekazał we wtorek wiceminister sportu Piotr Borys.

Choć łączna pula środków dla samorządów w ramach programu ochrony ludności i obrony cywilnej na 2027 r. wzrośnie, większość województw otrzyma mniejsze finansowanie. MSWiA zapowiada korektę – podaje w poniedziałek „DGP”.

Do sądów administracyjnych od lat trafiają spory dotyczące wystawiania zaświadczeń potwierdzających okresy pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych. Choć ich rozstrzygnięcia dotyczące tej tematyki są w ostatnim czasie jednolite, nowe spory wciąż się rodzą.

Pierwsze polskie samorządy właśnie podpisały umowy na łącznie 7,6 mln zł dofinansowania innowacji społecznych – od ogrodów terapeutycznych dla seniorów po mobilne centra pomocy i farmy wertykalne w szkołach. To efekt programu „Innowacje w samorządzie". Każda gmina może dostać do 300 tys. zł na wdrożenie jednego z 30 gotowych, przetestowanych rozwiązań. Jakie innowacje są dostępne i jak aplikować?

Rada Ministrów przyjęła projekt nowelizacji ustawy - Prawo ochrony środowiska. Nowe przepisy zwiększają prawa obywateli do czystego powietrza i pośrednio do ochrony zdrowia. Dzięki zmianom łatwiej będzie zgłosić skargę do sądu na programy ochrony powietrza oraz na bezczynność lokalnych władz.

Ministerstwo Finansów szacuje, że wydatki samorządów na promocję i marketing w 2026 roku mogą sięgnąć nawet 1,4 mld zł. Najwięcej pieniędzy na ten cel przeznaczyły gminy, a najmniej powiaty. W zeszłym roku wydatki na promocję i marketing przekroczyły 1,3 mld zł.

Czy warto pić wodę z kranu, czy lepiej kupić butelkowaną? Zdania Polaków na ten temat są podzielone. Przedsiębiorstwa wodociągowe od lat zapewniają, że woda w kranach ma pierwszorzędną jakość, jednak specjaliści studzą ten optymizm. Już niedługo ta sprawa ma być jednak jasna.

Opłaty za parkowanie w strefach płatnego parkowania oraz kary za brak ich uiszczenia mogą stanowić istotne źródło dochodów jednostek samorządu terytorialnego. Problemem pozostaje jednak transparentność wykorzystania tych środków. Czy samorządy mają tu dowolność?

Niewielu właścicieli nieruchomości jest świadomych, że wykonanie przydomowego tarasu lub podjazdu samochodowego (którego podłoże zostało np. zabetonowane) – jeżeli wystąpią określone w ustawie przesłanki w zakresie wyłączenia określonej powierzchni nieruchomości z tzw. powierzchni biologicznie czynnej, a powierzchnia nieruchomości przekracza ustawowy próg – może wiązać się z koniecznością ponoszenia cyklicznej opłaty, jaką jest opłata za tzw. zmniejszenie naturalnej retencji terenowej. Potocznie bywa ona określana „podatkiem” od deszczu, ale w związku z tym, że obowiązek jej ponoszenia – zgodnie z prawem wodnym – uzależniony jest m.in. od wielkości nieprzepuszczalnej (dla wód opadowych), utwardzonej, powierzchni nieruchomości – można określić ją również „podatkiem” od tarasu czy podjazdu samochodowego.

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej rozpoczął przyjmowanie wniosków w programie dofinansowania na przywracanie naturalnego stanu rzek i ekosystemów zależnych od wód - podała instytucja. Budżet dwóch naborów, skierowanych do różnych grup beneficjentów, to 410 mln zł.

W jaki sposób jednostki budżetowe osiągną spadek zużycia energii elektrycznej? Odpowiedzi na to pytanie jeszcze nie znamy. To co wiadomo na pewno to, że taki cel osiągnąć trzeba będzie, bo wymaga tego od Polski dyrektywa unijna. Czy czajniki elektryczne znów powędrują do szafek, a telefony trzeba będzie ładować w domach?

W czwartek wchodzą w życie przepisy dotyczące jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Bezpieczeństwo kranówki będzie się opierać na ocenie ryzyka w całym łańcuchu dostaw – informuje „Dziennik Gazeta Prawna”.

Samorządom coraz trudniej konkurować wynagrodzeniem z sektorem prywatnym. Rozwiązaniem, które zyskuje na popularności, są wpłaty dodatkowe do Pracowniczych Planów Kapitałowych – benefit łączący wsparcie długoterminowych oszczędności pracownika z efektywnością kosztową dla pracodawcy. O praktycznych aspektach tego rozwiązania mówią infor.pl Andrzej Pietrasik, burmistrz Płońska oraz Piotr Sawczuk, dyrektor ds. relacji z klientami PPK w PFR TFI.