Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zatrudnienie członków rodziny

Adam Sroga
Częstą praktyką jest angażowanie się podmiotów w działalność gospodarczą członka rodziny na podstawie umowy o pracę./Fot. Shutterstock
Częstą praktyką jest angażowanie się podmiotów w działalność gospodarczą członka rodziny na podstawie umowy o pracę./Fot. Shutterstock
Częstą praktyką jest angażowanie się podmiotów w działalność gospodarczą członka rodziny na podstawie umowy o pracę. Przepisy prawa pracy nie zawierają żadnych ograniczeń dotyczących zawierania umowy o pracę między osobami fizycznymi występującymi jako pracownik i pracodawca, pozostającymi w związku małżeńskim czy będącymi członkami rodziny.

W szczególności o dopuszczalności zawarcia stosunku pracy między tymi podmiotami przesądzają wstępne przepisy ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 1040 ze zm.). Pracownikiem jest przecież osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, jak również na podstawie powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę (art. 2 k.p.). Pracodawcą jest zaś jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości
prawnej, a także osoba fizyczna, jeżeli zatrudniają one pracowników (art. 3 k.p.). Ani w tych, ani w żadnych kolejnych przepisach Kodeksu pracy nie ma unormowań, które zakazywałyby zatrudniania członków rodziny czy też w jakiś sposób to zatrudnienie ograniczały.

Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, w miejscu i w czasie wyznaczonym przez tegoż pracodawcę, pracodawca zaś – do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem (art. 22 § 2 k.p.). Stosunek prawny obejmujący łącznie wszystkie wymienione elementy jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy i to bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy (art. 22 § 11 k.p.). W szczególności zakazane jest zawarcie umowy cywilnoprawnej na warunkach tożsamych z umową o pracę (tj. wyczerpującej elementy określone w art. 22 § 1 k.p.). Trzeba przy tym pamiętać, że zawarcie umowy cywilnoprawnej na warunkach określonych w art. 22 § 1 k.p. (tj. gdy powinna być zawarta umowa o pracę) stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika. Na pracodawcę może być nałożona z tego tytułu kara grzywny w wysokości od 1000 zł do 30 000 zł (art. 281 pkt 1 k.p). Przyjrzyjmy się poszczególnym elementom składającym się na treść stosunku pracy. Wykonywanie pracy określonego rodzaju jest obowiązkiem pracownika, ale także jego uprawnieniem – odpowiada ono obowiązkowi pracodawcy rzeczywistego zatrudniania pracownika. Kierownictwo pracodawcy oznacza możliwość wydawania przez niego poleceń, które są wiążące dla pracownika, jeżeli nie są sprzeczne z umową i prawem. Istotą pracy podporządkowanej jest, na co zwrócił uwagę Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z 10 stycznia 2019 r. (III AUa 1208/2018):

(…) możliwość codziennego konkretyzowania pracownikowi jego obowiązków, a w szczególności określania czynności mieszczących się w zakresie uzgodnionego rodzaju pracy i sposobu ich wykonywania. Kwestię wzajemnej relacji kierownictwa pracodawcy i podporządkowania pracownika wyjaśnił obszernie Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z 28 września 2018 r. (III AUa 245/2018):

Podstawową cechą stosunku pracowniczego jest wykonywanie pracy pod kierownictwem pracodawcy, w warunkach podporządkowania. Podporządkowanie pracownika obejmuje prawo wydawania przez pracodawcę poleceń związanych z pracą. Podmiot zatrudniający jest organizatorem pracy i decyduje, gdzie i w jakich godzinach będzie realizowany proces pracy. Pracodawca wskazuje zadania oraz proces ich realizacji. Wykonywanie poleceń jest funda mentem wzajemnych relacji między stronami stosunku pracy. Innymi słowy, istotą pracy podporządkowanej jest możliwość codziennego konkretyzowania pracownikowi jego obowiązków, a w szczególności określania czynności mieszczących się w zakresie uzgodnionego rodzaju pracy i sposobu ich wykonywania. Charakterystyczna dla stosunku pracy dyspozycyjność pracownika wyraża się właśnie w zobowiązaniu do podejmowania zadań według wskazań pracodawcy, a obowiązek stosowania się do poleceń przełożonych został wyeksponowany w art. 100 § 1 k.p.

Miejsce wykonywania pracy określa umowa o pracę lub inny akt będący podstawą powstania stosunku pracy. Każda umowa o pracę musi co najmniej określać strony umowy, rodzaj umowy, datę jej zawarcia oraz warunki pracy i płacy. Gdy chodzi o warunki pracy i płacy, to umowa powinna w szczególności określać:

1)  rodzaj pracy,

2)  miejsce wykonywania pracy,

3)  wynagrodzenie za pracę odpowiadające rodzajowi pracy, ze wskazaniem składników wynagrodzenia,

4)  wymiar czasu pracy,

5)  termin rozpoczęcia pracy (art. 29 § 1 k.p.).

Tak jak nie można zastępować umowy o pracę w warunkach określonych w art. 22 § 1 k.p. umową cywilnoprawną, tak i oznaczenie danego stosunku prawnego mianem „umowy o pracę” nie przesądza o tym, że faktycznie umowa o pracę zostaje zawarta. Decydujące znaczenie należy raczej przypisać faktycznemu i rzeczywistemu realizowaniu na podstawie takiej umowy elementów charakterystycznych dla stosunku pracy. Jak zauważył Sąd Apelacyjny w Lublinie w wyroku z 20 grudnia 2018 r. (III AUa 328/2018), przejawem takiego faktycznego i rzeczywistego realizowania wspomnianych elementów jest:

(…) świadczenie pracy wskazanej w umowie, z zamiarem wykonywania wynikających z tego obowiązków pracowniczych, czyli świadczenie pracy podporządkowanej, w czasie i miejscu oznaczonym przez pracodawcę.

Artykuł niniejszy jest fragmentem publikacji: Firma w rodzinie

Firma w rodzinie Adam Sroga

Komplet e-booków: Budowa domu bez pozwolenia + Gwarantowany kredyt mieszkaniowy
Opisz nam swój problem i wyślij zapytanie.

Wycena w ciągu godziny.
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Kto ma prawdo do dodatku węglowego, gdy w jednym budynku znajduje się kilka gospodarstw domowych?
    W jednym budynku znajduje się kilka gospodarstw domowych korzystających ze wspólnego źródła ogrzewania zgłoszonego lub wpisanego do CEEB. Kto jest uprawniony do otrzymania dodatku węglowego? Jak wypełnić wniosek i gdzie go złożyć?
    Ubezpieczenie NNW dzieci w szkole i na zajęciach dodatkowych
    Jak podaje resort edukacji, na terenie placówek oświatowych dochodzi nawet do 60 tys. wypadków każdego roku. Są to m.in. złamania, skręcenia czy zwichnięcia. Ale dziecko pozostaje aktywne nie tylko w szkole i w trakcie roku szkolnego. Z jednej strony to bardzo dobre dla jego zdrowia, jednocześnie zwiększa jednak ryzyko wypadków. Zdarzają się one przez cały rok: latem - podczas wakacyjnych zabaw i uprawiania sportów na powietrzu, a zimą na nartach, sankach czy podczas innych sezonowych atrakcji. Zadbanie o odpowiednie ubezpieczenie, zapewniające dziecku szerszą ochronę, staje się kluczowe dla coraz większej liczby rodziców.
    Praca zdalna i kontrola trzeźwości. Kiedy zmiany w kodeksie pracy wejdą w życie?
    Druga połowa 2022 r. upłynie pracodawcom pod znakiem zmian w prawie pracy. W Sejmie toczą się prace nad projektem ustawy wprowadzającym pracę zdalną i kontrolę trzeźwości. Minister Rodziny i Polityki Społecznej Mariola Maląg w swojej ostatniej wypowiedzi wskazała na możliwy termin wejścia przepisów w życie.
    Wzór wniosku o dodatek węglowy ważny od 17 sierpnia 2022
    Rozporządzenie ws. wzoru o dodatek węglowy wchodzi w życie w środę 17 sierpnia. Polacy, którzy używają węgla jako surowca do ogrzewania swojego gospodarstwa domowego mogą otrzymać rządowe wsparcie w wysokości 3 tys. zł.
    300 plus a zerówka - jakie zasady w 2022 r.?
    Czy w 2022 r. świadczenie dobry start, czyli tzw. 300 plus przysługuje na dziecko w zerówce? Jakie są obowiązujące przepisy?
    Jednorazowy dodatek do ogrzewania domu paliwem innym niż węgiel przyjęty przez Sejm
    Gospodarstwa domowe, których główne źródło ciepła zasilane jest peletem drzewnym, drewnem kawałkowym, skroplonym gazem LPG, olejem opałowym, otrzymają wsparcie finansowe w ramach jednorazowego dodatku. W jakiej wysokości i kiedy?
    Błędy medyczne i zdarzenia niepożądane - projektowane zmiany
    Do rejestru Rzecznika Praw Pacjenta zgłoszono ponad 520 błędów medycznych i zdarzeń niepożądanych. Raportowanie takich danych niedługo ma być obowiązkowe.
    Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu karnego wykonawczego
    Prezydent Andrzej Duda podpisał obszerną nowelizację Kodeksu karnego wykonawczego, która m.in. zmienia niektóre zasady wykonywania kar więzienia, rozszerza stosowanie dozoru elektronicznego i reguluje dostęp więźniów do świadczeń zdrowotnych.
    Zmiany w edukacji ukraińskich dzieci w Polsce
    MEiN znowelizowało rozporządzenie dotyczące edukacji ukraińskich dzieci w Polsce w związku z przedłużającymi się działaniami wojennymi na Ukrainie i z koniecznością zapewnienia opieki i edukacji uczniom będącym obywatelami Ukrainy, którzy po 24 lutego 2022 r. przybyli do Polski.
    Projekt ustawy o wsparciu gospodarstw domowych w pokryciu części kosztów ogrzewania
    Rząd we wtorek zajmie się projektem ustawy, dotyczącym wsparcia indywidualnych gospodarstw domowych w Polsce w pokryciu części kosztów ogrzewania – wynika z porządku obrad rady ministrów.
    Zarzuty UOKiK dla Biedronki za nieuczciwą akcję promocyjną
    UOKiK postawił trzy zarzuty Biedronce, dotyczące jej akcji promocyjnej „Tarcza Biedronki Antyinflacyjna”. Jeronimo Martins Polska grożą kary finansowe w wysokości do 10 proc. rocznego obrotu – podał urząd antymonopolowy we wtorkowym komunikacie.
    Obywatele skarżą się na blokowanie stron internetowych. Pismo RPO do premiera
    Mechanizm blokowania stron internetowych stwarza ryzyko dla wolności słowa oraz dostępu do informacji. Przepisy nie przewidują informowania administratora strony o przyczynie blokady i czasie jej trwania. Takie działania powinny być ściśle określone i podlegać skutecznej kontroli – wskazuje RPO. Zarazem nie kwestionuje potrzeby ochrony osób, których prawa mogą być naruszane, a także względów bezpieczeństwa.
    Zarząd Woj. Lubuskiego kieruje wniosek o stan klęski żywiołowej
    W związku z katastrofą ekologiczną w Odrze, w piątek Zarząd Województwa Lubuskiego skieruje do rządu RP oraz wojewody lubuskiego wniosek o wprowadzenie stanu klęski żywiołowej – poinformował w piątek rzecznik prasowy Zarządu Woj. Lubuskiego Paweł Kozłowski.
    Wniosek o 300+ warto złożyć do końca sierpnia 2022 r.
    Trwa składanie wniosków o świadczenie dobry start, często nazywane też 300+. Co daje zawnioskowanie o wsparcie do końca sierpnia 2022 r.?
    Nowe zadania farmaceutów?
    Ministerstwo Zdrowia analizuje możliwości rozszerzenia roli farmaceutów. Część nowych zadań może trafić do koszyka świadczeń gwarantowanych.
    Złodziej czy oszust? Kupujący celowo nie zeskanował produktu na kasie samoobsługowej
    Mężczyzna na droższych perfumach kosztujących 139,99 zł przykleił kod kreskowy tańszych perfum za 12,99 zł i skasował je na kasie samoobsługowej. W ten sposób chciał “zaoszczędzić” 127 zł. Złodziej czy oszust?
    Fundusze europejskie dla związków jednostek samorządu terytorialnego
    Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej opublikowało „Zasady realizacji instrumentów terytorialnych w Polsce w perspektywie finansowej UE na lata 2021-2027”. Mają one ułatwić realizację zadań w ramach wybranych instrumentów terytorialnych podmiotom, które są odpowiedzialne za ich wdrażanie – przede wszystkim partnerstwom jednostek samorządu terytorialnego oraz społecznościom lokalnym.
    Prywatność funkcjonariusza - planowane zmiany
    Nawet osiem lat więzienia ma grozić za rozpowszechnienie bez zgody w internecie informacji dotyczących życia prywatnego funkcjonariusza (także byłego), których udostępnienie może spowodować zagrożenie jego bezpieczeństwa. Takiej ochrony nie mają ani politycy, ani sędziowie.
    Jak złożyć wniosek o 300 plus (Dobry start)
    9 minut i 35 sekund to średni czas potrzebny na złożenie wniosku o wyprawkę szkolną w ramach programu "Dobry start”. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłacił już ponad 2,7 mln świadczeń, co objęło ponad 3 mln dzieci. Do rodziców trafiło w sumie ok. 827 mln zł – poinformował rzecznik ZUS Paweł Żebrowski.
    Czy akceptujemy nieetyczne zachowania finansowe?
    Prawie połowa Polaków jest skłonna usprawiedliwić nieetyczne zachowania finansowe. Najczęściej jest to praca na czarno i unikanie alimentów.
    Zmian w ordynacji wyborczej. Więcej okręgów
    Szykują się zmiany w ordynacji wyborczej do Sejmu jeszcze przed najbliższymi wyborami. Równolegle we wrześniu może być złożona w parlamencie propozycja przeniesienia terminu elekcji samorządowej.
    Inflacja a zdrowie psychiczne Polaków [BADANIE]
    Polacy przez inflację podupadają na zdrowiu psychicznym. Eksperci twierdzą, że sezon grzewczy jeszcze pogłębi ten problem.
    Dwucyfrowa waloryzacja rent i emerytur w 2023 r.?
    Przyszłoroczna waloryzacja rent i emerytur może być dwucyfrowa - zapowiedział we wtorek wiceszef MRiPS Stanisław Szwed. Dodał, że zapowiada się rekordowo ze względu na wysoką inflację.
    Lody Häagen-Dazs zanieczyszczone 2-chloroetanolem. GIS ostrzega
    Główny Inspektor Sanitarny przekazał 8 sierpnia 2022 r. w ramach ostrzeżenia publicznego o wycofaniu kolejnych kilku partii lodów firmy Häagen-Dazs. Powodem jest zastosowanie ekstraktu waniliowego zanieczyszczonego 2-chloroetanolem (który jest pochodną szkodliwego tlenku etylenu).
    Ceny w sklepach wciąż rosną
    Obecnie artykuły tłuszczowe najbardziej drenują portfele Polaków. Wzrosty rok do roku wynoszą w tym przypadku ponad 50 procent.