Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.

• Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.: urlop macierzyński
• Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.: urlop ojcowski
• Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.: urlop rodzicielski
• Łączenie urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego
• Zasiłek macierzyński – co w przypadku umowy przedłużonej do dnia porodu
• Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.: dodatkowy urlop dla rodziców wcześniaków

Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej nie tylko w przypadku urodzenia dziecka. O zasiłek macierzyński może wystąpić także ubezpieczona, która przyjęła na wychowanie dziecko w wieku do 14 r.ż., a także w przypadku, gdy ubezpieczona przyjęła na wychowanie w ramach rodziny zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, dziecko w wieku do 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego – do 10 roku życia. Zasiłek macierzyński przysługuje za okres urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego, a także urlopu ojcowskiego. Warto pamiętać, że zasiłek macierzyński przysługuje niezależnie od tego, jak długo posiada się ubezpieczenie chorobowe.

Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.: urlop macierzyński

W zależności od tego, za który okres ww. urlopu przysługuje zasiłek, różni się on wysokością oraz okresem wypłacania. W przypadku pobierania zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopy macierzyńskiego lub urlopu na warunkach macierzyńskiego, przysługuje – w zależności od liczby urodzonych lub przyjętych na wychowanie dzieci – od 20 tygodni do 37 tygodni.

Okres wypłaty zasiłku macierzyńskiego za powyższy okres wynosi w zależności od ilości urodzonych lub przyjętych na wychowanie dzieci:

• 20 tygodni (140 dni) w przypadku urodzenia lub przyjęcia na wychowanie jednego dziecka,
• 31 tygodni (217 dni) w przypadku urodzenia lub przyjęcia na wychowanie dwójki dzieci podczas jednego porodu,
• 33 tygodni (231 dni) w przypadku urodzenia lub przyjęcia na wychowanie trójki dzieci podczas jednego porodu,
• 35 tygodni (245 dni) w przypadku urodzenia lub przyjęcia na wychowanie czwórki dzieci podczas jednego porodu,
• 37 tygodni (259 dni) w przypadku urodzenia piątki i więcej dzieci podczas jednego porodu lub w przypadku przyjęcia piątki lub więcej dzieci.

Warto pamiętać o tym, że jeszcze przed porodem można skorzystać z maksymalnie 6 tygodni urlopu macierzyńskiego i zasiłku macierzyńskiego. Po wykorzystaniu ich przed porodem, po porodzie można skorzystać z pozostałej reszty urlopu. 

Można także skrócić czas pobierania zasiłku. Jednakże, należy wykorzystać co najmniej 14 tygodni zasiłku macierzyńskiego. Pozostałą część zasiłku może wykorzystać ubezpieczony ojciec dziecka bezpośrednio po terminie, w którym ubezpieczona zrezygnowała z zasiłku.

W przypadku urodzenia martwego dziecka lub zgonu dziecka przed upływem 8 tygodni życia, pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 8 tygodni po porodzie. Urlop ten nie może być krótszy niż 7 dni. Skrócony urlop macierzyński płatny jest 100 proc.

Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.: urlop ojcowski

Pracownik – ojciec dziecka – w celu sprawowania opieki nad dzieckiem, ma prawo do urlopu ojcowskiego w wymiarze do dwóch tygodni. Prawo to przysługuje do ukończenia przez dziecko 12 miesiąca życia lub w przypadku przysposobienia dziecka, przysługuje do upływu 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie dziecka i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 14 roku życia. Można go wykorzystać jednorazowo, bądź podzielić na dwie równe części. Oznacza to, że żadna z części urlopu ojcowskiego nie może być krótsza niż tydzień.

Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.: urlop rodzicielski

Zasiłek macierzyński za okres urlopu rodzicielskiego przysługuje w wymiarze:

• 38 tygodni, w przypadku przyjęcia na wychowanie dziecka w wieku do 7 r.ż., a w przypadku dziecka, wobec, którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, do 10 roku życia albo dziecko w wieku do 14 roku życia i wystąpiłeś do sądu w sprawie jego przysposobienia
• 41 tygodni w przypadku urodzenia lub przyjęcia na wychowanie jednego dziecka
• 43 tygodni w przypadku urodzenia lub przyjęcia na wychowanie dwójki dzieci

Jeżeli dziecko posiada zaświadczenie, o którym mowa w art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin „Za życiem”, okres urlopu rodzicielskiego za który przysługuje zasiłek macierzyński wydłuża się. Jest to 65 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka oraz 67 tygodni w przypadku urodzenia dwójki dzieci.

Każdy pracownik – rodzic dziecka – posiada wyłączne prawo do 9 tygodni urlopu rodzicielskiego. Nie można przenieść tego prawa na drugiego rodzica. Z zasiłku można skorzystać zarówno jednorazowo, lub w maksymalnie pięciu częściach. Ostatnia z części może zostać wykorzystana najpóźniej do końca roku, w którym dziecko skończy sześć lat.

Łączenie urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego

W przypadku, gdy pracownica do 21 dni po porodzie lub do 21 dni po przyjęciu dziecka na wychowanie  złoży wniosek do pracodawcy o udzielenie urlopu macierzyńskiego (bądź urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego) i urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze, wysokość podstawy zasiłku za cały okres wyniesie 81,5 proc. We wniosku nie można uwzględnić nieprzenaszalnej części urlopu rodzicielskiego. Za nieprzenoszalne 9 tygodni urlopu rodzicielskiego dla drugiego rodzica, zasiłek macierzyński przysługuje w wysokości 70 proc. podstawy wymiaru zasiłku.

Zasiłek macierzyński – co w przypadku umowy przedłużonej do dnia porodu

W przypadku, gdy umowa o pracę została przedłużona do dnia porodu – rozwiązuje się wraz z dniem urodzenia dziecka. Jest to także pierwszy dzień urlopu macierzyńskiego pracownicy. Zasiłek macierzyński przysługuje każdej kobiecie, która urodziła dziecko w trakcie podlegania ubezpieczeniu chorobowemu. W takim przypadku za pierwszy dzień urlopu macierzyńskiego, zasiłek macierzyński opłaca pracodawca. Następie obowiązek ten przejmuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Pracodawca powinien przekazać wraz z zaświadczeniem Z-3, odpis skróconego aktu urodzenia dziecka (lub kopię potwierdzoną za zgodność z oryginałem), kopię wniosku pracownicy (potwierdzoną za zgodność z oryginałem), a także kopię świadectwa pracy lub inne pismo potwierdzające rozwiązanie stosunku pracy. Wniosek do ZUS o wypłatę tego zasiłku za okres odpowiadający okresowi urlopu macierzyńskiego przekazuje pracodawca, a następnie pracownica może wystąpić do ZUS o wypłatę zasiłku macierzyńskiego przysługującego za okres urlopu rodzicielskiego. Informacje o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w racie macierzyństwa, w tym dokumenty i wysokość zasiłków znaleźć w Rozporządzeniu Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015 r. w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków.

Zasiłek macierzyński 2025 r. i 2026 r.: dodatkowy urlop dla rodziców wcześniaków

12 grudnia 2024 r. prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę wprowadzającą dodatkowy uzupełniający urlop macierzyński dla rodziców wcześniaków oraz dzieci urodzonych w terminie, ale wymagających dłuższej hospitalizacji po narodzinach. Ustawa weszła w życie 19 marca 2025 r. Nowela wprowadziła uzupełniający urlop macierzyński w wymiarze od 8 do 15 tygodni. Uzupełniający urlop macierzyński udzielany jest jednorazowo na wniosek składany w postaci papierowej lub elektronicznej przez pracownicę albo pracownika – ojca wychowującego dziecko. Wniosek o udzielenie uzupełniającego urlopu macierzyńskiego należy złożyć w terminie nie krótszym niż 21 dni przed zakończeniem korzystania z urlopu macierzyńskiego. Pracodawca jest zobowiązany uwzględnić wniosek. Urlop ten jest płatny 100 proc. Nowela zakłada:

• do 15 tygodni urlopu dla rodziców dzieci urodzonych przed ukończeniem 28. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową nie większą niż 1000 g. Urlop przysługuje za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do 15. tygodnia po porodzie. 
• do 8 tygodni urlopu dla rodziców dzieci urodzonych po ukończeniu 28. tygodnia ciąży, a przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową powyżej 1000 g. Urlop przysługuje za każdy tydzień hospitalizacji dziecka do 8. tygodnia po porodzie. 
• do 8 tygodni urlopu dla rodziców dzieci urodzonych po ukończeniu 37. tygodnia ciąży, w przypadku, gdy hospitalizacja trwa co najmniej 2 kolejne dni lub pobyt dziecka w szpitalu przypada między 5. a 28. dniem po porodzie.

Należy pamiętać o tym, że nie można przesunąć terminu rozpoczęcia urlopu uzupełniającego na inny niż bezpośrednio po urlopie macierzyńskim. Nie można go także rozłożyć na części. W przypadku, gdy pracownica urodzi więcej niż jedno dziecko przy jednym porodzie, przy ustalaniu wymiaru uzupełniającego urlopu macierzyńskiego należy uwzględnić wagę dziecka o najniższej masie urodzeniowej oraz okres pobytu w szpitalu dziecka najdłużej hospitalizowanego.