Umowa deweloperska

Podpisujesz umowę na mieszkanie za 500 tysięcy. Deweloper już nie będzie mógł podnieść ceny. To nie teoria – to realny scenariusz, który może wejść w życie w najbliższych miesiącach. Rząd pracuje nad zakazem podnoszenia cen po podpisaniu umowy. Dla kupujących brzmi świetnie. Ale eksperci ostrzegają: to zmieni rynek nie do poznania. Przetrwają tylko najwięksi.

W kontekście niedawnych zmian dotyczących rękojmi u deweloperów powrócił temat statusu prawnego umowy deweloperskiej. Wyjaśniamy czym jest ta umowa.

Zakaz cesji umów deweloperskich został opracowany przy okazji wprowadzenia programu Bezpieczny Kredyt 2%. Mimo tego związku, wspomniany zakaz obejmie również transakcje mieszkaniowe bez rządowych dopłat podlegające przepisom nowej ustawy deweloperskiej. Od generalnego zakazu dokonywania cesji dotyczących umów deweloperskich przewidziano pewne wyjątki. Chodzi między innymi o możliwość przeniesienia uprawnień z umowy deweloperskiej na osoby spoza pierwszej i drugiej grupy podatkowej (raz na trzy lata). Ograniczenia co do cesji obejmują również umowy rezerwacyjne zawierane według nowych przepisów. Nie można będzie dokonywać cesji praw z takich umów poza krewnymi należącymi do pierwszej lub drugiej grupy podatkowej. Jak będzie funkcjonował zakaz cesji umów deweloperskich?

Kupno mieszkania czy domu może być stresujący nie tylko z powodów finansowych, ale także ze względu na dużą liczbę formalności. Wychodząc naprzeciw potrzebom nabywców, Deweloperski Fundusz Gwarancyjny wyjaśnia, o jakie dokumenty należy zadbać oraz jakie prawa przysługują nabywcom lokali mieszkalnych z rynku pierwotnego, zgodnie z nową ustawą deweloperską.

Przepisy nowej ustawy deweloperskiej wprowadzają szereg zmian, które oddziałują w sferze obu stron w obrocie gospodarczym, zarówno konsumenta, jak i dewelopera. Jedną z nich jest wprowadzenie do ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym, umowy rezerwacyjnej.

W czasach dobrej koniunktury branży budowlanej wielu przedsiębiorców postanowiło zarabiać na odsprzedaży umowy deweloperskiej jednak pojawiły się problemy w rozliczeniach VAT. Kiedy i w jakiej stawce naliczyć podatek?

Umowa przedwstępna to umowa, mocą której obie strony, lub tylko jedna, zobowiązują się do zawarcia w przyszłości docelowej umowy przyrzeczonej. W praktyce umowa przedwstępna zawierana jest dla zabezpieczenia, czy przygotowania się do zrealizowania głównej transakcji.

W dniu 1 lipca 2022 r., 10 lat po wejściu w życie ustawy o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, wchodzi nowa regulacja – ustawa o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym. Jakie najważniejsze zmiany przynosi ta tzw. „nowa ustawa deweloperska” w porównaniu do obecnie obowiązujących przepisów? Wyjaśnia Bartłomiej Niezabitowski, radca prawny partner Kancelarii Chmura i Partnerzy.

Kupno mieszkania od dewelopera - podniesienie ceny. Ustawa deweloperska zarówno w obecnej, jak i nowej wersji nie zakazuje waloryzacji (podniesienia) ceny zakupu mieszkania lub domu. Pojawiają się jednak wyroki sądów, które negatywnie oceniają klauzule przewidujące, że ostateczna cena zakupu mieszkania lub domu może wzrosnąć. Nabywcy nowych lokali i domów w aktualnych warunkach powinni szczególnie ostrożnie sprawdzać umowy podsuwane przez deweloperów.

Czym jest prospekt informacyjny do umowy deweloperskiej? Co powinien zawierać i jak go przygotować?

Cesja umowy deweloperskiej a PIT. Przychód z tytułu dokonania cesji umowy deweloperskiej nie jest tożsamy z przychodem osiągniętym z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części, udziałów w nieruchomości lub praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż przedmiotem umowy deweloperskiej nie jest przeniesienie własności nieruchomości lub jej udziału, a zobowiązanie dewelopera do wybudowania budynku, wyodrębnienia lokalu mieszkalnego i przeniesienia na nabywcę prawa własności tego lokalu oraz praw niezbędnych do korzystania z tego lokalu. Sprzedaż przez Wnioskodawcę ogółu praw i obowiązków wynikających z umowy deweloperskiej podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z praw majątkowych, o których mowa w art. 18 analizowanej ustawy. Tak uznał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 22 kwietnia 2021 r.

Umowa deweloperska a umowa przedwstępna. Może zdarzyć się, że dwie strony zawierają umowę, na mocy której jedna strona zobowiązuje się do ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia własności tego lokalu na nabywcę, podczas gdy druga strona zobowiązuje się do zapłaty stosownej kwoty. Wątpliwości w takim przypadku może rodzić rodzaj zawartej umowy, tj. czy umowę taką należy kwalifikować jako umowę przedwstępną (scharakteryzowaną w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny) czy też jako umowę deweloperską (o której stanowi ustawa z dnia 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego). Wynika to z tego, że niezależnie od nazwy przyjętej przez strony umowy, wiążąca będzie jej treść.

Zarówno umowa deweloperska, jak i cesja uprawnień z tej umowy zmierzają do jednego celu ekonomicznego w postaci dostawy lokalu mieszkalnego. Niczym nieuzasadnione jest, by stawka VAT, dotycząca czynności objętych umową deweloperską była inna niż stawka podatku od czynności przeniesienia praw (cesji), wynikających z tej umowy na osobę trzecią. W obu przypadkach ma zastosowanie 8% stawka VAT. Tak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie.

Kupujący mieszkania od deweloperów dość często nie zwracają uwagi na niektóre podpisywane dokumenty oraz ich treść. Trudno się temu dziwić, bo tacy klienci deweloperów myślą głównie o kredycie, urządzeniu nowego „M” oraz przeprowadzce. Niekiedy okazuje się, że klienci firmy deweloperskiej dopiero po pewnym czasie poznają wszystkie dodatkowe warunki transakcji. Jednym z takich warunków może być zarządzanie budynkiem wielorodzinnym przez osobę lub firmę powiązaną z deweloperem. Wspomniana opcja nie zawsze odpowiada mieszkańcom nowego bloku. Przykładowo mogą oni obawiać się, że zarządca „z nadania” nie będzie obiektywny w razie sporu z deweloperem albo ustali wysokie wynagrodzenie za swoje usługi. Warto jednak wiedzieć, że istnieje możliwość odwołania zarządcy narzuconego wcześniej przez firmę deweloperską. Trzeba jednak sprawdzić w umowie, czy taka zmiana nie będzie miała zaskakujących konsekwencji.

Ustawodawca, uchwalając ustawę z dnia 31 marca 2020 roku o tzw. Tarczy Antykryzysowej nie odniósł się do sytuacji nabywców mieszkań i umów deweloperskich. Tak samo, w ustawie tzw. Tarczy Antykryzysowej 2.0 nie ma propozycji związanych z wprowadzeniem regulacji prawnych odnoszących się do umów zawieranych z deweloperami. Nabywca nieruchomości, którego sytuacja finansowa zmieniła się diametralnie na skutek stanu epidemii wywołanej koronawirusem COVID-19, może skorzystać z przepisów obowiązujących dotychczasowo.

Zakup nieruchomości na rynku pierwotnym wiąże się z wieloma formalnościami, które towarzyszą nabywcy na każdym kroku. Na co powinniśmy uważać, kupując dom lub mieszkanie na rynku pierwotnym? Jak właściwie ocenić ryzyko inwestycji?

W związku ze szczegółowym uregulowaniem przez ustawę o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, zwaną również „ustawą deweloperską”, zasad dotyczących pierwotnego rynku nieruchomości rodzi się pytanie kim jest deweloper i jakie szczególne warunki musi spełnić podmiot, aby uzyskać status dewelopera.

Zakup własnego mieszkania to z pewnością jedna z najważniejszych decyzji w życiu. Oprócz wyboru inwestycji, w której znajdzie się nasze „M” czy rodzaju wykończenia i dekoracji, najważniejsza jest rozmowa z deweloperem i dopięcie wszelkich formalności. Jeśli robimy to po raz pierwszy, nic dziwnego, że możemy pogubić się w nie do końca zrozumiałych przepisach. Jakie więc pytania zadać w biurze sprzedaży i na co zwrócić szczególną uwagę?

Ogół właścicieli lokali nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową, która może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana – wskazuje ustawa o własności lokali (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1892). Samo powstanie wspólnoty mieszkaniowej nie jest jednak wystarczające do tego, aby wspólnota mogła dochodzić wobec dewelopera roszczeń z tytułu rękojmi i roszczeń odszkodowawczych za wady części wspólnych budynku, czy wady poszczególnych lokali.

Inwestycja dewelopera nie rzadko wymaga zaciągnięcia przez dewelopera kredytu na budowę. Kredyt zabezpieczony zostaje hipoteką obciążającą grunt, na którym ma stanąć budynek. Po wzniesieniu budynku, budynek stanie się częścią składową działki, a co za tym idzie, hipoteka będzie obciążała i grunt i budynek.

Decydując się na zakup mieszkania lub domu z rynku pierwotnego trzeba znaleźć odpowiednią nieruchomość, ale też dewelopera, który będzie godny zaufania. Czy potencjalni kupujący w ogóle sprawdzają na ile rzetelny jest deweloper przed podjęciem ostatecznej decyzji o zakupie? A jeśli tak, jakie mają na to sposoby.

Osoby decydujące się na kupno własnego mieszkania, często szukają ofert wśród przedstawionych przez deweloperów. Jednakże działalność deweloperska nie jest przypisana jedynie do inwestorów. Nieruchomość można zakupić również od spółdzielni mieszkaniowej. Na jakich zasadach działają spółdzielnie?

Deweloper, który rozpoczyna działalność związaną ze sprzedażą nieruchomości zobowiązany jest do zawarcia umowy z wybranym przez siebie bankiem o prowadzenie powierniczego rachunku mieszkaniowego. Środki gromadzone na nim przez nabywców służą następnie realizacji inwestycji. W jaki sposób nabywca odzyska pieniądze w razie niepowodzenia przedsięwzięcia?

Odbiór własnego mieszkania od dewelopera to ważna chwila dla każdego, kto starał się o swoje cztery kąty. Przeniesienie własności nieruchomości na nabywcę wiąże się ze spełnieniem kilku obowiązków przez dewelopera. Z procedury odbioru sporządzany jest protokół, do którego nabywca może zgłaszać wady nieruchomości. Jaką odpowiedzialność za wady ponosi deweloper?

Deweloper zwrócił się do mnie kilka dni temu z pewnym problemem. Otóż notariusz, z którego usług regularnie korzysta w związku z zawieranymi umowami deweloperskimi nie ma zwyczaju numerować załączników do aktów notarialnych obejmujących takie umowy. Czy nienumerowanie załączników zmusza do zmiany umowy?