O te pieniądze pracownik nie musi wnioskować. To jednak nie znaczy, że nie musi nic robić w swojej sprawie

• Odprawa emerytalna to powszechne świadczenie
• Pracownik nie musi składać wniosku o wypłatę
• Pracodawca musi mieć niezbędne informacje

Odprawa emerytalna to powszechne świadczenie

Prawo do odprawy emerytalnej przysługuje pracownikom na podstawie art. 92¹ ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy. Nie jest to jedyna regulacja dotycząca tej problematyki, bo tak samo, jak w wielu innych kwestiach z zakresu prawa pracy, pragmatyki zawodowe przewidują szereg rozwiązań szczególnych, które znajdują w tym zakresie zastosowanie do pracowników zatrudnionych w sektorze budżetowym, np.: pracowników samorządowych czy nauczycieli. Jednak to, co wynika z Kodeksu pracy, to pewne minimum, podstawa, która należy się każdemu pracownikowi, a która może być zmieniona na korzyść pracownika w przepisach dotyczących różnych grup zawodowych czy w regulacjach wewnątrzzakładowych.

Pracownik nie musi składać wniosku o wypłatę

Jak wynika z art. 92¹ Kodeksu pracy, pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty z tytułu niezdolności do pracy lub emerytury, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na rentę lub emeryturę, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia. Pracownik, który otrzymał odprawę, nie może ponownie nabyć do niej prawa. Na tle tej w gruncie rzeczy krótkiej i prostej regulacji w praktyce powstaje wiele wątpliwości. Jedna z nich jest taka, czy pracownik musi złożyć wniosek o wypłatę odprawy? Jak widać, z przepisu taki obowiązek wprost nie wynika. Zasadą jest, że pracownikowi, który spełnia wskazane w nim warunki, przysługuje odprawa, a pracodawca ma obowiązek ją wypłacić. Odprawa jest wymagalna w dniu, w którym następuje ustanie stosunku pracy i to w tym dniu powinna zostać pracownikowi wypłacona.

Pracodawca musi mieć niezbędne informacje

Osobną kwestią jest jednak to, że aby do wypłaty odprawy doszło, pracodawca musi wiedzieć, że stosunek pracy jest rozwiązywany w związku z przejściem na rentę lub emeryturę. W przypadku emerytury może oczywiście ocenić, czy pracownik spełnia warunki uprawniające go do niej, jednak nie jest w stanie we własnym zakresie stwierdzić, czy do rozwiązania stosunku pracy dochodzi właśnie dlatego, że pracownik chce z tej emerytury skorzystać i czy wymagany przez ustawodawcę związek przyczynowy w tej sytuacji zachodzi. W praktyce warto więc pamiętać o tym, że choć formalnie rzecz biorąc pracownik nie musi składać wniosku o wypłatę odprawy emerytalnej, to na odpowiednim etapie powinien zadbać o to, aby pracodawca wiedział w jakich okolicznościach dochodzi do rozwiązania stosunku pracy. Jeśli do rozwiązania umowy dochodzi za porozumiem stron, powody odejścia pracownika są zapewne jasne. Jeśli jednak pracownik składa oświadczenie o wypowiedzeniu umowy, to zgodnie z obowiązującymi przepisami nie ma obowiązku go uzasadniać. W kontekście omawianej sytuacji warto jednak, aby to zrobił. I choć dla wielu pracodawców sprawy te mogą wydawać się oczywiste, a analiza zagadnienia wygląda jak dzielenie włosa na czworo, to w praktyce na tym tle powstaje wiele problemów. Dotyczy to w szczególności dużych zakładów pracy, w których przepływ informacji jest trudniejszy czy przypadków, w których relacje pracodawcy i pracownika są złe.