Finanse w rodzinach patchworkowych. Jak zabezpieczyć majątek? Co warto wiedzieć?

• Co to jest rodzina patchworkowa
• Finanse w rodzinach patchworkowych
• Rodzina patchworkowa - relacja partnerska a małżeńska

Co to jest rodzina patchworkowa

Rodzina patchworkowa to inaczej rodzina zrekonstruowana lub wielorodzina. Dokładna definicja zależy od źródła informacji, ale najprościej mówiąc: rodzina patchworkowa tworzy się w wyniku ponownego zakładania rodzin przez jednego lub oboje rodziców po rozwodzie lub owdowieniu. W jej skład wchodzą partnerzy, którzy mają dzieci z wcześniejszych relacji, a niekiedy również wspólne dzieci z obecnego związku. Jest to coraz częstszy model rodziny występujący w Polsce. 

Funkcjonowanie w rodzinie patchworkowej to szereg wyzwań organizacyjno-emocjonalnych. Najtrudniejsze są dwie sprawy: organizacja opieki nad dziećmi i zabezpieczenie majątku. - Paradoksalnie sytuacja, w której podejmujemy decyzję o rozwodzie, szybciej nas skłania do uporządkowania wszelkich spraw związanych z podziałem majątku i jego rozrządzeniem na wypadek naszej śmierci – mówi dr Małgorzata Rejmer z Kancelarii Finansowej LEX, wyspecjalizowanej w tematach sukcesji. - Im bardziej komplikują się koligacje rodzinne, tym mocniej stajemy się zdeterminowani, by zająć się ważnymi sprawami – a do takich bez wątpienia należy bezpieczeństwo finansowe rodziny.

Finanse w rodzinach patchworkowych

Kwestia finansów w rodzinach patchworkowych jest na tyle istotna, że warto poświęcić czas na ustalenie jasnych zasad ich zarządzania. Dzięki temu można zapobiec konfliktom i rozpocząć wspólne życie w nowej rzeczywistości. - Zabezpieczenie majątku w takich rodzinach wiąże się z trzema obszarami, które wymagają naszej uwagi – spojrzeniem na finanse w relacji między partnerami; w relacji: rodzic – dziecko z pierwszego związku i wreszcie w relacji: macocha/ojczym vs pasierb – wyjaśnia dr Małgorzata Rejmer. I dodaje: - I to spojrzeniem z perspektywy życia, jak i na okoliczność śmierci partnera.

Finanse w relacji między partnerami

Mimo że prawo wprost nie reguluje kwestii finansowych w związkach partnerskich, w przeciwieństwie do stosunków majątkowych między małżonkami, to jednak daje jednak partnerom prawo do skorzystania z zasad swobody umów. To umożliwia im ustalanie własnych porozumień w wielu aspektach, w tym w sprawach majątkowych.

Jednym z rodzajów takiej umowy jest umowa konkubencka, a dla partnerów tworzących wspólne gospodarstwo domowe – umowa kohabitacyjna. Celem tej umowy jest uregulowanie zasad wspólnego pożycia partnerów, w tym również w sferze majątkowej, m.in.:

• zasady nabywania rzeczy w trakcie wspólnego życia oraz źródeł ich finansowania
• zasady rozliczania na wypadek rozstania i konieczności podziału majątku
• zasady spłaty wspólnego kredytu
• postanowienia w zakresie obowiązków alimentacyjnych na wypadek wypowiedzenia 
  tej umowy z winy jednej ze stron, itp.

Jak powinna być sporządzona taka umowa? - Taka umowa powinna mieć formę pisemną, a jeżeli któreś postanowienia dotyczą nieruchomości – koniecznie formę aktu notarialnego – mówi ekspertka. Niestety, pomimo lawinowego przyrostu rodzin patchworkowych wśród Polaków, takie umowy są cały czas rzadkością. Jeśli więc nie decydujemy się na jej zawarcie, warto wypracować w związkach partnerskich chociaż elementarne zasady w sferze finansów, choćby w takich obszarach jak wzajemne rozliczanie. Wspólne życie to przecież wspólne wydatki, które trzeba rozsądnie rozdzielić między obie osoby. Często słyszę, że partnerzy przyjmują zasadę: każdy płaci za siebie, czyli zarządza budżetem w taki sposób, jak było zanim zaczęli być razem. Niestety, w praktyce nie da się płacić „tylko za siebie”, mieszkając z drugą osobą.

Jakie jest rozsądne rozwiązanie z takiej sytuacji? Dr Małgorzata Rejmer rekomenduje model trzech kont, w którym to każdy z partnerów ma swoje konto, z którego ponosi wydatki, m.in. na własne potrzeby i potrzeby dzieci z poprzedniego związku i jednocześnie partnerzy tworzą wspólne konto, które zasilają albo proporcjonalnie albo w częściach ustalonych przez strony – z tego rachunku pokrywane są wspólne wydatki, np. czynsz, wydatki domowe, wakacje itp. - Dodatkowo w związkach partnerskich warto udzielić sobie wzajemnie pełnomocnictw, w ramach których możemy regulować kwestie finansowe – kontynuuje ekspertka z Kancelarii LEX. - A na okoliczność śmierci, która niestety wszystkich nas kiedyś czeka, polecam dograć takie sprawy jak testament i ubezpieczenie na życie. Testament zagwarantuje, że nasz partner będzie mógł dziedziczyć bez żadnych ograniczeń, oczywiście pamiętając o potencjalnych roszczeniach zachowkowych, natomiast ubezpieczenie na życie może zarówno służyć do pokrycia wspólnych zobowiązań finansowych partnerów, jak i do utrzymania określonego standardu życia, czy być też sposobem na sfinansowanie roszczeń zachowkowych. Pamiętajmy przy tym, że to świadczenie nie wchodzi do masy spadkowej i nie wykazuje się go w zeznaniach podatkowych. 

Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Infor.pl