Kategorie

Prawa babci i dziadka

Wioleta Matela-Marszałek
Dziadkowie, którym odmawia się lub ogranicza prawo do kontaktu z wnukami mogą do sądu opiekuńczego złożyć wniosek o uregulowanie kontaktów./Fot. Fotolia
Dziadkowie, którym odmawia się lub ogranicza prawo do kontaktu z wnukami mogą do sądu opiekuńczego złożyć wniosek o uregulowanie kontaktów./Fot. Fotolia
Polskie prawo daje wiele uprawnień babciom i dziadkom. Jednym z nich jest prawo do kontaktów z wnukami.

Prawo do kontaktów dziadków z wnukami

Rodzice mają prawo do kontaktów z dziećmi niezależnie od władzy rodzicielskiej. Nie każdy jednak wie, iż prawo to przysługuje również dziadkom. Jak mogą wyglądać takie kontakty? W praktyce mogą one polegać na przebywaniu z dzieckiem . Wówczas przybierają formę odwiedzin, spotkań, a także zabierania dziecka poza miejsce jego stałego pobytu. Kontakty mogą również polegać na bezpośrednim porozumiewaniu się, utrzymywaniu korespondencji, korzystania ze środków porozumiewania się na odległość (np. telefon, e-mail).

Polecamy: Darowizny, testamenty, spadki (PDF)

Przy ustalaniu kontaktów powinno się brać pod uwagę rozsądne życzenia dziecka.

Zdarza się, iż w kwestii kontaktów z dzieckiem rodzice i dziadkowie nie potrafią dojść do porozumienia. Dziadkowie, którym odmawia się lub ogranicza prawo do kontaktu z wnukami mogą do sądu opiekuńczego złożyć wniosek o uregulowanie kontaktów. Wniosek taki podlega opłacie 100 zł.

Ograniczenie kontaktów z dzieckiem przez sąd może nastąpić tylko ze względu na dobro dziecka. W sytuacji poważnego zagrożenia lub naruszenia dobra dziecka sąd zakazuje utrzymywania kontaktów.

Prawo do alimentów od wnuczka

Dziadkowie, którzy znajdują się w niedostatku mają prawo do alimentów od swoich krewnych. Mówiąc o niedostatku, mamy na myśli sytuację, gdy brakuje możliwości zaspokojenia podstawowych i usprawiedliwionych potrzeb życiowych. W pierwszej kolejności babcia lub dziadek powinni domagać się alimentów od swoich dzieci. Dopiero w sytuacji, gdy nie ma takiej osoby, nie jest ona w stanie uczynić zadość swojemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami, można dochodzić alimentów od zobowiązanych w dalszej kolejności, czyli od wnucząt.

Wysokość takich alimentów powinna odpowiadać usprawiedliwionym potrzebom uprawnionego oraz od możliwości zarobkowych oraz majątkowych zobowiązanego.

Od pozwu o alimenty nie uiszcza się opłat.

Prawo do dziedziczenia po wnukach

Kolejność dziedziczenia ustawowego po zmarłym określają przepisy Kodeksu cywilnego. W pierwszej kolejności prawo do dziedziczenia mają dzieci i małżonek spadkodawcy, w dalszej zaś - rodzice, rodzeństwo, bratankowie i siostrzenice spadkodawcy. W braku wymienionych osób cały spadek przypada dziadkom spadkodawcy, którzy dziedziczą go w częściach równych. Jeżeli któreś z dziadków spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym (dzieciom, wnukom itd.), a w braku takich zstępnych – pozostałym dziadkom w częściach równych.

To nie jedyne uprawnienie przysługujące dziadkom spadkodawcy. Otóż w sytuacji, gdy znajdują się oni w niedostatku i nie mogą otrzymać należnych im środków utrzymania od osób, na których ciąży względem nich ustawowy obowiązek alimentacyjny, mogą żądać środków utrzymania od spadkobiercy nieobciążonego takim obowiązkiem. Zakres takiej pomocy uzależniony jest od potrzeb dziadków i wartości udziału spadkowego spadkobiercy.

Jednym ze sposobów zaspokojenia takiego roszczenia przez spadkobiercę jest zapłata dziadkom sumy pieniężnej odpowiadającej jednej czwartej części udziału spadkowego.

Prawo do odmowy składania zeznań

W postępowaniu karnym osoba najbliższa dla oskarżonego ma prawo odmówić zeznań. Do osób najbliższych w rozumieniu Kodeksu karnego zaliczają się m.in. dziadkowie jako wstępni oskarżonego.

Prawo do odmowy zeznań przysługuje dziadkom również w postępowaniu cywilnym oraz administracyjnym.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 682 z późn. zm.

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny j. t. Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 z późn. zm.)

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego j. t. Dz. U. z 2017 r.,poz. 1904 z późn. zm.)

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego j. t. Dz. U. z 2018 r., poz. 155 z późn. zm.)

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.)

Polecamy serwis: Prawa seniora

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    23 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

    Święta Wielkanocne w 2022 r.

    Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?