Choroba, Zwolnienie lekarskie

Koniec z dowolną interpretacją zwolnień lekarskich. ZUS zaostrza przepisy dotyczące L4 i wprowadza zmiany, które mają uszczelnić system oraz ograniczyć nadużycia. Już od 13 kwietnia zmieniają się zasady rozliczania pierwszego dnia chorobowego, a kontrole będą bardziej szczegółowe niż dotąd. To jednak dopiero początek — w kolejnych etapach reformy Zakład planuje rozszerzyć uprawnienia kontrolne, a od 2027 roku zmienić także sposób korzystania ze zwolnień przez osoby zatrudnione w kilku miejscach jednocześnie.

Egzamin ósmoklasisty w dniach 11-13 maja 2026 r. - uczeń nie przystąpił do egzaminu z powodu choroby albo innych wypadków losowych. Co teraz? Przepisy pozwalają na podejście do egzaminu w drugim terminie. Kiedy jest dodatkowy termin egzaminu dla ósmych klas?

Zakład Ubezpieczeń Społecznych podał informacje dotyczące zwolnień lekarskich w 2025 roku. Okazuje się, że ZUS zarejestrował 27,5 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy, które skutkowały w sumie 290,5 mln dniami absencji w pracy – o 0,5 mln dni więcej niż rok wcześniej i o 8 mln dni więcej niż w 2021 r. ZUS podał też najczęstsze choroby, które powodowały wystawienie zwolnień lekarskich.

Polacy chorują coraz częściej i coraz dłużej. Tak wynika z ostatnich danych opublikowanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Niepokoi zwłaszcza rosnąca liczba zwolnień lekarskich z powodu zaburzeń psychicznych (kody „F”). Jakie choroby oznaczamy takim symbolem? Co powinien wiedzieć pracownik?

W 2025 r. zarejestrowano 27,5 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy, co przełożyło się na 290,5 mln dni absencji. To o 0,5 mln dni więcej niż rok wcześniej i o 8 mln dni więcej niż w 2021 r. - wynika z opublikowanych danych ZUS.

Pracownik w wieku 62 lat był chory przez 182 dni. Pobierał zasiłek chorobowy. Aktualnie przeszedł na świadczenie rehabilitacyjne. Jest u nas zatrudniony od 5 lat. Czy można rozwiązać z nim umowę z powodu długiej choroby, czy obowiązuje okres ochrony przed emeryturą? Potrzebujemy zatrudnić nowego pracownika na to miejsce.

Każdy ubezpieczony ma obowiązek informowania o zmianie swojego miejsca pobytu w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim. Na powiadomienie ZUS-u i pracodawcy są 3 dni. Mimo to, wiele osób o tym obowiązku zapomina. Jakie są tego skutki?

W polskiej kulturze biznesowej utarło się przekonanie, że pracownik przebywający na zwolnieniu lekarskim jest „nietykalny”. Dla przedsiębiorców moment, w którym nielojalny członek zespołu wyczuwając nadchodzące wypowiedzenie lub restrukturyzację nagle przedkłada zaświadczenie o niezdolności do pracy, bywa źródłem frustracji i poczucia bezradności.

13 kwietnia 2026 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Od tego dnia zmieniły się przepisy dotyczące przesłanek utraty prawa do zasiłku przez osoby, które nieprawidłowo wykorzystują zwolnienia od pracy. Zmieniły się również przepisy w sprawie kontroli prawidłowości wykorzystywania takich zwolnień.

Jednym z zadań Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest nadzór nad wydatkowaniem środków z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Działania te polegają m.in. na kontroli w zakresie zwolnień lekarskich. ZUS kontroluje, czy osoba, której wystawiono zwolnienie lekarskie rzeczywiście jest niezdolna do pracy oraz czy wystawione zaświadczenie lekarskie jest zasadne. ZUS kontroluje także prawidłowość wykorzystywania zwolnień lekarskich, czyli co faktycznie robi osoba na zwolnieniu lekarskim. Ale nie tylko ZUS ma prawo kontrolować zwolnienia lekarskie – również pracodawcy mają prawo sprawdzić, czy pracownik uczciwie korzysta z eZLA. Regionalni rzecznicy prasowi ZUS wyjaśniają te kwestie.

Pracownik na zwolnieniu lekarskim znajduje się pod ochroną i pracodawca nie może rozwiązać z nim umowy o pracę. Okazuje się jednak, że zgodnie z Kodeksem pracy ochrona nie jest nieograniczona. Sprawdźmy, kiedy można rozwiązać stosunek pracy z chorym pracownikiem.

Polski ZUS nie cieszy się dobrą sławą. W powszechnej opinii trzeba do niego wpłacać wysokie składki, w zamian nie można liczyć na wiele, a dodatkowo urzędnicy czyhają na każdą naszą pomyłkę. Jednak czy to jest cała prawda? Jak się okazuje, ubezpieczonym bardziej szkodzą znajomi, niż algorytm.

Czy czeka nas rewolucja w zakresie opieki medycznej nad osobami przewlekle chorymi? Taki wniosek można by wyciągnąć czytając projekt przepisów dotyczących e-zdrowia, nad którymi rozpoczynają się prace. Czym będzie DOM?

Jeśli ubezpieczony jest na zwolnieniu lekarskim, musi pamiętać, by wskazać lekarzowi adres, pod którym faktycznie będziesz przebywać w czasie choroby. Jeżeli chory zmienił miejsce pobytu, ma tylko 3 dni, by poinformować o tym swojego pracodawcę i Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Inaczej możesz mieć problemy z wypłatą zasiłku.

W dniu 7 stycznia 2026 r. Prezydent podpisał ustawę o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, która wprowadza istotne zmiany w zakresie tego co wolno, a czego nie wolno pracownikowi w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim (L4) – począwszy od podejmowania sporadycznych, incydentalnych czynności, będących przejawami aktywności zawodowej, a na wykonywaniu pracy u innego pracodawcy (tym samym – pobierając jednocześnie zasiłek chorobowy i 100 proc. wynagrodzenia) skończywszy. Ustawa wchodzi w życie z dniem 13 kwietnia 2026 r., a nie które jej regulacje – z dniem 1 stycznia 2027 r.

Współcześnie wsparcie zdrowia psychicznego w miejscu pracy to konieczność. Rośnie liczba zwolnień lekarskich z powodu problemów ze zdrowiem psychicznym. Okazuje się, że mężczyźni częściej biorą wolne od pracy w związku ze złą kondycją psychiczną. Jakie pracodawcy mają sposoby na dbanie o zdrowie psychiczne zatrudnionych?

Czy choroba usprawiedliwia niewykonanie wezwania od burmistrza w sprawie wyjaśnienia sprawy podatkowej? Co jeśli na zwolnieniu lekarskim widnieje adnotacja „pacjent może chodzić”? W tej niezwykle ciekawej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w przełomowym wyroku odniósł się do zasadności nałożenia kary porządkowej nałożonej na (chorego - przebywającego na L4) podatnika, który w czasie zwolnienia dostał wezwanie do stawienia się w urzędzie. Kto wygrał?

Zmiana podejścia do choroby - tak, by dawać sobie prawo do odpoczynku i regeneracji bez poczucia winy - jest celem kampanii „MAMY czas na zdrowie”. Kampania to nie tylko wsparcie finansowe dla lokalnych inicjatyw, ale również budowanie świadomości społecznej oraz konkretne aktywności na rzecz tworzenia przyjaźniejszych miejsc pracy.

Od 1 stycznia 2026 r., wzrasta kwota świadczenia pielęgnacyjnego – bo o nim mowa – do kwoty 3 386 zł miesięcznie. O świadczenie to, mogą ubiegać się rodzice lub opiekunowie niepełnosprawnego dziecka, którzy nie muszą przy tym rezygnować z własnej aktywności zawodowej. W przypadku dzieci legitymujących się orzeczeniem o niepełnosprawności – warunkiem otrzymania świadczenia, jest odpowiednia adnotacja w pkt 7 i 8 ww. orzeczenia, której skład orzekający, powinien dokonywać w przypadku określonych stanów chorobowych dziecka.

O reformie L4 mówi się od dawna. Jednak na stosowanie zmienionych przepisów trzeba będzie jeszcze poczekać. Ustawa nowelizująca została opublikowana i wiadomo już od kiedy zaczną obowiązywać jej regulacje. Wbrew temu, czego spodziewają się pracownicy, nie będzie to od razu.

Państwowa Inspekcja Pracy wyjaśnia, że choć od kilku lat zwolnienia lekarskie (e-ZLA) wystawiane są elektronicznie i automatycznie przesyłane do pracodawcy, to nie zwalnia to pracownika z obowiązku poinformowania o chorobie swoich przełożonych. W jaki sposób i w jakim terminie trzeba to zrobić? Co grozi za brak zawiadomienia?

W dniu 10 grudnia 2025 r. Senat podjął uchwałę w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, który zakłada wprowadzenie istotnych zmian w zakresie tego co wolno, a czego nie wolno pracownikowi w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim (L4).

Czy szef może zadzwonić do chorego pracownika? A może lepiej wysłać maila? Relacje pracodawców i pracowników, choć wyczerpująco uregulowane w przepisach, bywają trudne. Gdzie kończy się normalność, a zaczyna łamanie praw?

To już lawina zwolnień lekarskich z kodem „C”. Co kryje się pod tym oznaczeniem? To niezdolność do pracy z powodu nadużycia alkoholu. Z danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że tylko w pierwszych trzech kwartałach tego roku pracownicy spędzili na takich L-4 już blisko 77 tysięcy dni. Te niepokojące statystyki zmuszają do zadania pytania: co tak naprawdę dzieje się w polskich firmach i w życiu pracowników?

Czy na czas swojej nieobecności pracownik musi zwrócić do firmy laptop i telefon? Trzeba pamiętać o przestrzeganiu prostych zasad, w tym tej, że udostępnione pracownikowi narzędzia pracy stanowią własność pracodawcy.