Tematy - Postępowanie karne, Kodeks karny - INFOR.PL

Istnieje możliwość wyłączenia sędziego od orzekania w konkretnej sprawie, by do tego doszło muszą jednak zajść specjalne okoliczności.

W postępowaniu w sprawach o wykroczenia istnieje katalog czynów zabronionych, których ściganie może nastąpić wyłącznie na Twoje żądanie.

Przeszukanie jest czynnością przykrą i uciążliwą dla osób rewidowanych. W związku z tym, co do zasady, nie można jej dokonywać w pomieszczeniach zamieszkałych w porze nocnej, czyli od godziny 22 do godziny 6. Przeszukanie w porze nocnej można przeprowadzić tylko w przypadkach nie cierpiących zwłoki i tylko przy poszukiwaniu osób podejrzanych o przestępstwo poważniejsze, lub dowodów takiego przestępstwa.

Istnieje grupa przestępstw, w stosunku do których prowadzenie postępowania uzależnione jest od Twojej inicjatywy. Bez Twojej zgody, wyrażonej we wniosku o ściganie, policja czy prokurator, pomimo wiedzy o dokonaniu przestępstwa, podejmie tylko czynności niecierpiące zwłoki w celu zabezpieczenia śladów i dowodów, a także czynności zmierzające do wyjaśnienia, czy wniosek będzie złożony.

Świadek może uchylić się od odpowiedzi na pytanie w przypadku, gdy udzielenie odpowiedzi mogłoby narazić jego lub osobę dla niego najbliższą na odpowiedzialność za przestępstwo. Co ważne, sąd nie może żądać od świadka wyjaśnienia dlaczego chce on odmówić odpowiedzi.

Mandat kojarzy się bezpośrednio z policją, jednak nie tylko ona ma prawo do jego wydania. Może to jeszcze uczynić Straż Pożarna, Inspekcja Weterynaryjna, Straż Ochrony Kolei, Straż Graniczna, Państwowa Straż Łowiecka, straż miejska, Inspekcja Handlowa, Inspekcja Transportu Drogowego, Państwowa Inspekcja Sanitarna, organy nadzoru budowlanego.

Na potrzeby niniejszego opracowania, pod pojęciem postępowania karnego będziemy rozumieć każde postępowanie, którego celem jest osądzenie sprawcy czynu zabronionego, za wyjątkiem postępowania w sprawach nieletnich. Takimi czynami zabronionymi mogą być: przestępstwa, wykroczenia, przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe.

Trybunał Sprawiedliwości i Sąd Pierwszej Instancji to sądy międzynarodowe, działające w ramach Unii Europejskiej, których zadaniem jest czuwanie nad poszanowaniem i odpowiednim stosowaniem prawa unijnego.

Europejski Trybunał Praw Człowieka to przykład europejskiego sądu międzynarodowego. Został on utworzony na mocy Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, w celu zapewnienia przestrzegania zobowiązań dotyczących ochrony praw człowieka i obywatela wynikających z tejże Konwencji.

Trybunał Konstytucyjny to organ państwowy, który m.in. kontroluje zgodność ustaw i innych aktów, funkcjonujących w naszym systemie prawnym z Konstytucją RP, ustawami oraz umowami międzynarodowymi wiążącymi Polskę. Z Twojego punktu widzenia przejawem tej kontroli jest orzekanie w sprawach skarg konstytucyjnych (por. art. 188 pkt 5 Konstytucji).

Prokuraturę tworzą: Prokurator Generalny oraz podlegli mu prokuratorzy, w tym prokuratorzy Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (por. art. 1 § 1 u.p.). Zadaniem prokuratury jest strzeżenie praworządności oraz czuwanie nad ściganiem przestępstw (por. art. 2 u.p.)

Poza sądownictwem powszechnym istnieje również sądownictwo administracyjne oraz wojskowe.

Sąd Najwyższy zajmuje szczytowe miejsce w strukturze polskiego sądownictwa.

Pojęcie to ma wiele znaczeń. W niniejszym opracowaniu pod pojęciem sądu powinieneś rozumieć niezawisły organ państwowy, którego celem i zadaniem jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości (czyli rozstrzyganie sporów i konfliktów prawnych).

Obywatel w postępowaniu karnym posiada wiele obowiązków, których nie może uniknąć. Poniżej wykaz tych obowiązków.

W postępowaniu karnym obywatelowi przysługuje wiele praw. Są one podzielone w następujące grupy:

Co do zasady, osoba uprawniona do wzięcia udziału w czynności procesowej, powinna zostać zawiadomiona o jej czasie i miejscu. W jakiej formie powinno to nastąpić? Jakie są konsekwencje niezawiadomienia?

Ustawa o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych, wprowadza zakaz ich reklamy i promocji. W czym przejawia się ten zakaz? Jaka kara grozi za jego naruszenie?

Do tej pory sądy w Polsce miały problem, czy za posiadanie znikomej ilości narkotyków, należy karać ich posiadacza. Wątpliwości rozwiało orzeczenie Sądu Najwyższego o dopuszczalności posiadania znikomych ilości substancji odurzających.

Rozbój jest to kwalifikowana postać kradzieży, która wiąże się z użyciem przemocy lub groźbą jej natychmiastowego użycia względem osoby pokrzywdzonej. Rozbój jest zagrożony karą od 2 do 12 lat pozbawienia wolności.

To specjalny dokument, przyrzekający oskarżonemu pozostawanie na wolności do czasu prawomocnego zakończenia procedury karnej. W zamian za list żelazny oskarżony zobowiązuje się odpowiadać w procesie z tzw. „wolnej stopy”.

Kodeks postępowania karnego to ustawa, która reguluje postępowanie przed sądami w sprawach karnych. Obecna ustawa została uchwalona 6 czerwca 1997 roku.

Kodeks karny to podstawowy zbiór przepisów regulujących zasady odpowiedzialności karnej za popełnienie czynu niedozwolonego.

Ten nadzwyczajny środek zaskarżenia pozostaje jedną z ostatnich możliwości zmiany wyroku sądu w postępowaniu karnym. Kasację rozpoznaje Sąd Najwyższy.

Kara jest to sankcja, jaką ponosi sprawca w związku z popełnionym przez siebie czynem niedozwolonym. Katalog kar jest katalogiem zamkniętym.

Orzeczenie zapadłe za granicą nie stanowi przeszkody do wszczęcia lub prowadzenia postępowania karnego o ten sam czyn zabroniony przed sądem polskim.

Niezależnie od przepisów obowiązujących w miejscu popełnienia przestępstwa, ustawę karną polską stosuje się do obywatela polskiego oraz cudzoziemca, którego nie postanowiono wydać, w razie popełnienia przez niego za granicą przestępstwa, do którego ścigania Rzeczpospolita Polska jest zobowiązana na mocy umowy międzynarodowej, lub przestępstwa określonego w Rzymskim Statucie Międzynarodowego Trybunału Karnego, sporządzonym w Rzymie dnia 17 lipca 1998 r.

Postępowanie przygotowawcze może być prowadzone w formie śledztwa lub dochodzenia. Przestępstwa wobec których prowadzi się dochodzenie wymienia Kodeks karny.

W sprawach karnych orzeczenia sędziów zapadają większością głosów. Głosowanie oraz narada są tajne, a sposób sumowania głosów określają przepisy Kodeksu karnego.

Immunitet jest instytucją prawną, polegającą na wyłączeniu określonej osoby od stosowania wobec niej wybranych przepisów prawnych. Osoba posiadająca immunitet nie musi przestrzegać przepisów, do przestrzegania których zobowiązane są pozostałe osoby.

Według Kodeksu karnego czasem popełnienia przestępstwa jest czas, w którym sprawca działał lub zaniechał działania, do którego był zobowiązany.

W zakładzie karnym typu zamkniętego osadza się skazanego, którego właściwości, warunki osobiste, motywacje, sposób zachowania się przy popełnieniu przestępstwa, rodzaj i rozmiar ujemnych następstw przestępstwa, sposób zachowania się w trakcie pobytu w zakładzie karnym lub stopień demoralizacji stwarzają poważne zagrożenie społeczne albo poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa zakładu

System wykonywania kary określa sposób w jaki kara powinna być wykonana. Karę pozbawienia wolności wykonuje się w systemie programowanego oddziaływania, terapeutycznym oraz zwykłym.

Sejm przyjął nowelizację Kodeksu karnego przewidującą karanie za uporczywe nękanie, czyli stalking.

Niezależnie od przepisów obowiązujących w miejscu popełnienia czynu zabronionego, ustawę karną polską stosuje się do obywatela polskiego oraz cudzoziemca w razie określonych przestępstw.

Środki probacyjne to środki stosowane wobec sprawcy przestępstwa pozostającego na wolności, stosowane przy warunkowym umorzeniu postępowania karnego, warunkowym zawieszeniu wykonywania kary albo warunkowym przedterminowym zwolnieniu z odbywania reszty kary. Są to także środki stosowane wobec sprawcy w przypadku orzeczenie kary ograniczenia wolności.

Jest to kasacja od orzeczenia Sądu Najwyższego, które zapadło w następstwie rozpoznania kasacji.

Wyjaśnienia oskarżonego to szczególny dowód w postępowaniu karnym. Dotyczą one przedmiotu sprawy, a także stanowią środek obrony oskarżonego. Oskarżony ma prawo składać wyjaśnienia; może jednak bez podania powodów odmówić odpowiedzi na poszczególne pytania lub odmówić składania wyjaśnień. O prawie tym należy go pouczyć. Obecny przy czynnościach dowodowych oskarżony ma prawo składać wyjaśnienia co do każdego dowodu.

Skład sądu w postępowaniu karnym to liczba sędziów, którzy orzekają w danej sprawie.

Wyłączenie sędziego dotyczy sytuacji, w której sędzia zostaje odsunięty od orzekania w danej sprawie.

Mianem wyroku określamy orzeczenie sądu, które dotyczy rozstrzygnięcia kwestii merytorycznej w postępowaniu sądowym. W postępowaniu karnym będzie on dotyczył kwestii winy oskarżonego, lecz może również orzekać o karze, środkach karnych czy środkach zabezpieczających. W postępowaniu cywilnym (w procesie) wyrok rozstrzyga o zasadności dochodzonego przez powoda roszczenia lub innej kwestii będącej przedmiotem postępowania.

Przygotowanie to jedna z form popełnienia przestępstwa.

Wznowienie postępowania karnego to instytucja procesowa, która umożliwia uchylenie prawomocnego orzeczenia sądu i ponowne rozpoznanie sprawy wskutek zaistnienia nadzwyczajnych przyczyn wymienionych w ustawie.

Protokół to pisemne sprawozdanie, wymagające sporządzenia w odniesieniu do niektórych czynności podejmowanych w toku postępowania karnego.

Mianem zakazów dowodowych określa się normy prawne zabraniające przeprowadzenia dowodu w określonych warunkach lub ograniczające możliwość uzyskania dowodów.

Pokrzywdzony może jako oskarżyciel prywatny wnosić i popierać oskarżenie o przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego. Inny pokrzywdzony tym samym czynem może aż do rozpoczęcia przewodu sądowego na rozprawie głównej przyłączyć się do toczącego się postępowania.

W sprawach o przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego pokrzywdzony może działać jako strona w charakterze oskarżyciela posiłkowego obok oskarżyciela publicznego lub zamiast niego.

Za oskarżonego uważa się osobę, przeciwko której wniesiono oskarżenie do sądu, a także osobę, co do której prokurator złożył wniosek o warunkowe umorzenie postępowania.

Obrona obligatoryjna to sytuacje przewidziane przez Kodeks postępowania karnego, w których oskarżony musi mieć obrońcę.

Zażalenie to środek odwoławczy przysługujący na określone kategorie postanowień w postępowaniu karnym.

Postępowanie karne, Kodeks karny

Kiedy jest możliwe wyłączenie sędziego z postępowania?

Czy zdanie pokrzywdzonego ma znaczenie w kwestii ścigania sprawcy wykroczenia?

Czy można przeprowadzić przeszukanie w nocy?

Czy zdanie pokrzywdzonego ma znaczenie w kwestii ścigania sprawcy przestępstwa?

Czy świadek może uchylić się od odpowiedzi na pytanie?

Kiedy mogę dostać mandat za wykroczenie?

Czym charakteryzuje się postępowanie karne?

Co to jest Trybunał Sprawiedliwości i Sąd Pierwszej Instancji?

Co to jest Europejski Trybunał Praw Człowieka?

Co to jest Trybunał Konstytucyjny?

Co to jest prokuratura?

Czym zajmują się sądy szczególne?

Co to jest Sąd Najwyższy i czym się zajmuje?

Co to jest sąd?

Jakie obowiązki posiada obywatel w postępowaniu karnym?

Jakie są prawa obywatela w postępowaniu karnym?

Czym jest zawiadomienie o terminie rozprawy?

Co grozi za reklamę wyrobów tytoniowych?

Posiadanie narkotyków na własny użytek

Rozbój

List żelazny

Kodeks postępowania karnego

Kodeks karny

Kasacja

Kara

Jakie są skutki ukarania za granicą (art. 114)

Zasada represji wszechświatowej (art. 113)

Dochodzenie

Głosowanie (przed wydaniem orzeczenia)

Immunitet

Czas popełnienia przestępstwa

Zakład karny typu zamkniętego

Systemy wykonywania kary pozbawienia wolności

Stalking w Kodeksie karnym

Stosowanie polskiej ustawy karnej (art. 112)

Środki probacyjne

Superkasacja

Wyjaśnienia oskarżonego

Skład sądu [w postępowaniu karnym]

Wyłączenie sędziego [w postępowaniu karnym]

Wyrok

Przygotowanie [popełnienia przestępstwa]

Wznowienie postępowania karnego

Protokół [w postępowaniu karnym]

Zakazy dowodowe [w postępowaniu karnym]

Oskarżyciel prywatny

Oskarżyciel posiłkowy

Oskarżony

Obrona obligatoryjna

Zażalenie na postanowienie sądu [w postępowaniu karnym]