Kategorie

Prace szczególnie niebezpieczne - definicja, obowiązki pracodawcy

Magdalena Grońska
Przemysław Tomaszewski
Prace szczególnie niebezpieczne - definicja, obowiązki pracodawcy. / Fot. Fotolia
Prace szczególnie niebezpieczne - definicja, obowiązki pracodawcy. / Fot. Fotolia
Fotolia
Definicję i wykaz prac szczególnie niebezpiecznych zawiera rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Do takich prac zalicza się m.in. pracę na budowie i na wysokości. Wykaz zawarty w przepisach rozporządzenia stosuje się jako wytyczną. Do obowiązków pracodawcy należy zdefiniowanie prac szczególnie niebezpiecznych oraz ustalenie zasad ich prowadzenia.

Prace szczególnie niebezpieczne - rozporządzenie

Co mówią przepisy o pracach szczególnie niebezpiecznych? Pracodawca powinien zaczynać budowanie kultury bezpieczeństwa w zakładzie właśnie od obszaru prac szczególnie niebezpiecznych. Dlaczego?

W przepisach prawa krajowego Ustawodawca nawiązuje do prac szczególnie niebezpiecznych zarówno w Ustawie Kodeks Pracy, gdy odnosi się do kwestii czasu pracy, ale również w rozporządzeniach branżowych dotyczących np. górnictwa, energetyki, budownictwa. Definicję prac szczególnie niebezpiecznych w precyzyjny sposób określa § 80 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Do przykładowych prac szczególnie niebezpiecznych w oparciu o rozporządzenie zalicza się m.in. roboty budowlane, rozbiórkowe, remontowe i montażowe prowadzone bez wstrzymania ruchu zakładu pracy lub jego części, prace w zbiornikach, wnętrzach urządzeń technicznych i w innych niebezpiecznych przestrzeniach zamkniętych, prace przy użyciu materiałów niebezpiecznych czy prowadzone na wysokości.              

§ 80. 1. Przez prace szczególnie niebezpieczne rozumie się prace, o których mowa w niniejszym rozdziale, oraz prace określone jako szczególnie niebezpieczne w innych przepisach dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy lub w instrukcjach eksploatacji urządzeń i instalacji, a także inne prace o zwiększonym zagrożeniu lub wykonywane w utrudnionych warunkach, uznane przez pracodawcę jako szczególnie niebezpieczne.

Polecamy: Kodeks pracy 2019. Praktyczny komentarz z przykładami + PDF.

Obowiązki pracodawcy

Jednak to pracodawca definiuje w oparciu o rozporządzenie oraz praktykę, czym są prace szczególnie niebezpieczne i jak należy je prowadzić (§ 80 ust. 2 tegoż rozporządzenia). Podstawowymi zadaniami pracodawcy przy prowadzeniu prac szczególnie niebezpiecznych jest zapewnienie bezpośredniego nadzoru i wprowadzenie adekwatnych środków kontroli, przeprowadzenie instruktażu stanowiskowego, który określa: imienny podział prac, opis technologii wykonywanej pracy z podziałem na poszczególne etapy oraz omówienie wymagań bezpieczeństwa na każdym z etapów. Do miejsca wykonywania tych prac dostęp mają jedynie osoby upoważnione i odpowiednio poinstruowane.

§ 80. 2. Pracodawca jest obowiązany do ustalenia i aktualizowania wykazu prac szczególnie niebezpiecznych występujących w zakładzie pracy.

W oparciu o wymagania stawiane przez Ustawodawcę dla poszczególnych rodzajów prac, można skonstruować szereg zasad, które wskazujących jak prawidłowo wykonywać prace niebezpieczne. Kluczowy jest jednak wymóg stałego/bezpośredniego nadzoru oraz postawa pracowników. Należy zwrócić uwagę, iż obydwa określenia nadal nie mają jednoznacznej wykładni prawnej. Częstym problemem, jaki napotyka się przy formułowaniu zasad bezpiecznego prowadzenia prac, jest również uzasadniona obawa pracowników przed ciążącą na nich odpowiedzialności.

Zasady bezpiecznego prowadzenia prac szczególnie niebezpiecznych

Dobrą praktyką tworzenia zasad związanych z bezpiecznym prowadzeniem prac szczególnie niebezpiecznych jest podział na cztery etapy:

  1. Pierwszy etap to określenie wszystkich prac, które mogą stwarzać szczególne zagrożenie dla pracowników.

Wykaz prac szczególnie niebezpiecznych podany w rozporządzeniu w sprawie ogólnych przepisów BHP traktowany jest jako wytyczna. Wykaz tworzony jest w oparciu o analizę poszczególnych etapów pracy danego zadania. Niejednokrotnie zdarza się, że do takich prac klasyfikujemy prace, które nie są zawarte w przepisach lub instrukcjach producentów maszyn. Tworząc wykaz, oprócz standardowych czynników niebezpiecznych jak: niebezpieczna atmosfera czy ryzyko upadku z wysokości, uwzględnia się:

  • kubaturę obiektu i wentylację,
  • wielkość włazów oraz możliwość przeprowadzenia sprawnej ewakuacji,
  • czynniki procesowe jakie mogą pojawić się w miejscu pracy z związku z gwałtowną zmianą pracy instalacji,
  • liczbę osób, która będzie wykonywać pracę jednocześnie w danym miejscu.
  1. Drugi etap to określenie procedur i zasad.

Trudność polega tu na połączeniu reguł zawartych w przepisach prawa krajowego i wewnętrznych regulacjach przy jednoczesnym zachowaniu czytelności i prostoty dokumentów. Aby zminimalizować możliwość niedoszacowania ryzyka, procedury tworzymy w zespołach, w których skład wchodzą pracownicy różnych wydziałów, tj. produkcji, utrzymania ruchu, logistyki, działu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia itd. W wielu przypadkach dokumenty konsultowane są również z przedstawicielami firm wykonawczych.

  1. Trzecim i najważniejszym etapem jest przekazanie zasad pracownikom.

Programy szkoleń formułowane są w taki sposób, aby uświadomić każdemu z uczestników, że przestrzeganie czasami pozornie „błahej” zasady może uchronić przed poważnym wypadkiem. Duże znaczenie ma uświadomienie osobom odpowiedzialnym za prowadzenie i planowanie prac, ich roli w tym procesie. Dla takich pracowników organizowane są osobne warsztaty w zakresie zarządzania ryzykiem i organizacji stanowiska pracy. Bez odpowiedniego procesu szkoleń prowadzonych przez doświadczonych trenerów nie można skutecznie przekazać zasad.

  1. Czwarty etap to kontrola, czy przyjęte ustalenia są przestrzegane w miejscu pracy.

Aby skutecznie zarządzać bezpieczeństwem i ochroną zdrowia w miejscu pracy, należy przede wszystkim przyjąć, że posiadany obecnie proces np. zarządzania pracami szczególnie niebezpiecznymi może być wadliwy i wymaga sprawdzania.

Zobacz również artykuł: Prace szczególnie niebezpieczne

Podstawa prawna:

USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dziennik Ustaw rok 2018 poz. 917)

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dziennik Ustaw rok 2003 nr 169 poz. 1650)

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    17 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

    Święta Wielkanocne w 2022 r.

    Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?

    Spis powszechny do 30 września 2021 r.

    Spis powszechny potrwa do 30 września. Jak można wziąć udział w Narodowym Spisie Powszechnym Ludności i Mieszkań w 2021 r.?

    Zakup akcji lub obligacji - UOKiK radzi

    Na co zwracać uwagę przy najbardziej popularnych instrumentach finansowych, czyli akcjach i obligacjach?

    Wydziedziczenie – na czym polega?

    Wydziedziczenie jest możliwe tylko po spełnieniu określonych warunków. Na czym w rzeczywistości polega?

    Alienacja rodzicielska - co robić?

    Alienacja rodzicielska, czyli utrudnianie kontaktów z dzieckiem przez rodzica to ważny problem. Co można zrobić w takiej sytuacji?

    Osoby niepełnosprawne - powstanie nowa ustawa?

    Ustawa o wyrównywaniu szans osób z niepełnosprawnościami ma umożliwić pełne wdrożenie Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych.

    Stwierdzenie nieważności decyzji (KPA)

    Stwierdzenie nieważności decyzji to instytucja z Kodeksie postępowania administracyjnego, która stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych.

    O ile wzrosną emerytury w 2022 r.?

    O ile wzrosną najniższe emerytury w 2022 r.? Co z rentą z tytułu całkowitej niezdolności do pracy i rentą rodzinną?

    Zasiłek okresowy w 2022 r.

    Zasiłek okresowy w 2022 r. czeka podwyżka kryteriów dochodowych. Czy wpływa to na wysokość świadczeń?

    Wakacyjny urlop - gdzie i za ile? [BADANIE]

    Ponad 80% Polaków spędziło tegoroczny wakacyjny urlop w kraju. Ile środków przeznaczyliśmy na wyjazdy?

    MS zapowiada zmiany dotyczące samorządu kuratorskiego

    Przepisy mają zostać wyostrzone, aby kuratorzy mieli bardziej szczegółowe określone narzędzia działania.

    Dodatek energetyczny w 2021 r.

    Dodatek energetyczny w 2021 r. przysługuje odbiorcy wrażliwemu energii elektrycznej. Ile aktualnie wynosi takie świadczenie?

    Limity dorabiania dla emerytów z KRUS od września 2021 r.

    Ile może dorobić emeryt i rencista KRUS od 1 września 2021 r.? Przy jakich kwotach świadczenie może zostać zmniejszone lub zawieszone?

    Grzywna za podrzucanie śmieci

    Czy za podrzucanie śmieci sąsiad może zapłacić grzywnę? Co z możliwością wykorzystania nagrania z monitoringu?