Zmiany w stwierdzaniu zgonu. Rząd planuje nową ustawę i szczególne regulacje dla żołnierzy

• Nowelizacja ustawy o działalności leczniczej
• Koniec z chaosem w stwierdzaniu zgonów
• Szczególne regulacje dla żołnierzy i personelu cywilnego
• Elektroniczna dokumentacja: karta zgonu, karta urodzenia i martwego urodzenia

Nowelizacja ustawy o działalności leczniczej

W wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów pojawiła się informacja o projekcie nowelizacji ustawy o działalności leczniczej oraz niektórych innych ustaw. Zmiany mają na celu kompleksowe uregulowanie procedury stwierdzania zgonu, jego dokumentowania oraz wprowadzenie jednolitych zasad obowiązujących w całym kraju – zarówno w placówkach medycznych, jak i poza nimi. Projekt odpowiada na wieloletnie problemy wykonawcze wynikające z przestarzałych przepisów, które dziś nie przystają do realiów współczesnego systemu ochrony zdrowia.

Obecnie powyższe kwestie regulują przepisy ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (j.t. Dz.U. z 2025 r. poz. 450). Dotyczą one wyłącznie pacjentów, których zgon nastąpił w podmiocie leczniczym udzielającym całodobowych świadczeń zdrowotnych. Jeśli chodzi o osoby zmarłe w innych miejscach, stosuje się przepisy ustawy z 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (j.t. Dz.U. z 2024 r. poz. 576). Przepisy te są nieadekwatne do stanu stosunków społecznych oraz prawnych, przez co stwarzają liczne problemy wykonawcze. Odnoszą się one do instytucji ochrony zdrowia nie funkcjonujących w obecnym systemie działalności leczniczej, a także do obowiązków osób wykonujących zawody medyczne, zasad finansowania wykonywanych czynności jak i dostępu do danych niezbędnych dla urzędów stanu cywilnego oraz statystyki publicznej.

Koniec z chaosem w stwierdzaniu zgonów

Projektowana ustawa nowelizująca ma wprowadzić nowe rozwiązania w zakresie stwierdzania, dokumentowania i rejestracji zgonów. Nowe przepisy określą odpowiedzialność i zakres czynności związanych ze stwierdzaniem i dokumentowaniem zgonów, a także pozyskiwania pełnej i wiarygodnej informacji na temat przyczyn zgonów. Jednym z celów nowych rozwiązań jest uregulowanie zagadnień związanych z funkcjonowaniem lekarza koronera.

Szczególne regulacje dla żołnierzy i personelu cywilnego

W przypadku śmierci żołnierzy albo osób cywilnych pracujących w składzie polskich kontyngentów wojskowych projektowana ustawa uwzględnia odrębności w procedurze stwierdzania zgonu oraz sporządzania dokumentacji zgonu poza terytorium Polski.

Elektroniczna dokumentacja: karta zgonu, karta urodzenia i martwego urodzenia

Przepisy projektowanej ustawy obejmują również wprowadzenie spójnych systemowo regulacji odnoszących się do karty zgonu, karty urodzenia oraz karty urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu, które to dokumenty będą stanowiły elektroniczną dokumentację medyczną.