| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Prawo > Sprawy rodzinne > Dziecko i prawo > Władza rodzicielska > Odzyskanie uprowadzonego dziecka - instrumenty prawne

Odzyskanie uprowadzonego dziecka - instrumenty prawne

Istnieje szereg rozwiązań – wynikających głównie z przepisów prawa cywilnego (rodzinnego i opiekuńczego) pozwalających pokrzywdzonemu rodzicowi podjąć działania zmierzające do ustalenia sytuacji prawnej dziecka, a w konsekwencji przywrócenia kontaktów z nim.

Władza rodzicielska może:
- przysługiwać jednemu z rodziców, gdy drugi jest jej całkowicie pozbawiony;
- przysługiwać jednemu z rodziców, gdy drugi posiada ją w ograniczonym zakresie, każdorazowo doprecyzowanym przez sąd;
- nie przysługiwać żadnemu z rodziców lub przysługiwać w ograniczonym zakresie;
- nie przysługiwać jednemu lub obydwojgu rodzicom na skutek zawieszenia na czas trwania przemijającej przeszkody w jej wykonywaniu.

Władza rodzicielska może również zostać przywrócona, gdy sąd stwierdzi zaistnienie ku temu odpowiednich przesłanek.

Źródłem powyższych modyfikacji władzy rodzicielskiej może być przykładowo:
- wyrok rozwodowy/separacyjny, w którym sąd orzeka również o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej przez małżonków – strony procesu o rozwód lub separację;
- wyrok sądu dotyczący wyłącznie kwestii rozkładu władzy rodzicielskiej między rodzicami małoletniego dziecka;
- wyrok sądu dotyczący ustalenia ojcostwa/macierzyństwa, w którym sąd ustala również kwestię władzy rodzicielskiej;
- małoletniość lub ubezwłasnowolnienie rodzica, któremu nie przysługuje władza rodzicielska do momentu uzyskania pełnoletniości lub uchylenia ubezwłasnowolnienia, wówczas z mocy prawa nabywa władzę rodzicielska;
- orzeczenie sądu przywracające władzę rodzicielską jednemu lub obydwojgu rodzicom;
- uznanie dziecka.

Kontakty

Nie bez  znaczenia dla  sytuacji  prawnej  rodzica  pozostaje  również  prawo  do  kontaktów z dzieckiem, których  częstotliwość i zakres nie jest uzależniony wyłącznie od posiadania danego zakresu władzy rodzicielskiej, ponieważ rodzic (nawet pozbawiony władzy rodzicielskiej lub któremu zawieszono jej wykonywanie) ma prawo i obowiązek realizować kontakty z dzieckiem w zakresie ustalonym przez sąd.

Oznacza to, że należy wskazać na wyraźne rozróżnienie pomiędzy pojęciem „władzy rodzicielskiej” a „kontaktów z dzieckiem”.

Możliwa jest również sytuacja, kiedy rodzic nie mający władzy rodzicielskiej zostaje również pozbawiony prawa do kontaktów z dzieckiem – zazwyczaj ze względu na poważne i realne zagrożenie, jakie stwarza dla dobra dziecka.

Zobacz również: Kontakt z dzieckiem po rozwodzie

Opieka

Jeżeli żadnemu z rodziców nie przysługuję władza rodzicielska albo jeżeli rodzice są nieznani, ustanawia się dla dziecka opiekę.

Przykładowe sytuacje, w których władza rodzicielska nie przysługuje rodzicom to:
- śmierć obojga rodziców;
- brak pełnej zdolności do czynności prawnych rodziców, np. gdy są małoletni lub ubezwłasnowolnieni;
- pozbawienie lub zawieszenie władzy rodzicielskiej rodziców – w związku z różnymi przyczynami;
- brak przyznania ojcu w wyroku ustalającym ojcostwo władzy rodzicielskiej, przy jednoczesnym braku władzy rodzicielskiej matki dziecka.

Opiekun – zgodnie z treścią art. 155 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego – sprawuje pieczę nad osobą i majątkiem pozostającego pod opieką, podlegając przy tym nadzorowi sądu rodzinnego i opiekuńczego. Jeżeli opiekun doznaje przemijającej przeszkody w sprawowaniu pieczy, sąd rodzinny i opiekuńczy może ustanowić kuratora.

Ustanowienie opieki:
Sąd opiekuńczy wszczyna postępowanie o ustanowienie opieki z urzędu. Możliwe jest również wskazanie sądowi okoliczności uzasadniających stosowną ingerencję.

Jeśli osoba rzeczywiście wykonuje obowiązki opiekuna w stosunku do osoby i majątku dziecka, a nie ma uregulowanej sytuacji prawnej, powinna zwrócić się do sądu o jej uregulowanie. W przeciwnym razie może narazić się nawet na zarzut uprowadzenia lub zatrzymania małoletniego. Sądem właściwym jest sąd opiekuńczy miejsca zamieszkania osoby, której postępowanie ma dotyczyć, a w braku miejsca zamieszkania – sąd opiekuńczy miejsca jej pobytu.

Polecamy serwis: Kontakty z dzieckiem

Nadzór

Kolejną możliwą instytucją stosowaną wobec małoletniego dziecka jest nadzór.

Przykładem ustanowienia nadzoru jest umieszczenie małoletniego w placówce opiekuńczo-wychowawczej lub ośrodku szkolno-wychowawczym.

Opiekun i sprawujący nadzór pełni wobec małoletniego, nad którym sprawuje opiekę lub nadzór funkcje analogiczne do tych sprawowanych przez rodzica posiadającego władzę rodzicielską nad dzieckiem.

reklama

Narzędzia

POLECANE

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

Jarosław Ziółkowski

Doradca podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »