Zasiłek macierzyński, Ubezpieczenia społeczne

Rada Ministrów 26 maja 2026 przyjęła projekt ustawy o zabezpieczeniu socjalnym artystów – jak się chwali w komunikacie, pierwszej takiej regulacji w historii Polski. Jeśli jesteś muzykiem, aktorem, plastykiem, tancerzem lub twórcą i Twoje średnie dochody z ostatnich 3 lat nie przekraczają 125% płacy minimalnej – państwo będzie dopłacać do składek ZUS i NFZ, uzupełniając je do poziomu minimalnego wynagrodzenia. Dotyczy to około 62 tys. zawodowych artystów.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych informuje, że po śmierci emeryta lub rencisty prawo do wypłaty świadczenia (emerytury lub renty) ustaje. Listonosz, który przynosi emeryturę (rentę) osoby zmarłej, nie powinien wypłacać tych pieniędzy domownikom. Taką emeryturę czy rentę należy zwrócić do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Ale uprawniony członek rodziny ma prawo złożyć wniosek o wypłatę tzw. niezrealizowanego świadczenia.

Rok 2026 przynosi stabilizację w systemie wsparcia rodzin. System opiera się na sprawdzonych filarach programów socjalnych oraz pełnym wdrożeniu pakietu Aktywny Rodzic. Matki planujące powrót do pracy, jak i te opiekujące się dziećmi w domu, mogą liczyć na realne wsparcie finansowe. Sprawdź, jakich formalności musisz dopełnić jeszcze w tym miesiącu, aby nie stracić ciągłości wypłat.

Nie wierzą w internetowe legendy o braku emerytur w przyszłości. Nie powtarzają też mitów o wszechwładzy urzędników, którzy przecież nie odpowiadają za brzmienie przepisów. Zamiast tego wybierają wiedzę. „Warto wiedzieć więcej o ubezpieczeniach społecznych”. Czym są lekcje z ZUS i kto wygrał?

Luty 2026 roku to dla polskich rodzin czas finansowych decyzji. Ruszyły kluczowe nabory wniosków, a nowe zasady programu Aktywny Rodzic i 800 plus sprawiają, że na konto typowej polskiej rodziny może wpływać co miesiąc nawet o 2300 zł więcej na każde dziecko. Oto aktualne kwoty, terminy i wymagania dla wszystkich świadczeń z ZUS.

Przedsiębiorcy mogą płacić niższe składki na ubezpieczenia społeczne. Taką ulgę umożliwia tzw. „mały ZUS plus”. Co należy zrobić, żeby opłacać ulgowe składki i w jakim terminie należy dokonać zgłoszenia?

ZUS informuje, że od 1 stycznia 2024 roku obowiązują przepisy, które pozwalają opiekunom osób pobierających świadczenie wspierające na złożenie wniosku o objęcie ich ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi oraz zdrowotnym. Składki w całości finansuje budżet państwa. Z tej możliwości mogą skorzystać wyłącznie opiekunowie, którzy nie podejmą zatrudnienia ani innej pracy zarobkowej.

Sąd Najwyższy potwierdził, że nagłe podwyższenie wynagrodzenia przed przewidywaną niezdolnością do pracy może zostać uznane za nieważne. ZUS ma prawo zakwestionować podstawę wymiaru składek, jeśli wysokość wynagrodzenia rażąco odbiega od wkładu pracy, a zmiana nastąpiła tuż przed powstaniem prawa do świadczeń z ubezpieczenia chorobowego. To ważny sygnał dla pracodawców i pracowników.

Blisko 27 tys. uczniów z całej Polski weźmie udział w pierwszym etapie Olimpiady ZUS „Warto wiedzieć więcej o ubezpieczeniach społecznych”. Stawką są cenne nagrody, dodatkowe punkty w rekrutacji, a nawet indeksy na wybrane uczelnie. W tym roku liderem frekwencji jest województwo śląskie.

Nie tylko latem wielu studentów podejmuje pracę, na podstawie kilku rodzajów umów. Różnią się one obowiązkiem odprowadzania składek a co za tym idzie, również prawem do świadczeń. Wyjaśniamy jakie umowy są podpisywane i jak są oskładkowane.

W dniu 26 sierpnia 2025 r. w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano założenia projektu nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw. Celem tej nowelizacji jest ograniczenie obowiązków płatników składek, w tym przedsiębiorców, względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) oraz uproszczenie procedur dla płatników składek związanych ze sporządzaniem i przekazywaniem do ZUS dokumentów ubezpieczeniowych oraz eliminacja powielania danych, które są już dostępne w systemie informatycznym ZUS. Głównym założeniem przygotowywanych w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zmian jest, aby zakres danych, które płatnik składek musiałby udostępnić ZUS był ograniczony do niezbędnego minimum. ZUS opierałby się na danych już zgromadzonych na kontach oraz w wewnętrznych systemach (np. zasiłkowych), jak również zaciągałby dane z systemów zewnętrznych (np. z MF). Rząd planuje przyjąć i skierować do Sejmu tę nowelizację w I kwartale 2026 roku.

Dziś wchodzą w życie zmiany dotyczące 8 tygodni urlopu macierzyńskiego i zasiłku pogrzebowego w przypadku martwego urodzenia. Czy urodzenie martwego dziecka daje prawo do urlopu i zasiłku macierzyńskiego? Jakie są przepisy prawa pracy i ubezpieczeń?

Lipiec 2025 r. przyniósł ważne zmiany w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych. Zmiany mają wpływ na sytuację pracowników, pracodawców, osób z niepełnosprawnościami, przedsiębiorców, osób bezrobotnych, stażystów i dla wielu innych grup. Wchodzi w życie sporo nowych przepisów - jedne są bardziej niszowe - bo dotyczące np. zatrudnienia w służbach, a drugie mniej, odnoszące się do wielu osób. Przypominamy też jakie są ważne terminy kadrowo-płacowe, które powinny być dochowane w lipcu 2025 r.

W Sejmie poseł Michał Moskal zwrócił się do rządu (MRPiPS) z prośbą o potwierdzenie albo zaprzeczenie informacji, jakie otrzymał w swoim biurze poselskim. Wyborcy interweniowali u posła domagając się załatwienia przez niego, aby ZUS wypłacał świadczenia między 5. a 10. dniem każdego miesiąca (tak kiedyś), a nie bliżej 21-ego (tak dziś). Dotyczyć ta sytuacja ma dużej liczby świadczeń - zasiłków chorobowych, macierzyńskich, opiekuńczych, a także świadczenia pielęgnacyjnego.

26 maja, w Dzień Matki, ZUS przypomina, że bycie mamą to nie tylko ogromna radość i wyzwanie, ale też prawo do konkretnego wsparcia finansowego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych oferuje pomoc zarówno dla początkujących mam, w postaci zasiłku macierzyńskiego, jak i dla kobiet które wychowały co najmniej czworo dzieci, dzięki świadczeniu „Mama 4+”.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych udzielił kompleksowych wyjaśnień odnośnie trybu i zasad płacenia składek na ubezpieczenia społeczne do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zwolnionych ze służby żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy innych służb mundurowych (np. policjantów, strażników granicznych, strażaków PSP).

Dobra wiadomość dla rodziców! Od 19 marca 2025 r. wchodzą w życie przepisy wydłużające zasiłek macierzyński dla rodziców wcześniaków i dzieci wymagających dłuższej hospitalizacji. W zależności od tygodnia urodzenia i masy dziecka, zasiłek może zostać przedłużony nawet o 15 tygodni. Sprawdź, kto może skorzystać z nowych przepisów i jak złożyć wniosek!

Od 19 marca 2025 r. obowiązuje nowelizacja Kodeksu pracy wprowadzająca uzupełniający urlop macierzyński. Opublikowano przepisy wykonawcze – jednym z nich jest rozporządzenie określające dokumenty niezbędne do uzyskania zasiłku macierzyńskiego dla rodziców wcześniaków i dzieci wymagających hospitalizacji tuż po narodzinach.

19 marca 2025 r. wejdą w życie przepisy Kodeksu pracy wprowadzające uzupełniający urlop macierzyński. Od tego dnia zaczną także obowiązywać przepisy wprowadzające zasiłek macierzyński za okres tego nowego urlopu związanego z rodzicielstwem.

Ponad 42 tys. zaświadczeń A1 o delegowaniu za granicę wydał w 2024 r. roku opolski oddział ZUS. Formularz gwarantuje zatrudnionym i pracodawcom, że nie muszą opłacać składek na ubezpieczenia społeczne w kraju, w którym realizują kontrakt, świadczą pracę bądź usługi.

Zasiłek macierzyński to świadczenie pieniężne przysługujące osobom objętym ubezpieczeniem chorobowym. Jest to bez wątpienia pewnego rodzaju wsparcie finansowe w okresie związanym z narodzinami dziecka lub jego przyjęciem na wychowanie. Jego celem jest zapewnienie środków do życia matkom, ojcom lub innym osobom opiekującym się dzieckiem, w sytuacjach wymagających czasowego wyłączenia z aktywności zawodowej. Prawo do zasiłku macierzyńskiego mają nie tylko kobiety, które urodziły dziecko, ale również ojcowie oraz osoby, które przejmują opiekę nad dzieckiem w ramach adopcji lub rodziny zastępczej. Oprócz standardowych sytuacji posiadania prawa do zasiłku macierzyńskiego przysługuje on również w kilku innych, nietypowych przypadkach, które zostaną omówione w dalszej części tego artykułu. 

7 zasiłków, które można dostać w 2025 r. i 2026 r.: zasiłek macierzyński, zasiłek opiekuńczy, zasiłek wyrównawczy, zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne,  zasiłek pogrzebowy, zasiłek pielęgnacyjny.

W 2024 r. przedsiębiorcy mogą już skorzystać z tzw. wakacji składkowych. Uzyskanie zwolnienia z obowiązku opłacenia składek za grudzień wymaga złożenia wniosku do ZUS w listopadzie. Wniosek można złożyć wyłącznie z profilu płatnika na Platformie Usług Elektronicznych (PUE)/eZUS.

ZUS: 48,2 tys. wniosków o wakacje składkowe od 1 listopada. Kto może złożyć wniosek? Jak złożyć wniosek o wakacje składowe? 1 października Zakład Ubezpieczeń Społecznych rozpoczął zbieranie wniosków o wakacje składkowe.

„Ostatni bastion” nieoskładkowany przez ZUS, czyli umowy o dzieło, mają zostać objęte obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi, tj. ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi i wypadkowym oraz dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. Jedyny wyjątek od powyższej zasady ma dotyczyć umów zawieranych przez studentów albo uczniów poniżej 26 roku życia.