Kategorie

Jakie przepisy regulują prawo do grobu?

Przepisami regulującymi kwestie pochówku jest ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych.
Przepisami regulującymi kwestie pochówku jest ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych.
Zbliżające się święto Wszystkich Świętych często wiąże się z odwiedzinami grobów bliskich. Nie zapominając o ich uprzątnięciu i udekorowaniu, powinniśmy również przyjrzeć się ich stanowi prawnemu. Należy pamiętać, że prawo do grobu nie jest wieczne.

Prawo do grobu uregulowane jest ustawowo…

Przepisami regulującymi kwestie pochówku jest ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 1959 Nr 11 Poz. 62) . Ustawa jednak reguluje głównie kwestie związane z zakładaniem, utrzymaniem, i zamykaniem cmentarzy (zarówno komunalnych jak i wyznaniowych) oraz techniczne kwestie związane z pochówkiem osób zmarłych. Dalsze regulacje umiejscowione są również w rozporządzeniach.

…ale nie do końca

Wiele kwestii związanych z prawem do grobu jest nieustalonych- prawo to rozpatruje się w ramach zobowiązania (umowy) prawa cywilnego – bez sztywnych norm, różnych także w zależności od tego kiedy dana umowa była zawierana (czy np. przed wejściem w życie omawianych przepisów). Dużo szczegółów pozostawionych jest również w regulaminach konkretnych cmentarzy.

Zobacz również serwis: Umowy

Prawo do grobu

Prawo do grobu posiada de facto osoba, która podpisała z zarządcą cmentarza umowę o „rezerwację” kwatery. Ona w pierwszej kolejności decyduje o tym, kto może być pochowany w danym grobie. Problem pojawia się po śmierci tej osoby. Otóż uprawnienie, o którym piszemy nie ma charakteru majątkowego, tylko osobisty (o czym świadczy głównie orzecznictwo Sądu Najwyższego – np. SN I CR 25/79, nie podlega więc ogólnym zasadom dziedziczenia. Prawo do pochowania osoby przysługuje w zastępstwie, najbliższym krewnym tej osoby, zgodnie z ustawą o cmentarzach są to:

  1. pozostały małżonek(ka),
  2. krewni zstępni,
  3. krewni wstępni,
  4. krewni boczni do 4 stopnia pokrewieństwa,
  5. powinowaci w linii prostej do 1 stopnia.

Każde z nich może generalnie dysponować grobem i decydować, kto ma być tam pochowany (i samemu być tam pochowanym)- w przypadku konfliktu, mogą skierować sprawę do sądu cywilnego.

Zobacz również: Jak zachować się na cmentarzu?

Grób nie jest wieczny

Wg przepisów grób nie może być użyty do ponownego chowania przed upływem 20 lat. Jednak jeśli po upływie 20 lat opiekun grobu uiści opłatę, przewidzianą za utrzymanie miejsca na cmentarzu (tzw. pokładne) zarządca cmentarza nie może ponownie wykorzystać takiego grobu. 

Przykładowo Cmentarz Parafialny w Gorzkowie (lubelskie) po 20 latach pobiera opłatę 100 zł na kolejne 20 lat korzystania z grobu. W przypadku nie uiszczenia opłaty, po upływie okresu ochronnego, grób może zostać użyty do ponownego pochówku, z tym że szczątki poprzednio pochowanych zwłok lub resztki trumny muszą być pochowane w miejscu wyznaczonym na tym samym cmentarzu.

Powyższe ustalenie nie dotyczą grobów murowanych, przeznaczonych do chowania zwłok więcej niż jednej osoby, oraz do chowania urn zawierających szczątki ludzki powstałe w wyniku spopielenia zwłok.

Obowiązki opiekuna grobu

Regulaminy wymagają też, aby każdy grób miał ustalonego opiekuna grobu, który za zgodą wszystkich uprawnionych i po dokonaniu ustalonych opłat, może stać się dysponentem grobu. To do niego od tej pory należy załatwianie wszystkich spraw związanych z grobem.
Prawo do dysponowania grobem nakłada na jego dysponenta określone obowiązki:
- utrzymania grobu w należytym stanie;
- dbanie o czystość i porządek w jego obrębie;
- respektowania prawa najbliższych do oddawania czci osobom zmarłym i prawa do zachowania pamięci.

Wykonywanie prac przy grobie, jak np. wykonywanie rabatek, ogrodzeń, układanie płytek oraz wycinka i sadzenie drzew, ustawianie ławek, pojemników itp., wymaga zezwolenia zarządcy cmentarza.

Wszelkie prace przy nagrobkach o charakterze zabytkowym wymagają zezwolenia odpowiedniego konserwatora zabytków.

Sposoby pochówku

Warto w tym miejscu wspomnieć co może stać się ze szczątkami ludzkimi po pochówku- w szczególności obalić 2 („hollywoodzkie”) mity.
Zgodnie z ustawą o cmentarzach i chowaniu zmarłych, szczątki mogą być pochowane:
- w grobach ziemnych, murowanych i katakumbach cmentarnych;
- zatopione w morzu;
- w kolumbariach (również umieszczonych na cmentarzu)- w przypadku prochów.

Zobacz również: Kogo i jak długo obowiązuje żałoba i strój żałobny?

Z wyliczenia wynika jednoznacznie, że nie można prochów przechowywać w domu (mit pierwszy), ani tym bardziej rozsypać (mit drugi)- choć tu można spierać się odnośnie rozsypania na morzu.

Co interesujące, jeżeli w danej gminie nie ma cmentarza komunalnego, zarządcy cmentarza wyznaniowego są zobowiązani umożliwić pochowanie osoby niewierzącej lub innego wyznania- bez żadnej dyskryminacji. Prawa do pochówku można dochodzić w takiej sytuacji w sądzie cywilnym.

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    23 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Ubezwłasnowolnienie - zasady, skutki, procedura

    Ubezwłasnowolnienie jest możliwe tylko w określonych przypadkach. Na czym polega? Jakie wywołuje skutki? Jak wygląda procedura?

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.