Wykroczenia drogowe - zaostrzenie kar dla kierowców

Nowelizacja Prawa o ruchu drogowym

Prezydent podpisał (10 grudnia 2021 r. ) ustawę o ustawie z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw .

Celem ustawy jest poprawa bezpieczeństwa na drogach, w szczególności poprzez walkę z przestępstwami i wykroczeniami drogowymi oraz wsparcie osób najbliższych ofiar wypadków drogowych ze skutkiem śmiertelnym.

Ustawa wprowadza zmiany w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. Zmiany wprowadzone do tej ustawy, przewidują m.in. że policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia podczas kontroli drogowej, że kierowca wykonujący przewóz drogowy, podczas bieżącego dziennego czasu prowadzenia pojazdu wykonywał ten przewóz pojazdem wyposażonym w tachograf wbrew obowiązkowi nie rejestrując za pomocą tachografu na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy lub przebytej drogi, używając cudzej karty kierowcy, używając co najmniej dwóch własnych kart kierowcy, używając cudzej wykresówki, używając jednocześnie kilku wykresówek a także w przypadku korzystania z niedozwolonego urządzenia, przedmiotu lub zmienionego oprogramowania umożliwiającego lub powodującego podrabianie lub przerabianie danych rejestrowanych przez tachograf oraz w sytuacji, gdy tachograf został odłączony.

W ww. ustawie wprowadzono także przepis zgodnie z którym wpływy z kar grzywien za wykroczenia przeciwko przepisom ruchu drogowego będą przekazywane na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego, zwanego dalej „KFD”, z przeznaczeniem na finansowanie zadań inwestycyjnych związanych z poprawą bezpieczeństwa ruchu drogowego na drogach krajowych oraz budowy lub przebudowy dróg krajowych.

Zmiany w postępowaniu cywilnym

Ustawa wprowadza także zmiany w Kodeksie postępowania cywilnego, których istotą jest wprowadzenie możliwości ustanowienia zabezpieczenia świadczenia na zapewnienie środków utrzymania, w związku ze szkodą poniesioną wskutek czynu niedozwolonego noszącego znamiona:

1. jednego z przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji w ruchu lądowym, o których mowa w rozdziale XXI Kodeksu karnego, lub
2. zabójstwa z użyciem pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym, lub
3. umyślnego spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu z użyciem pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym.

Sąd udzieli tego zabezpieczenia na rzecz każdego uprawnionego w wysokości nie niższej niż kwota najniższej emerytury określonej w ustawie o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, chyba że uzyskanie świadczeń rentowych z innych źródeł przemawiać będzie za zasądzeniem kwoty niższej. Łączna kwota zabezpieczenia na rzecz wszystkich uprawnionych w formie miesięcznego świadczenia na zapewnienie środków utrzymania nie może przekraczać wysokości uzyskiwanego przez pokrzywdzonego miesięcznego wynagrodzenia netto lub dochodu w okresie poprzedzającym zdarzenie i pięciokrotnej wysokości kwoty najniższej emerytury. Przewodniczący i sąd będą obowiązani podejmować czynności tak, aby termin posiedzenia, na którym wniosek o zabezpieczenie ma zostać rozpatrzony, przypadł nie później niż w terminie miesiąca od dnia jego złożenia. Wniosek o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika do złożenia wniosku o takie zabezpieczenie będzie mógł złożyć prokurator.

Kodeks wykroczeń - wyższe grzywny

Zmiany wprowadzone do Kodeksu wykroczeń przewidują podniesienie wysokości grzywien do 30 tys. zł w odniesieniu do niektórych wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu i porządkowi w komunikacji. Ponadto, w odniesieniu do niektórych kategorii wykroczeń podniesiono także dolne granice grzywny (np. prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka będzie zagrożone grzywną nie niższą niż 2500 zł). Zmiany w zakresie Kodeksu wykroczeń polegają także na stypizowaniu nowych wykroczeń. Będą to czyny polegające m.in. na:

1. nieustąpieniu pierwszeństwa pieszemu,
2. niezatrzymaniu pojazdu w celu umożliwienia przejścia przez jezdnię osobie niepełnosprawnej, używającej specjalnego znaku, lub osobie o widocznej ograniczonej sprawności ruchowej,
3. wyprzedzaniu pojazdu na przejściu dla pieszych,
4. omijaniu pojazdu, który jechał w tym samym kierunku, lecz zatrzymał się w celu ustąpienia pierwszeństwa pieszemu,
5. naruszaniu zakazu jazdy wzdłuż po chodniku lub przejściu dla pieszych,
6. tamowaniu lub utrudnianiu ruchu,
7. niestosowaniu się do ograniczenia prędkości określonego ustawą lub znakiem drogowym, w razie przekroczenia go o ponad 30 km/h,
8. niestosowaniu się do zakazu wyprzedzania określonego ustawą lub znakiem drogowym,
9. objeżdżaniu opuszczonych zapór lub półzapór na przejeździe kolejowym, wjeżdżaniu na przejazd, jeśli opuszczanie ich zostało rozpoczęte lub podnoszenie ich nie zostało zakończone oraz wejściu lub wjeździe na przejazd kolejowy za sygnalizator lub za inne urządzenie nadające sygnały, przy sygnale czerwonym, czerwonym migającym lub dwóch na przemian migających sygnałach czerwonych,
10. wjeżdżaniu na przejazd kolejowy, jeśli po jego drugiej stronie nie ma miejsca do kontynuowania jazdy.

Pozostałe zmiany

Ustawa wprowadza także zmiany m.in. do:

1. ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - zmiana wprowadzona do tej ustawy polega na dodaniu renty i miesięcznych świadczeń na zapewnienie środków utrzymania do dochodów zwolnionych z podatku dochodowego od osób fizycznych;
2. ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej – zmiana wprowadzona do tej ustawy polega na wprowadzeniu zasady, iż w sytuacji gdy obowiązujące przepisy uzależniają prawo do świadczeń lub dodatków od dochodu dziecka, do dochodu dziecka nie uwzględnia się renty i miesięcznego świadczenia na zapewnienie środków utrzymania;
3. ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami – zmiany wprowadzone do tej ustawy są konsekwencją zmian wprowadzonych do ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym w zakresie systemu punktów karnych;
4. ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej - celem zmian wprowadzonych do tej ustawy jest umożliwienie wykorzystania danych o punktach karnych – przyznanych kierowcom i o naruszeniach ruchu drogowego, za które je przyznano – w analizie i obliczeniach ryzyka ubezpieczeniowego w ubezpieczeniach z działu II grup 3 i 10, określonych w załączniku do ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej;
5. ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw – zmiany wprowadzone do tej ustawy zmieniają dotychczasowe zasady prowadzenia przez Policję ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Zwiększeniu ulega z 10 do 15 liczba punktów otrzymywanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego oraz wydłużony został z roku do 2 lat okres, po którym punkty będą usuwane z ewidencji.

Kiedy wejdą w życie nowe przepisy?

Ustawa, co do zasady wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2022 r. z wyjątkiem wskazanych w art. 22 przepisów, które wejdą w życie w terminie późniejszym.