Kategorie

Sąd Najwyższy o zakazie zgromadzeń w czasie pandemii

Sąd Najwyższy o zakazie zgromadzeń w czasie pandemii/Fot. Shutterstock
Sąd Najwyższy o zakazie zgromadzeń w czasie pandemii/Fot. Shutterstock
shutterstock
Zdaniem Sądu Najwyższego zakaz zgromadzeń w pandemii został wprowadzony bez należytej podstawy prawnej.

SN: zakaz zgromadzeń w pandemii - bez należytej podstawy prawnej

Zakaz zgromadzeń w pandemii z 2020 r. wprowadzony został bez należytej podstawy prawnej, w drodze rozporządzenia, zamiast ustawy - ocenił Sąd Najwyższy. Tym samym SN uwzględnił kasację RPO i uniewinnił dwóch mężczyzn ukaranych grzywną za udział w zgromadzeniu.

W ocenie SN wprowadzony rozporządzeniem Rady Ministrów z 9 października ub.r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii przepis zakazujący organizowania zgromadzeń "został wydany z przekroczeniem delegacji ustawowej".

"To pierwsze takie orzeczenie Sądu Najwyższego co do zakazu zgromadzeń" - podkreśliło w poniedziałek Biuro RPO, informując o tym zapadłym na początku lipca orzeczeniu.

Reklama

Już wcześniej SN wielokrotnie uchylał po kasacjach Rzecznika wyroki sądów wymierzające kary za złamanie zakazu przemieszczania się w pandemii. Niektóre z rozstrzygnięć dotyczyły także łamania nakazu zasłaniania nosa i ust. Natomiast w kasacji uwzględnionej ostatnio SN odniósł się do zakazu zgromadzeń.

"Podstawą zakazu zgromadzeń publicznych nie mogła być ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, do której rząd odwoływał się w kolejnych rozporządzeniach. Problem w tym, że ta ustawa nie daje podstaw do takich ograniczeń wolności" - argumentował w swojej kasacji RPO.

Jak dodał, ustawa ta "w przypadku zgromadzeń pozwala wyłącznie na zakazanie +widowisk i innych zgromadzeń ludności+, nie dotyczy więc chronionych konstytucyjnie m.in. zgromadzeń spontanicznych".

Sąd Najwyższy rozpatrujący sprawę w Izbie Karnej przez trzech sędziów z przewodniczącym składu sędzią Zbigniewem Puszkarskim podzielił generalnie argumentację Rzecznika w odniesieniu do zakazu zgromadzeń.

Reklama

"Zakaz ten został wprowadzony bez należytej podstawy prawnej - w drodze rozporządzenia - zamiast ustawy oraz wbrew regulacjom zawartym w art. 57 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP" - wskazał SN w uzasadnieniu wyroku. Przywołane przepisy konstytucji zapewniają wolność zgromadzeń, która może być ograniczona tylko ustawą.

W związku z tym, według SN, nie było możliwe przypisanie obu mężczyznom biorącym udział w październiku ub.r. w zgromadzeniu w Tarnowskich Górach pod jednym z biur poselskich wykroczenia "przeciwko wydanym z upoważnienia ustawy przepisom porządkowym o zachowaniu się w miejscach publicznych".

Jednocześnie SN uchylił orzeczenie skazujące i uniewinnił obu mężczyzn także w zakresie obwinienia o złamanie obowiązku zakrywania nosa i ust, który to nakaz - jak uznał SN, powołując się na swe wcześniejsze orzecznictwo, także wydany został z przekroczeniem delegacji ustawowej.

Stanowisko RPO

O tym, że podstawą zakazu zgromadzeń nie może być ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi i dlatego przepis tej ustawy rozumiany jako podstawa do ich całkowitego zakazu, jest niekonstytucyjny przed miesiącem RPO pisał w swoim stanowisku do Trybunału Konstytucyjnego.

Rzecznik przyłączył się bowiem do skargi konstytucyjnej obywatela, któremu uniemożliwiono organizacji zgromadzenia publicznego 10 maja zeszłego roku. "W okresie trwania stanu epidemii mieliśmy do czynienia z okresami całkowitego zakazu organizowania zgromadzeń publicznych, okresami znaczącego ograniczenia liczebności tych zgromadzeń, wyłączeniem możliwości organizowania zgromadzeń spontanicznych i wreszcie doprecyzowaniem zakazu uczestnictwa w zgromadzeniach publicznych. Należy również zwrócić na utrzymujący się niemal przez cały czas trwania stanu epidemii zakaz organizowania zgromadzeń spontanicznych" - przypominał RPO.

Jak zaznaczał w piśmie do TK, "wszystkie te rozwiązania prawne należy rozpatrywać jako ingerencje w wolność zgromadzeń publicznych, o której mowa w art. 57 Konstytucji RP". Sprawa została zarejestrowana w TK w lutym br., na razie nie ma wyznaczonego terminu jej rozpoznania.

W połowie czerwca w Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację rozporządzenia Rady Ministrów stanowiącą, że od 26 czerwca do 31 sierpnia br. organizowanie lub udział w zgromadzeniach w rozumieniu art. 3 ustawy Prawo o zgromadzeniach - w którym jest także mowa o zgromadzeniach spontanicznych - jest możliwe z zastrzeżeniem, że "maksymalna liczba uczestników nie może być większa niż 150, odległość pomiędzy zgromadzeniami nie może być mniejsza niż 100 m". (PAP)

autor: Marcin Jabłoński
mja/ lena/

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych
Tylko teraz
89,00 zł
99,00
Przejdź do sklepu
Źródło: PAP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Prawo
    1 sty 2000
    24 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Koszty sądowe w elektronicznym postępowaniu upominawczym

    Uchwalona przez Sejm nowelizacja ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych przesądza, że w w elektronicznym postępowaniu upominawczym wydatki ponosi Skarb Państwa.

    Wyprzedaże - jakie prawa ma konsument?

    Letnie wyprzedaże trwają nie tylko w Polsce, ale i za granicą. Czy konsument może zwrócić towar? Co z reklamacją?

    24 lipca przypada Święto Policji

    24 lipca obchodzone jest Święto Policji. Urząd Statystyczny w Warszawie przygotował najważniejsze dane dla województwa mazowieckiego.

    Rodzinny kapitał opiekuńczy - projekt ustawy

    Projekt ustawy o rodzinnym kapitale opiekuńczym został skierowany do konsultacji społecznych. Komu będzie przysługiwało świadczenie?

    ETPCz: o powoływaniu sędziów do Izby Dyscyplinarnej SN

    Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził poważne nieprawidłowości w powoływaniu sędziów do Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.

    12 tys. zł na dziecko w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego

    12 tys. zł na dziecko to maksymalna kwota nowego świadczenia dla rodziców. Komu będzie przysługiwał rodzinny kapitał opiekuńczy? W jakich częściach?

    Rzecznik Finansowy ostrzega przed oszustwami inwestycyjnymi

    Rzecznik Finansowy apeluje o zachowanie szczególnej ostrożności w podejmowaniu decyzji inwestycyjnych. Jak weryfikować wiarygodność platform?

    Kontakty z dzieckiem a kwarantanna – MS chce zmiany przepisów

    Ministerstwo Sprawiedliwości uznało za zasadny postulat zwolnienia z kwarantanny osób realizujących kontakty z dziećmi poza granicami kraju.

    Overbooking z powodu pandemii?

    Czy pandemia usprawiedliwia overbooking?Jakie prawa przysługują pasażerom linii lotniczych?

    Nowe dowody osobiste w innym terminie - ustawa w Senacie

    Senacka komisja poparła nowelizację, która przesunie termin wdrożenia nowych dowodów osobistych (z odciskami palców).

    Wakacje 2021 - jak spędzamy urlop? [BADANIE]

    W tegoroczne wakacje wspieramy polską branżę turystyczną, chcemy czas spędzać z bliskimi oraz bardziej aktywnie. Tak wynika z badania „Zwyczaje urlopowe Polaków - lato 2021".

    Sankcje za ewentualne niewykonanie wyroku TSUE?

    Komisja Europejska grozi Polsce sankcjami finansowymi za ewentualne niewykonanie wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE dotyczącego Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.

    Raport KE o stanie praworządności w UE

    Komisja Europejska opublikowała raport o stanie praworządności w Unii Europejskiej.

    Wniosek o 300 plus przez bank

    Wniosek o 300 plus przez bank to jeden ze sposobów, jaki mogą wybrać rodzice, ubiegający się o świadczenie.

    Wzrost liczby zapytań spadkobierców o konta osób zmarłych

    Jak wynika z danych, jakie KIR przesłała do PAP, w tym roku wyraźnie wzrosła liczba zapytań, kierowanych przez osoby fizyczne.

    Technologia rozpoznawania twarzy a RODO

    Technologia rozpoznawania twarzy a RODO. Jakie zasady należy stosować podczas używania technologii rozpoznawania twarzy, aby zapewnić zgodność m.in. z prawem ochrony danych osobowych? Odpowiedź na to pytanie zawierają „Wytyczne dotyczące rozpoznawania twarzy”.

    Jak sprawdzić stan konta w ZUS? [AUDIO]

    Jak sprawdzić stan konta w ZUS? Co zawiera tegoroczna Informacja o Stanie Konta Ubezpieczonego (IOSKU)?

    Telefon z banku z prośbą o dane? Tak mogą działać oszuści

    Oszuści mogą podszywać się pod pracowników banków i próbować wyłudzić dane osobowe. Niemal co 4. Polak deklaruje, iż otrzymał taki telefon.

    Jakie jest główne źródło informacji o zbiórkach charytatywnych?

    Media społecznościowe to główne źródło informacji o aukcjach charytatywnych. Są one kilka razy częściej wskazywane jako źródło takich informacji niż ogólnodostępne portale.

    Czy prawo UE ma pierwszeństwo przed prawem krajowym?

    Prawo UE a prawo krajowe. Najbliższe miesiące mogą być w UE okresem natężenia sporu między instytucjami unijnymi i stolicami państw członkowskich o kwestię tego, czy prawo UE stoi nad prawem krajowym, czy też krajowe ma prymat nad wspólnotowym. Orzecznictwo wielu krajów UE wskazuje na wyższość krajowego porządku konstytucyjnego nad unijnym. KE jest innego zdania.

    Wyrok TSUE o systemie odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów

    Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, iż system odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów w Polsce nie jest zgodny z prawem Unii.

    Ubezpieczenie zdrowotne bezrobotnego w innym państwie [TSUE]

    Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, iż bezrobotni obywatele Unii mają prawo do ubezpieczenia zdrowotnego w innych państwach Wspólnoty.

    Najniższe emerytury i renty w 2022 r. - podwyżka

    Najniższe emerytury i renty w 2022 r. będą podlegały waloryzacji. O ile wzrosną świadczenia? Czy waloryzacja obejmie trzynaste emerytury?

    TK orzekł o środkach tymczasowych TSUE dotyczących sądownictwa

    Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z konstytucją przepisu traktatowego w sprawie środków tymczasowych TSUE dotyczących sądownictwa.

    TSUE o zastosowaniu środków tymczasowych ws. Izby Dyscyplinarnej SN

    Wiceprezes Trybunału Sprawiedliwości UE zdecydowała o zastosowaniu środków tymczasowych w sprawie Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.