Kategorie

Jak wyłączyć określoną rzecz lub osobę z dziedziczenia

Jeśli zależy nam na wyłączeniu określonej osoby od dziedziczenia możemy posłużyć się wydziedziczeniem, zrzeczeniem się spadku, zapisem testamentowym lub darowizną.
Jeśli zależy nam na wyłączeniu określonej osoby od dziedziczenia możemy posłużyć się wydziedziczeniem, zrzeczeniem się spadku, zapisem testamentowym lub darowizną.
Częstym pytaniem dotyczącym prawa spadkowego są kwestię związane z wyłączeniem określonego przedmiotu z masy spadku – tak aby niektórzy spadkobiercy ich nie otrzymali. Kwestia wyłączenia z dziedziczenia niestety nie jest prosta.

Wyłączenie osób od dziedziczenia konkretnego przedmiotu.

Uprawnienie najbliższych krewnych spadkobiercy jest bardzo trudne do obalenia. Jest na to jednak kilka sposobów.

1. Pominięcie w testamencie

W skutek pominięcia danej osoby w testamencie – nie uczestniczy ona w dziedziczeniu spadku po testatorze. Rozwiązanie takie ma jednak wadę w postaci powstania obowiązku wypłaty zachowku na rzecz spadkobiercy ustawowego, który został pominięty. Uprawnienie do zachowku jest jednak roszczeniem przede wszystkim pieniężnym – tak więc uprawniony nie może się domagać wydania mu przedmiotu ze spadku, jak również ustanowienia na jego rzecz współwłasności. Jest to więc rozwiązanie, które pozwala przekazać określone przedmioty wybranym osobom – jednak może na nich sprowadzić spore roszczenia finansowe (nie zawsze mogą dysponować określoną kwotą pieniędzy, czasem wypłata zachowku, wiąże się z koniecznością sprzedaży części odziedziczonych przedmiotów).

Prawa do zachowku nie ma rodzeństwo spadkobiercy! Nie mają go również spadkobiercy niegodni dziedziczenia.

2. Wydziedziczenie

Jest niejako kwalifikowaną wersją pominięcia w testamencie. Wydziedziczenie musi być jednak spowodowane określonym (nagannym) zachowaniem spadkobiercy ustawowego.

Skutkiem wydziedziczenia jest pozbawienie danego spadkobiercy, nie tylko dziedziczenia (tu wystarczy samo pominięcie w testamencie), ale także (a może przede wszystkim) prawa do zachowku. Skutki rozciągają się również na zstępnych (dzieci, wnuki) wydziedziczonego.

Zobacz również: Na czym polega zrzeczenie się dziedziczenia

3. Umowa o zrzeczenie się spadku.

Spadkobierca aby uregulować prawa do spadku – w sposób inny niż testamentowy- może z przyszłym spadkobiercą sporządzić umowę o zrzeczeniu się przez niego dziedziczenia. Skutkiem zawarcia takiej umowy, jest traktowanie danego spadkobiercy tak jakby nie dożył otwarcia spadku. W umowie można również uwzględnić zstępnych spadkobiercy (dzieci), tak aby one również były umową objęte.

W zamian za zrzeczenie się dziedziczenia, spadkodawca może otrzymać wynagrodzenie. Spadkobierca, który zrzekł się dziedziczenia nie może dochodzić praw do dziedziczenia, ani zachowku.

Wyłączenie przedmiotu ze spadku

W tej kwestii pojawiają się 2 problemy. Jeden to fizyczne wyłączenie przedmiotu ze spadku – co jest stosunkowo proste. Drugim jest niestety możliwość uruchomienia się uprawnienia do zachowku – i to mimo braku testamentu (dotyczy darowizny i zapisu).

1. Poprzez sprzedaż

Sprzedanie przedmiotu (nawet innemu spadkodawcy) skutecznie wyłącza daną rzecz z masy spadku. Pozostali spadkobiercy nie mogą mieć żadnych roszczeń wobec nabywcy przedmiotu. Rzecz jasna dotyczy to tylko faktycznej, a nie markowanej sprzedaży (np. w celu uniknięcia podatku).

W skutek sprzedaży do spadku wejdą jednak rzeczy uzyskane w zamian sprzedanej rzeczy.

2. Poprzez zapis testamentowy

Poza możliwością powołania kogoś do spadku, w testamencie można również dokonać zapisu określonego składnika majątkowego na rzecz wybranej osoby. W wyniku zapisu dana rzecz nie podlega działowi spadku- tj. nie jest dziedziczona zgodnie z udziałem spadkowym danej osoby (wynikającym bądź z testamentu, bądź z ustawy – jeśli spadkodawca nie wybrał spadkobiercy testamentowego).

Wielkość zapisu można kwestionować jedynie, jeśli wobec wykonawcy zapisu (spadkobiercy) skierowane są roszczenia z tytułu zachowku. Wówczas może zapis zmniejszyć tak, aby w spadku pozostał mu majątek odpowiadający wielkości zachowku przysługującego jemu samemu.

Jednakże jeśli zapisobiorca jest jednocześnie spadkobiercą (a zapis po prostu zwiększa ich udział spadkowy) - pozostali spadkobiercy mogą dochodzić od niego zachowku- jeśli to co w spadku pozostanie, nie wystarczy na pokrycie wartości zachowku.

Zobacz serwis: Darowizny

3. Darowizna

Udzielenie darowizny wbrew pozorom łączy się ze sporym ryzykiem dla obdarowanego. W szczególności jeśli przedmiotem darowizny jest przedmiot wartościowy (np. mieszkanie, czy gospodarstwo rolne), które wyczerpują prawie w całości majątek spadkodawcy. Wówczas jego spadkobiercy ustawowi mogą domagać się od obdarowanego zachowku.

Możliwość wykorzystania darowizny do wyliczania zachowku ustaje jednak z czasem – ale tylko wobec osób nie będących spadkobiercami ustawowymi spadkodawcy. Darowizna udzielona takiej osobie przestaje być wliczana do spadku po 10 latach od jej udzielenia (zakładając że darczyńca będzie żył tak długo). Osoba nie należąca do spadkobierców ustawowych nie musi być wcale osobą obcą

Jan Kowalski chcąc aby w rodzinie jego córki znalazło się mieszkanie (jest skonfliktowany ze swoim synem – ale nie na tyle żeby go wydziedziczyć) . Jeśli przekaże jej mieszkanie w darowiźnie – jego syn będzie mógł dochodzić od siostry zachowku. W tym celu postanowił darowizny udzielić zięciowi. Jeśli Jan Kowalski będzie żył jeszcze 10 lat – jego syn nie będzie miał żadnych roszczeń z tytułu zachowku wobec szwagra.

4. Poprzez umowę dożywocia

Podobnego ryzyka nie niesie przekazanie nieruchomości w drodze dożywocia (tj. przekazania w zamian za prawo do dożywotniego mieszkania i opieki). Taki lokal (budynek) mieszkalny, można skutecznie wyłączyć zarówno z masy spadku, jak i z podstawy do obliczania zachowku.

Zobacz serwis: Postępowanie spadkowe

Polecamy naszą publikację z której dowiesz się więcej na temat darowizn, spadków i testamentów >>
Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    24 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Noc spisowa - GUS wydłuża godziny pracy 25 września

    Noc spisowa zostanie zorganizowana przez GUS w sobotę 25 września. Jak i gdzie będzie można się spisać?

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przygotował kalkulator, dzięki któremu można sprawdzić o ile orientacyjnie wzrośnie rata kredytu, gdy zmieni się jego oprocentowanie. Jak skorzystać z kalkulatora?

    Ubezwłasnowolnienie - zasady, skutki, procedura

    Ubezwłasnowolnienie jest możliwe tylko w określonych przypadkach. Na czym polega? Jakie wywołuje skutki? Jak wygląda procedura?

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .