Jakie zmiany w prawie budowlanym od 19 września 2020 r.?

Zmiany w prawie budowlanym – już od 19 września!

To największa od lat nowelizacja Prawa budowlanego. Wprowadzona została w drodze ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2020 poz. 471). Służyć ma uprawieniu procesu inwestycyjnego. Największa część zmian wejdzie w życie już 19 września, lecz w przypadku najbardziej rozległej zmiany dotyczącej projektowania, ustawodawca wydłużył możliwość sporządzania projektu budowlanego na starych zasadach aż do 19 września 2021 roku.

Polecamy: Seria 5 książek. Poznaj swoje prawa!

Trzyczęściowy projekt budowlany

Zgodnie z nową treścią przepisu art. 34 ustawy Prawo budowlane, jaka zacznie obowiązywać w dniu 19 września 2020 r., projekt budowlany zawierać będzie:

1) projekt zagospodarowania działki lub terenu sporządzony na aktualnej mapie do celów projektowych lub jej kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem przez projektanta, obejmujący:

• określenie granic działki lub terenu;
• usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, w tym sieci uzbrojenia terenu, oraz urządzeń budowlanych sytuowanych poza obiektem budowlanym,
• sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków;
• układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich;
• informację o obszarze oddziaływania obiektu.

2) projekt architektoniczno-budowlany obejmujący:

• układ przestrzenny oraz formę architektoniczną istniejących i projektowanych obiektów budowlanych;
• zamierzony sposób użytkowania obiektów budowlanych, w tym liczbę projektowanych do wydzielenia lokali, z wyszczególnieniem lokali mieszkalnych;
• charakterystyczne parametry techniczne obiektów budowlanych;
• opinię geotechniczną oraz informację o sposobie posadowienia obiektu budowlanego,
• projektowane rozwiązania materiałowe i techniczne mające wpływ na otoczenie, w tym środowisko;
• charakterystykę ekologiczną;
• informację o wyposażeniu technicznym budynku, w tym projektowanym źródle lub źródłach ciepła do ogrzewania i przygotowania ciepłej wody użytkowej;
• opis dostępności dla osób niepełnosprawnych, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w tym osób starszych – w przypadku obiektów budowlanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4;
• informację o minimalnym udziale lokali mieszkalnych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4a – w przypadku budynków mieszkalnych wielorodzinnych;
• postanowienie udzielające zgody na odstępstwo, o którym mowa w art. 9, jeżeli zostało wydane;

3) projekt techniczny obejmujący:

• projektowane rozwiązania konstrukcyjne obiektu wraz z wynikami obliczeń statyczno-wytrzymałościowych;
• charakterystykę energetyczną – w przypadku budynków;
• projektowane niezbędne rozwiązania techniczne oraz materiałowe;
• w zależności od potrzeb – dokumentację geologiczno-inżynierską lub geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych;
• inne opracowania projektowe.

Razem z projektem budowlanym, złożone powinny być wymagane odrębnymi przepisami prawa opinie, uzgodnienia, pozwolenia i inne dokumenty.

Co jednak szczególnie ważne dla wszystkich projektantów, zgodnie z przepisem art. 26 ustawy nowelizującej, w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie nowych przepisów, a zatem od dnia 19 września 2020 r., inwestor do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę albo wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego, albo zgłoszenia budowy może dołączyć projekt budowlany sporządzony na podstawie przepisów dotychczasowych.

Ułatwienia w uzyskiwaniu odstępstw

Pierwotne założenia nowelizacji przewidywały możliwość wydawania zgody na odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych przez organ administracji architektoniczno budowlanej (wójt/burmistrz/prezydent miasta) z jednoczesną rezygnacją z obowiązku uzyskania upoważnienia ministra. Tak daleko idąca zmiana nie została jednak wprowadzona.

Zgodnie z nowym brzmieniem przepisu art. 9 ust. 2 ustawy Prawo budowlane - zgody na odstępstwo, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane, udziela albo odmawia udzielenia, w drodze postanowienia, organ administracji architektoniczno-budowlanej, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę albo decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.

Do tej pory organ wyrażał zgodę na odstępstwo w związku z wydawaną decyzją o pozwoleniu na budowę. Od września organ będzie mógł wydać stosowną zgodę jeszcze przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub zmianą decyzji pozwolenia na budowę.

Nowością jest również wprowadzenie zakazu udzielania zgody na odstępstwo podczas trwania procedury legalizacji samowoli budowlanej.

Nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę

Zgodnie z obecnie obowiązującymi ogólnymi przepisami postępowania administracyjnego, nieważność decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego oraz decyzję o pozwoleniu na budowę można stwierdzić w określonych okoliczność przed upływem 10 lat od dnia ich wydania , a w pewnych przypadkach z pominięciem nawet tej cezury.

Od września nie będzie możliwe stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym decyzja o pozwoleniu na użytkowanie stała się ostateczna, natomiast decyzja o pozwoleniu na budowę nie będzie mogła zostać unieważniona, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło 5 lat.

Katalog decyzji bez pozwolenia

Obecnie obowiązująca ustawa zawiera bardzo zawiły i nieczytelny katalog inwestycji, które można przeprowadzić na zgłoszenie. Liczne odwołania do innych przepisów utrudniają właściwe odczytanie jej treści. Inwestorzy oraz projektanci często mieli spory problem z określeniem, kiedy jest wymagane pozwolenie, a kiedy zgłoszenie, a kiedy możliwe jest pominięcie ustawy.

Nowa redakcja przepisów art. 29 oraz art. 30 ustawy prawo budowlane porządkuje te kwestie. W przepisach tych zostały wymienione wszystkie przypadki, kiedy pozwolenie na budowę nie jest wymagane i możliwa jest budowa na zgłoszenie.

Uproszczona legalizacja samowoli

Zmiany zostaną również wprowadzone w obszarze postępowania legalizacyjnego samowoli budowlanych.

Uproszczone postępowanie legalizacyjne dla samowoli budowlanych dotyczy obiektów, w przypadku których zakończono budowę co najmniej 20 lat temu. Zgodnie z nowym art. 49f, jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne w przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części:

• bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę, albo
• bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

W ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia jego doręczenia. Właściciel może zatem uniknąć wysokiej opłaty legalizacyjnej, jeśli zgłosi do nadzoru budowlanego samowolę budowlaną (minimum 20-letnią) i przedstawi:

a)      oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

b)      geodezyjną inwentaryzację powykonawczą obiektu budowlanego,

c)   ekspertyzę techniczną, sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, wskazująca, czy stan techniczny obiektu budowlanego:

• nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, oraz
• pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania.

Ochrona przeciwpożarowa

Przy okazji wprowadzono również nowy wyjątek. Jako, że inwestycje w instalacje fotowoltaiczne cieszą się coraz większą popularnością, to należy mieć na uwadze, że od 19 września obowiązywał będzie obowiązek uzgodnienia projektu instalacji urządzeń fotowoltaicznych o mocy większej niż 6,5 kW z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Nowością będzie również wymóg przedstawienia ekspertyz przeciwpożarowych w przypadku zmiany sposobu użytkowania budynku wpływającej na ochronę przeciwpożarową (to z pewnością dotyczy wszelkich miejsc typu escape room).

Powyżej opisałam tylko niektóre ze zmian, jakie zaczną obowiązywać już od 19 września. Tegoroczna nowelizacja jest jedną z najszerszych, jeżeli nie najszerszą, spośród wszystkich nowelizacji przepisów obowiązującej od 1994 roku ustawy Prawo budowlane.

Polecamy serwis: Nieruchomości