Nawet 95% pokrywa PFRON. Dofinansowanie do remontu łazienki w 2025 – likwidacja barier architektonicznych. Kompletny przewodnik

• Czym jest dofinansowanie na likwidację barier architektonicznych?
• Wysokość dofinansowania
• Jakie prace remontowe obejmuje dofinansowanie w łazience?
• Kto może ubiegać się o dofinansowanie?
• Gdzie złożyć wniosek o dofinansowanie?
• Jakie dokumenty są potrzebne do wniosku?
• Jak uzyskać dofinansowanie z PFRON na łazienkę – krok po kroku?
• Proces rozpatrywania wniosku i obowiązki po przyznaniu dofinansowania
• Najczęstsze błędy we wnioskach o dofinansowanie z PFRON – sprawdź, zanim złożysz!
• Najczęstsze pytania o dofinansowanie z PFRON na łazienkę (FAQ)
• Podstawa prawna:

Czym jest dofinansowanie na likwidację barier architektonicznych?

Dofinansowanie na likwidację barier architektonicznych to forma wsparcia finansowego dla osób z niepełnosprawnościami, które mają trudności w samodzielnym funkcjonowaniu w swoim miejscu zamieszkania. Obejmuje prace budowlane i adaptacyjne, takie jak montaż uchwytów, poszerzenie drzwi, instalacja brodzika typu walk-in czy dostosowanie toalety. W przypadku łazienki celem jest zapewnienie bezpiecznej i w pełni dostępnej przestrzeni dopasowanej do indywidualnych potrzeb użytkownika.

Pomoc przyznawana jest w ramach programu Aktywny samorząd, realizowanego przez Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON). Likwidacja barier architektonicznych znajduje się w Module I, Obszar B, Zadanie nr 2, czyli w priorytecie związanym z poprawą warunków mieszkaniowych osób z niepełnosprawnościami. Naborem i wypłatą środków zajmują się lokalne jednostki, czyli PCPR lub MOPS. Program ma podstawę w ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych, a wsparcie przyznawane jest do wyczerpania budżetu, zwykle w trybie ciągłym lub w ogłaszanych turach.

Wysokość dofinansowania

PFRON może pokryć do 95% kosztów przedsięwzięcia, jednak nie więcej niż piętnastokrotność przeciętnego wynagrodzenia. Pozostałe co najmniej 5% kosztów stanowi wkład własny wnioskodawcy. Należy pamiętać, że kwota ta jest kwotą maksymalną na likwidację barier architektonicznych ogólnie, a nie tylko na remont łazienki.

Warto jednak pamiętać, że lokalne jednostki (PCPR/MOPS) mogą ustalać własne, niższe limity dofinansowania dla poszczególnych rodzajów barier, dlatego zawsze należy zweryfikować aktualne zasady w swojej placówce.

Jakie prace remontowe obejmuje dofinansowanie w łazience?

Dofinansowanie ma na celu usunięcie barier utrudniających korzystanie z łazienki. Mogą to być m.in.:

• Poszerzenie otworów drzwiowych lub montaż drzwi harmonijkowych/przesuwnych.
• Wyrównanie poziomów podłogi (np. likwidacja progów).
• Montaż bezprogowego brodzika lub natrysku walk-in.
• Dostosowanie wysokości umywalki i toalety, montaż toalety podwieszanej lub z funkcją bidetu.
• Instalacja uchwytów, poręczy, siedzisk prysznicowych.
• Montaż specjalistycznej armatury (np. baterie jednouchwytowe, z termostatem, z przedłużoną rączką).
• Zainstalowanie antypoślizgowych powierzchni na podłodze i w strefie prysznica/wanny.
• Zmiana układu pomieszczenia w celu zwiększenia przestrzeni manewrowej dla wózka inwalidzkiego.
• Koszt materiałów i robocizny związanych z ww. pracami.

Ważne: Dofinansowanie nie obejmuje standardowych remontów (np. wymiany płytek bez związku z likwidacją bariery), zakupu mebli łazienkowych (chyba że są integralną częścią dostosowania) ani dekoracji. Celem jest wyłącznie likwidacja barier.

Kto może ubiegać się o dofinansowanie?

O dofinansowanie na likwidację barier architektonicznych w miejscu zamieszkania może ubiegać się osoba z niepełnosprawnością, która posiada ważne orzeczenie o niepełnosprawności, o ile utrudnione jest jej funkcjonowanie z powodu barier architektonicznych w miejscu zamieszkania.

Najważniejsze warunki, jakie należy spełnić to:

1. Posiadanie orzeczenia o niepełnosprawności:
2. • Stopień znaczny lub umiarkowany. W niektórych uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest orzeczenie o lekkim stopniu, o ile wynika z niego potrzeba likwidacji konkretnych barier architektonicznych.
   • W przypadku dzieci do 16. roku życia wystarczy tylko orzeczenie o niepełnosprawności. Gdyż jest ono wydawane bez przypisanego stopnia.
2. Trudności w poruszaniu się: PFRON skupia się na likwidacji barier, które bezpośrednio utrudniają poruszanie się i funkcjonowanie osoby z niepełnosprawnością w miejscu zamieszkania. W przypadku łazienki chodzi o problemy z dostępem, korzystaniem z urządzeń sanitarnych itp.
3. Tytuł prawny do nieruchomości: Dofinansowanie przysługuje osobom, które mają tytuł prawny do nieruchomości (np. prawo własności, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, umowa najmu) lub użytkują ją na podstawie umowy użyczenia od osoby posiadającej taki tytuł, pod warunkiem, że w lokalu zamieszkują wraz z osobą z niepełnosprawnością i wyrażą zgodę na adaptację.
4. Kryterium dochodowe: Przeciętny miesięczny dochód, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych, podzielony przez liczbę osób we wspólnym gospodarstwie domowym, nie może przekroczyć określonego progu. W 2025 roku próg ten wynosi:
5. • 50% przeciętnego wynagrodzenia na osobę w gospodarstwie domowym,
   • 65% przeciętnego wynagrodzenia w przypadku osoby samotnej.
     

Gdzie złożyć wniosek o dofinansowanie?

Wnioski o dofinansowanie na likwidację barier architektonicznych należy składać w powiatowym centrum pomocy rodzinie (PCPR) lub miejskim ośrodku pomocy społecznej (MOPS), właściwym ze względu na miejsce zamieszkania osoby z niepełnosprawnością.

Jakie dokumenty są potrzebne do wniosku?

Choć szczegółowa lista może się różnić w zależności od PCPR/MOPS, zazwyczaj wymagane są następujące dokumenty:

1. Wniosek o dofinansowanie (formularz dostępny w PCPR/MOPS lub na ich stronach internetowych).
2. Aktualne orzeczenie o stopniu niepełnosprawności (lub orzeczenie o niepełnosprawności w przypadku dzieci do 16. roku życia).
3. Zaświadczenie lekarskie od lekarza specjalisty (np. ortopedy, neurologa, rehabilitanta) potwierdzające konieczność przeprowadzenia remontu/dostosowania łazienki ze względu na stan zdrowia i rodzaj niepełnosprawności (wskazujące konkretne bariery).
4. Dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu (np. akt notarialny, odpis z księgi wieczystej, umowa najmu, umowa użyczenia wraz ze zgodą właściciela/najemcy).
5. Kosztorys remontu/dostosowania sporządzony przez uprawnionego wykonawcę lub firmę budowlaną. Kosztorys powinien być szczegółowy, obejmujący opis planowanych prac, ilości i ceny materiałów oraz koszty robocizny. Powinien wyraźnie wskazywać na elementy związane z likwidacją barier.
6. Oświadczenie o dochodach wszystkich członków gospodarstwa domowego za ostatnie trzy miesiące poprzedzające miesiąc złożenia wniosku. Dokument ten jest niezbędny do weryfikacji kryterium dochodowego.
7. Zgoda właściciela nieruchomości (jeśli osoba z niepełnosprawnością nie jest właścicielem).
8. Uzasadnienie wniosku – szczegółowy opis istniejących barier architektonicznych w łazience i wyjaśnienie, w jaki sposób planowany remont przyczyni się do poprawy jakości życia, samodzielności i bezpieczeństwa osoby z niepełnosprawnością.
9. Inne dokumenty, o które poprosi dany PCPR/MOPS (np. potwierdzenie zameldowania).

Jak uzyskać dofinansowanie z PFRON na łazienkę – krok po kroku?

1. Zapoznaj się z lokalnymi zasadami: Skontaktuj się z PCPR lub MOPS w swoim miejscu zamieszkania. Uzyskaj aktualne informacje o terminach naboru (o ile nie jest ciągły) oraz dokładnej liście wymaganych dokumentów.
2. Zbierz dokumenty: Upewnij się, że posiadasz wszystkie niezbędne zaświadczenia, orzeczenie, tytuł prawny do lokalu oraz dane o dochodach.
3. Zleć sporządzenie kosztorysu: Znajdź uprawnionego wykonawcę, który przygotuje szczegółowy kosztorys prac związanych z likwidacją barier w łazience. Musi on precyzyjnie opisywać zakres prac i ich uzasadnienie w kontekście potrzeb osoby z niepełnosprawnością.
4. Wypełnij wniosek: Dokładnie uzupełnij formularz wniosku, starannie uzasadniając potrzebę dofinansowania i wpływ planowanych zmian na Twoje funkcjonowanie.
5. Złóż wniosek: Dostarcz kompletny wniosek wraz z załącznikami do właściwego PCPR/MOPS. Pamiętaj, aby uzyskać potwierdzenie złożenia.
6. Oczekuj na weryfikację: Możliwa jest wizyta pracownika PCPR/MOPS w Twoim miejscu zamieszkania w celu oceny sytuacji.
7. Podpisz umowę: Po pozytywnej decyzji otrzymasz informację o przyznanym dofinansowaniu i zaproszenie do podpisania umowy. Nie rozpoczynaj prac przed podpisaniem umowy!
8. Zrealizuj prace: Po podpisaniu umowy możesz przystąpić do realizacji zaplanowanych prac.
9. Rozlicz dofinansowanie: Po zakończeniu remontu dostarcz do PCPR/MOPS wszystkie wymagane dokumenty rozliczeniowe, takie jak faktury, rachunki i protokoły odbioru prac.

Proces rozpatrywania wniosku i obowiązki po przyznaniu dofinansowania

1. Weryfikacja: PCPR/MOPS zweryfikuje złożone dokumenty. W wielu przypadkach pracownik socjalny lub fizjoterapeuta może przeprowadzić wizytę w miejscu zamieszkania, aby ocenić rzeczywisty stan barier i zasadność wniosku.
2. Decyzja: Decyzja o przyznaniu lub odmowie dofinansowania powinna zostać wydana w ustawowym terminie (zazwyczaj do 30 dni od daty złożenia kompletnego wniosku, choć w praktyce czas może być dłuższy).
3. Umowa: Po pozytywnej decyzji, wnioskodawca podpisuje umowę z PCPR/MOPS, w której określone są warunki dofinansowania, terminy realizacji i rozliczenia.
4. Realizacja i rozliczenie: Po zakończeniu prac, wnioskodawca musi przedstawić dokumenty potwierdzające ich wykonanie i poniesione koszty (faktury, rachunki). Często wymagany jest również protokół odbioru prac.

Ważne uwagi:

• Terminy naboru: Wnioski o likwidację barier architektonicznych przyjmowane są zazwyczaj w trybie ciągłym lub w określonych turach naboru przez PCPR/MOPS, aż do wyczerpania środków. Zawsze sprawdź aktualne terminy w swojej placówce.
• Nie rozpoczynaj prac przed podpisaniem umowy! Koszty poniesione przed datą zawarcia umowy o dofinansowanie zazwyczaj nie są kwalifikowalne do zwrotu.
• Starannie wybierz wykonawcę. Kosztorys musi być realistyczny i odzwierciedlać ceny rynkowe.

Dofinansowanie z PFRON na dostosowanie łazienki to realna szansa na znaczną poprawę jakości życia osób z niepełnosprawnościami. Skrupulatne przygotowanie wniosku i znajomość procedur zwiększą Twoje szanse na otrzymanie wsparcia. Nie wahaj się skontaktować z lokalnym PCPR lub MOPS, pracownicy tych instytucji udzielą szczegółowych informacji i pomogą w procesie aplikacyjnym.

Najczęstsze błędy we wnioskach o dofinansowanie z PFRON – sprawdź, zanim złożysz!

Najczęstsze pytania o dofinansowanie z PFRON na łazienkę (FAQ)

1. Czy mogę ubiegać się o dofinansowanie, jeśli mieszkam z rodziną w wynajmowanym mieszkaniu?

Tak, ale, pod warunkiem że posiadasz umowę użyczenia lub najmu, mieszkasz tam na stałe z osobą z niepełnosprawnością i właściciel wyrazi pisemną zgodę na przeprowadzenie prac adaptacyjnych.

2. Czy można łączyć dofinansowanie z PFRON z innym programem (np. Czyste Powietrze, wsparcie z gminy)?

Tak, pod warunkiem że środki dotyczą innych obszarów inwestycji i nie dublują kosztów. Dofinansowanie z PFRON nie może pokrywać tych samych wydatków co inne źródła finansowania.

3. Czy trzeba rozliczyć się z każdej faktury osobno?

Niektóre PCPR-y wymagają zbiorczego zestawienia kosztów, inne oczekują rozliczenia każdej faktury osobno. Zawsze warto wcześniej zapytać o wymogi formalne w swojej jednostce.

4. Czy można wykonać część prac samodzielnie i tylko część zlecić firmie?

Nie. PFRON dofinansowuje wyłącznie prace realizowane przez uprawnionego wykonawcę. Samodzielnie wykonane prace (nawet dobrze udokumentowane) nie będą refundowane.

5. Co jeśli kosztorys okaże się zaniżony i koszty wzrosną w trakcie remontu?

W takim przypadku nie można zwiększyć dofinansowania po podpisaniu umowy. Dodatkowe koszty pokrywa wnioskodawca z własnych środków. Dlatego warto, by kosztorys był realistyczny i uwzględniał ewentualne podwyżki.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych