Stopień umiarkowany

Z sygnałów docierających do redakcji także w 2026 r. PZON zabierają z orzeczeń o niepełnosprawności dzieci chorych na autyzm punkt 7 i 8 (ewentualnie jeden z nich). W 2025 r. nastąpiły korzystne zmiany dla dzieci niepełnosprawnych chorujących na choroby rzadkie (ale inne niż autyzm). Pełnomocnik rządu ds. niepełnosprawności Ł. Krasoń wydał wytyczne pozwalające przypisać określonym chorobom łatwiejsze otrzymanie orzeczenia o niepełnosprawności. Jeżeli dziecko jest chore na chorobę z wykazu, to otrzymuje orzeczenie o niepełnosprawności. Wytyczne są bardzo korzystne dla osób niepełnosprawnych. Ale nie obejmują autyzmu. Uzasadnienie tego jest rozsądne - "Są różne stopnie autyzmu. Ciężkie, ale i lekkie. I PZON nie może z góry założyć, że każde dziecko z autyzmem, to z automatu punkt 7 i 8 dający świadczenie pielęgnacyjne." Jednak rodzice mają wrażenie, że wyłączenie autyzmu z wytycznych powoduje seryjnie zaniżanie oceny niepełnosprawności przez PZON, a potem WZON.

Do infor.pl napisała list matka niepełnosprawnego studenta (studia zaoczne). Chłopak miał stopień znaczny, a teraz komisja orzecznicza go "uzdrowiła" do stopnia umiarkowanego. Sprawa jest w sądzie. Matka studenta nie jest przekonana, czy w przypadku odzyskania stopnia znacznego niepełnosprawności, będzie występowała (jako opiekunka) o "stare" świadczenie pielęgnacyjne. Bo widzi sens pójścia do pracy i rezygnacji ze świadczenia pielęgnacyjnego (swojej i syna). Bo dla tej rodziny ważniejsze są takie świadczenia jak rehabilitacja domowa, pierwszeństwo w kolejkach do badań, lekarzy i specjalistów oraz zniżki na przejazdy komunikacją miejską.

Wiecie jak dużo osób pobiera zasiłek pielęgnacyjny? To naprawdę dużo uprawnionych. Przeszło 1 mln osób na zasiłku pielęgnacyjnym. Aż 1 000 000 uprawnionych (głównie osób niepełnosprawnych i to głównie ze stopniem umiarkowanym)! Obecna wartość zasiłku pielęgnacyjnego to tylko 215,84 zł. Uwzględniając inflację za ostatnie 5 lat, to za mało dla osoby otrzymującej zasiłek pielęgnacyjny (sam dodatek nie był waloryzowany od 2019 r.). Natomiast 216 000 000 zł miesięcznie na zasiłek pielęgnacyjny to bardzo dużo dla budżetu. Rząd podjął więc decyzję, że zasiłek pielęgnacyjny będzie marginalizowany poprzez brak podwyżki. Uderza to w interesy osób niepełnosprawnych z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Osoby niepełnosprawne ze znacznym stopniem otrzymywać mają świadczenie wspierające więc one nie stracą na braku podwyżki zasiłku pielęgnacyjnego.

Dyskryminacja polega na tym, że nie ma nie tylko podwyżki zasiłków dla stopnia umiarkowanego niepełnosprawności, ale i takich świadczeń jak dopłaty PFRON do zakupu samochodu przez takie osoby (jest pomoc przy doposażeniu samochodów dla stopnia umiarkowanego, dopłaty do kupna tylko dla stopnia znacznego). Zmniejsza się znaczenie świadczeń dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Np. zasiłek pielęgnacyjny z MOPS nie będzie waloryzowany aż do 2028 r. (według odpowiedzi na interpelacje złożone w Sejmie). Ustawa o asystencji osobistej podobnie jak świadczenie wspierające oparta jest o test samodzielności – orzeczenie o niepełnosprawności jest wtórne wobec określania poziomu potrzeby wsparcia. Dowodem pomniejszenia znaczenia stopnia umiarkowanego niepełnosprawności dla posłów jest zakres dopłat do samochodów używanych przez osoby niepełnosprawne.

Niepewna przyszłość dla świadczeń dla lekkiego i umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Godziwe świadczenia tylko dla stopnia znacznego?