13 emerytura w 2027 r. może wynieść ok. 2040 zł brutto. Wszystko zależy od marcowej waloryzacji

• 13. emerytura 2027: skąd bierze się prognozowana kwota?
• Ile może wynieść 13. emerytura w 2027 r.?
• Wzrost może być symboliczny: ok. 61 zł brutto więcej niż w 2026 r.
• Kto otrzyma 13. emeryturę?
• Czy kwota 13. emerytury w 2027 r. jest już pewna?
• Dodatkowa waloryzacja? Tylko przy wysokiej inflacji
• Podsumowanie dla emerytów
• FAQ: 13. emerytura w 2027 r.
• Słowniczek
• Źródła artykułu

13. emerytura 2027: skąd bierze się prognozowana kwota?

Wysokość 13. emerytury zależy bezpośrednio od najniższej emerytury po marcowej waloryzacji. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wskazuje, że tzw. 13. emerytura przysługuje w wysokości najniższej emerytury obowiązującej od 1 marca danego roku. W 2026 r. jest to 1978,49 zł brutto.

Jeżeli w 2027 r. zastosowany zostałby mechanizm wynikający z obecnych założeń makroekonomicznych, wzrost świadczenia byłby umiarkowany. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów podała w projekcie wieloletnich założeń makroekonomicznych na lata 2026-2030, że inflacja w 2027 r. ma wynieść średnio 2,5 proc., a przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej ma wzrosnąć realnie o 3,0 proc.

Ile może wynieść 13. emerytura w 2027 r.?

Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent to średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych z poprzedniego roku, powiększony o co najmniej 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia. Tak opisuje mechanizm projekt rozporządzenia dotyczący waloryzacji na 2026 r.; ten sam ustawowy mechanizm jest punktem odniesienia także przy kolejnych waloryzacjach.

Przy założeniu inflacji 2,5 proc. i realnego wzrostu płac 3,0 proc. minimalny wskaźnik waloryzacji wyniósłby ok. 3,1 proc. To oznaczałoby wzrost najniższej emerytury z 1978,49 zł brutto do ok. 2039,82 zł brutto. Taka sama kwota byłaby podstawą 13. emerytury w 2027 r., ponieważ „trzynastka” jest równa najniższej emeryturze obowiązującej od 1 marca danego roku.

Wzrost może być symboliczny: ok. 61 zł brutto więcej niż w 2026 r.

W takim wariancie 13. emerytura wzrosłaby o ok. 61,33 zł brutto względem kwoty obowiązującej w 2026 r. Nie oznacza to jednak, że dokładnie o tyle wzrośnie wypłata „na rękę”. Od świadczenia pobierana jest składka zdrowotna oraz, w zależności od sytuacji podatkowej świadczeniobiorcy, zaliczka na PIT. ZUS wskazuje jednocześnie, że „trzynastka” jest wypłacana automatycznie, bez konieczności składania wniosku.

Dla emerytów oznacza to, że przyszłoroczna podwyżka może być odczuwalna głównie nominalnie. Przy niskiej inflacji waloryzacja jest niższa, a mechanizm ustawowy nie gwarantuje dużej podwyżki samej 13. emerytury.

Kto otrzyma 13. emeryturę?

Prawo do dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego przysługuje osobom, które 31 marca danego roku mają prawo do jednego ze świadczeń wskazanych w ustawie, m.in. emerytury lub renty. Ministerstwo Rodziny przypomina, że świadczenie wypłacane jest z urzędu wraz ze świadczeniem podstawowym, co oznacza, że uprawnieni nie muszą składać odrębnego wniosku.

ZUS podaje, że trzynasta emerytura przysługuje osobom, które na 31 marca mają prawo do wypłaty jednego ze świadczeń długoterminowych. W praktyce decydujące jest więc posiadanie prawa do świadczenia w tej dacie, a nie samo osiągnięcie wieku emerytalnego.

Czy kwota 13. emerytury w 2027 r. jest już pewna?

Nie. Kwota ok. 2040 zł brutto jest wyliczeniem opartym na aktualnych rządowych prognozach makroekonomicznych i ustawowym minimum udziału realnego wzrostu płac w waloryzacji. Ostateczny wskaźnik waloryzacji będzie zależał od danych za 2026 r. oraz decyzji dotyczących części płacowej wskaźnika.

Rząd w poprzednim procesie dotyczącym waloryzacji proponował pozostawienie zwiększenia wskaźnika na poziomie ustawowego minimum, czyli 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia. Wówczas wskazywano, że emerytury i renty w 2026 r. miały wzrosnąć co najmniej o 4,9 proc.

Dodatkowa waloryzacja? Tylko przy wysokiej inflacji

Rządowe dokumenty przewidywały również mechanizm dodatkowej waloryzacji w sytuacji, gdy wzrost cen towarów i usług konsumpcyjnych w pierwszym półroczu przekroczyłby 5 proc. Z dokumentów KPRM wynika, że zasadą pozostaje coroczna waloryzacja od 1 marca, a dodatkowa waloryzacja miałaby działać jako zabezpieczenie przy wysokiej inflacji.

Na razie scenariusz makroekonomiczny rządu zakłada inflację na poziomie 2,5 proc. w 2027 r., więc z obecnych założeń nie wynika automatyczna potrzeba dodatkowej waloryzacji.

Podsumowanie dla emerytów

Jeżeli obecne prognozy się potwierdzą, 13. emerytura w 2027 r. może wynieść ok. 2039,82 zł brutto. To oznaczałoby wzrost o ok. 61 zł brutto wobec 2026 r. Ostateczna kwota zostanie jednak przesądzona dopiero po ustaleniu wskaźnika waloryzacji na 2027 r.

FAQ: 13. emerytura w 2027 r.

Słowniczek

13. emerytura
Dodatkowe roczne świadczenie pieniężne wypłacane emerytom i rencistom. Co do zasady jest równe najniższej emeryturze obowiązującej od 1 marca danego roku.

Najniższa emerytura
Minimalna kwota emerytury gwarantowana osobom, które spełniają warunki ustawowe, m.in. dotyczące stażu ubezpieczeniowego. Od jej wysokości zależy kwota 13. emerytury.

Waloryzacja emerytur i rent
Coroczna podwyżka świadczeń emerytalno-rentowych, przeprowadzana od 1 marca. Jej celem jest częściowe zabezpieczenie świadczeń przed skutkami wzrostu cen.

Wskaźnik waloryzacji
Procent, o jaki podwyższane są emerytury i renty. Uwzględnia inflację oraz co najmniej 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia.

Inflacja
Wzrost przeciętnego poziomu cen towarów i usług. Im wyższa inflacja, tym większe znaczenie ma waloryzacja świadczeń.

Realny wzrost wynagrodzeń
Wzrost płac po uwzględnieniu inflacji. Jest jednym z elementów branych pod uwagę przy obliczaniu wskaźnika waloryzacji.

Kwota brutto
Kwota świadczenia przed potrąceniem składki zdrowotnej i ewentualnej zaliczki na podatek dochodowy.

Kwota netto
Kwota świadczenia wypłacana „na rękę”, czyli po potrąceniach.

Składka zdrowotna
Obowiązkowa składka potrącana m.in. z emerytur i rent. Od 13. emerytury również potrącana jest składka zdrowotna.

Zaliczka na PIT
Zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych. Może być potrącana od świadczeń emerytalno-rentowych, w zależności od sytuacji podatkowej świadczeniobiorcy.

Świadczenie wypłacane z urzędu
Świadczenie przyznawane automatycznie, bez konieczności składania wniosku przez uprawnioną osobę.

Zbieg prawa do świadczeń
Sytuacja, w której jedna osoba ma prawo do więcej niż jednego świadczenia, np. emerytury i renty. Przy 13. emeryturze zasadą jest wypłata tylko jednego dodatkowego świadczenia.

Zawieszenie prawa do świadczenia
Sytuacja, w której wypłata emerytury lub renty jest czasowo wstrzymana. Jeżeli świadczenie jest zawieszone na dzień 31 marca, 13. emerytura nie przysługuje.

Źródła artykułu

1. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej - „Emerytura”
   Źródło podstawowe do zasad 13. emerytury: wysokość świadczenia równa najniższej emeryturze od 1 marca danego roku, kwota 1978,49 zł brutto w 2026 r., warunek posiadania prawa do świadczenia 31 marca.
2. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - „Projekt wieloletnich założeń makroekonomicznych na lata 2026-2030”
   Źródło do prognoz makroekonomicznych wykorzystywanych przy szacowaniu waloryzacji i budżetu na 2027 r.
3. Dziennik Ustaw / Rządowe Centrum Legislacji - rozporządzenie w sprawie zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2026 r.
   Źródło potwierdzające zastosowanie ustawowego minimum: 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia.
4. KPRM - „Propozycja zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2026 r.”
   Źródło do kontekstu decyzji rządu w sprawie pozostawienia części płacowej waloryzacji na poziomie 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia.
5. ZUS - „Trzynasta emerytura, czyli dodatkowe roczne świadczenie pieniężne”
   Źródło do praktycznych zasad: komu przysługuje świadczenie, warunek 31 marca, brak prawa przy zawieszeniu świadczenia, wypłata w wysokości najniższej emerytury.
6. ZER MSWiA - „Waloryzacja świadczeń i wypłata 13. emerytury”
   Źródło pomocnicze do kwoty 13. emerytury w 2026 r., potrąceń podatkowo-składkowych i zasady jednej wypłaty przy zbiegu świadczeń.
7. ZER MSWiA - „13. emerytura w 2026 r.”
   Źródło pomocnicze do kwoty 1978,49 zł brutto, potrącenia składki zdrowotnej i zaliczki PIT oraz zasady wypłaty bez względu na wysokość świadczenia podstawowego.