Kategorie

Miejsce zamieszkania małoletniego a władza rodzicielska nad nim

Adwokat Dagmara Jagodzińska
Specjalista w sprawach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa cywilnego, w tym w szczególności sprawach o rozwód, separację, władzę rodzicielską, alimenty, kontakty z małoletnimi, podział majątku dorobkowego po rozwodzie, zniesienie współwłasności, sprawach wynikających z umów darowizny oraz stosunków spadkowych w rodzinie i innych.
Miejsce zamieszkania małoletniego, a władza rodzicielska nad nim/ fot. Fotolia
Zgodnie z art. 25 Kodeksu cywilnego miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. W przypadku osób małoletnich, trudno jednak mówić o prawie do samostanowienia w tej kwestii. Miejsce zamieszkania dziecka regulowane jest zatem w prawie cywilnym, w sposób szczególny.

Zgodnie z treścią art. 26 K.c. miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska lub któremu zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej. Jeżeli jednak władza rodzicielska przysługuje na równi obojgu rodzicom mającym osobne miejsce zamieszkania, miejsce zamieszkania dziecka jest u tego z rodziców, u którego dziecko stale przebywa. Jeżeli dziecko nie przebywa stale u żadnego z rodziców, jego miejsce zamieszkania określa sąd opiekuńczy.

Polecamy produkt: e-wydanie Dziennika Gazety Prawnej  

Jak widać to na podstawie wyżej przytoczonej regulacji prawnej, określenie miejsca zamieszkania dziecka, wymaga więc uprzedniego określenia systemu władzy rodzicielskiej, jaką sprawują jego rodzice. Pośród możliwych sposobów uregulowania tej władzy, wymienia się m.in.:

  • pozostawienie władzy rodzicielskiej nad małoletnim obojgu rodzicom;
  • powierzenie wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim jednemu z rodziców, przy jednoczesnym ograniczeniu uprawnień i obowiązków drugiego z rodziców określonych spraw dotyczących dziecka;
  • powierzenie władzy rodzicielskiej nad małoletnim jednemu z rodziców, przy jednoczesnym pozbawieniu drugiego z rodziców władzy rodzicielskiej lub zawieszeniu władzy drugiego z rodziców.

Zależność miejsca zamieszkania małoletniego od władzy rodzicielskiej nad nim

Zależnie zatem od tego, który z powyższych systemów uregulowania władzy rodzicielskiej znalazł zastosowanie względem osoby małoletniego, jego miejsce zamieszkania określa się w sposób odpowiedni.

Reklama

Tak też, w przypadku zastosowania przez Sąd systemu pozostawienia władzy rodzicielskiej nad małoletnim obojgu rodzicom dziecka, żyjącym w rozłączeniu, istotnym pozostaje ustalenie tego, w miejscu zamieszkania którego z rodziców, będzie znajdować się miejsce zamieszkania dziecka.

W postępowaniu dotyczącym władzy rodzicielskiej nad małoletnim lub w procesie rozwodowym rodziców małoletniego, Sąd pozostawiając władzę rodzicielską obojgu rodzicom, żyjącym w rozłączeniu, użyje więc najpewniej formuły, zgodnie z którą ustalali dodatkowo miejsce zamieszkania dziecka, w każdorazowym miejscu zamieszkania jednego z rodziców.

W przypadku powierzenia wykonywania władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, miejscem zamieszkania małoletniego pozostawać będzie miejsce zamieszkania tego z rodziców, któremu powierzono wykonywanie tej władzy. W przypadku natomiast, gdy jeden z rodziców pozbawiony będzie władzy rodzicielskiej nad małoletnim, zaś drugi z rodziców wykonywać będzie tę władzę w sposób wyłączny, wówczas miejscem zamieszkania małoletniego, pozostawać będzie miejsce zamieszkania tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługiwać będzie władza rodzicielska. 

Tym samym, w postępowaniu dotyczącym władzy rodzicielskiej nad małoletnim lub procesie rozwodowym, Sąd powierzając wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, nie będzie zmuszony zawierać w sentencji postanowienia lub wyroku, odrębnej formuły wskazującej na miejsce zamieszkania małoletniego. Miejsce to, wynikać będzie z faktu powierzenia wykonywania władzy rodzicielskiej.

Czy konieczne jest zatem wnioskowanie o ustalenie miejsca zamieszkania dziecka?

Reklama

Jeśli miejsce zamieszkania małoletniego dotąd nie było określone, zaś potrzeba jego ustalenia wynika z faktu uczestnictwa strony (uczestnika) w postępowaniu dotyczącym władzy rodzicielskiej lub rozwodu, zasadność stawiania przez stronę (uczestnika) odrębnego wniosku w tym przedmiocie - uzależniona będzie od wnioskowanego przezeń sposobu uregulowania władzy rodzicielskiej nad małoletnim.

Jeśli więc strona wnosić będzie o pozostawienie obojgu rodzicom wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim, zasadnym pozostawać będzie uzupełnienie tak opisanego żądania strony o dodatkowy wniosek dotyczący ustalenia przez Sąd miejsca zamieszkania małoletniego przy jednym z rodziców.

Odpowiednio skonstruowane żądanie strony (uczestnika) brzmieć może zatem przykładowo: „wnoszę o pozostawienie obojgu rodzicom władzy rodzicielskiej nad małoletnim Antonim Kowalskim, z ustaleniem miejsca zamieszkania małoletniego w każdorazowym miejscu zamieszkania jego matki, Janiny Kowalskiej”.

Jeśli natomiast strona wnosić będzie o powierzenie jednemu z rodziców prawa do wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim, z ograniczeniem praw drugiego z rodziców do współdecydowania o istotnych sprawach dotyczących małoletniego, nie ma potrzeby uzupełniania tak sformułowanego żądania, o dodatkowy wniosek w przedmiocie miejsca zamieszkania.

Odpowiednio skonstruowane żądanie strony (uczestnika) brzmieć może zatem przykładowo: „wnoszę o powierzenie Janinie Kowalskiej, matce małoletniego Antoniego Kowalskiego – prawa do wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim, z ograniczeniem praw ojca, Mariana Kowalskiego do współdecydowania o istotnych sprawach dotyczących małoletniego.

Zmiana miejsca zamieszkania rodzica:

Warto zaznaczyć, iż formuła orzeczeń Sądu rozstrzygających o miejscu zamieszkania małoletniego, zawiera najczęściej w swojej treści określenie „każdorazowy”.

Może więc brzmieć przykładowo: ,,Sąd pozostawia obojgu rodzicom wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnim Antonim Kowalskim, ustalając miejsce zamieszkania małoletniego w każdorazowym miejscu zamieszkania matki”.

Oznacza to, iż zmiana miejsca zamieszkania rodzica, któremu powierzono wykonywanie władzy, który władzę tę wykonuje w sposób wyłączny czy też rodzica, przy którym sądownie ustalono miejsce zamieszkiwania małoletniego, pociągnie za sobą automatyczną zmianę miejsca zamieszkania małoletniego. Wypada zaznaczyć, iż dominuje pogląd zgodnie z którym, zmiana miejsca zamieszkania małoletniego, należy do spraw istotnych dotyczących dziecka. Powoduje to, iż o ile drugi z rodziców nie jest pozbawiony władzy rodzicielskiej nad dzieckiem - decyzja w kwestii przeprowadzki małoletniego, winna zostać uzgodniona przez oboje rodziców (także tego z rodziców, którego władza została ograniczona do współdecydowania o kwestiach istotnych dotyczących dziecka).


Jak wnioskować o zmianę miejsca zamieszkania dziecka?

Jeśli zaś, system władzy rodzicielskiej nad dzieckiem oraz miejsce jego zamieszkania zostały już uprzednio ustalone w drodze orzeczenia Sądu, zmiana miejsca zamieszkania małoletniego wymagać może ponownego rozstrzygnięcia Sądu w tym przedmiocie.

Przykładowo, może dotyczyć to:

  • sytuacji w której, Sąd powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę drugiego z nich, do współdecydowania o istotnych sprawach dziecka, zaś aktualnie drugi z rodziców, pragnie zmienić orzeczenie dotyczące władzy rodzicielskiej nad dzieckiem i zamieszkać wspólnie z małoletnim;
  • sytuacji w której, Sąd pozostawił wykonywanie władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom, ustalając wyraźnie miejsce zamieszkania małoletniego przy jednym z nich, zaś aktualnie jedno z rodziców, pragnie zmienić miejsce zamieszkania dziecka, pomimo braku porozumienia rodziców dziecka w tej kwestii.

W pierwszym z opisanych wyżej przypadków, rodzic pragnący powierzenia mu wykonywania władzy rodzicielskiej nad dzieckiem (tj. zmiany uprzedniego orzeczenia Sądu w tej kwestii), winien złożyć do Sądu odpowiedni wniosek w przedmiocie władzy rodzicielskiej, wnioskując o powierzenie mu wykonywania władzy rodzicielskiej nad dzieckiem (odpowiednio do okoliczności z jednoczesnym ograniczeniem, pozbawieniem czy zawieszeniem władzy drugiego z rodziców).

W drugiej z wyżej wymienionych sytuacji, zasadnym wydaje się pozostawać wniosek o wydanie przez Sąd postanowienia rozstrzygającego o istotnej sprawie dotyczącej dziecka tj. o miejscu jego zamieszkania. Treść żądania, uzależniona będzie jednak od indywidualnych okoliczności danej sprawy.

Oba postępowania prowadzone są w trybie nieprocesowym, przed właściwym miejscowo sądem rejonowym.

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    15 cze 2021
    Zakres dat:

    Świadczenia dla niepełnosprawnych w 2021 r.

    Świadczenia dla osób niepełnosprawnych w 2021 r. obejmują m.in. renty, zasiłki pielęgnacyjne czy świadczenia dla osób niesamodzielnych.

    Skutki doręczenia aktu inwestorowi posiadającemu pełnomocnika

    Organ administracji publicznej może wzywać osoby do udziału w podejmowanych czynnościach i do złożenia wyjaśnień lub zeznań osobiście, przez pełnomocnika, na piśmie lub w formie dokumentu elektronicznego, jeżeli jest to niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy lub dla wykonywania czynności urzędowych.

    Renty dożywotnie z rosnącym zainteresowaniem seniorów

    Renty dożywotnie cieszą się coraz większym zainteresowaniem seniorów. Rośnie również liczna sporów sądowych związanych z umowami renty lub dożywocia.

    Kapitał rodzicielski - od kiedy?

    Ustawa w sprawie kapitału rodzicielskiego ma wejść w życie od 1 stycznia 2022 r. O szczegółach mówiła minister rodziny Marlena Maląg.

    Wniosek o dowód osobisty online jeszcze tylko przez 50 dni

    To ostatnie 50 dni na złożenie wniosku o nowy dowód osobisty przez internet. Ministerstwo Cyfryzacji przypomina o ważnych zmianach, które wejdą w życie w sierpniu.

    Postępowanie egzekucyjne w administracji 2021 - zmiany od lipca

    Nowelizacja ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, która wejdzie w życie 1 lipca 2021 r. choć obejmuje zaledwie kilka artykułów, to bez wątpienia ma znamiona rewolucyjne.

    Światowy Dzień Świadomości Znęcania się nad Osobami Starszymi

    15 czerwca 2021 r. przypada Dzień Świadomości Znęcania się nad Osobami Starszymi. Przemoc jest problemem, który dotyka seniorów na całym świecie.

    Kara pozbawienia wolności nie tylko w zakładzie karnym

    Osoby, które zostały skazane na karę pozbawienia wolności, mają do wyboru dwie instytucje prawne, które dają im możliwość odbycia tej kary poza zakładem karnym.

    Gdzie zrealizowano najwięcej bonów turystycznych? [AUDIO]

    W województwie mazowieckim aktywowano ponad 241 tys. bonów turystycznych i dokonano płatności na kwotę przeszło 65 mln zł. To najwięcej w Polsce.

    Abonament RTV w 2022 r. - stawki

    Stawki opłat za abonament RTV w 2022 r. nie ulegną zmianie. Tak wynika z nowego rozporządzenia KRRiT.

    Unieważnienie małżeństwa z powodu choroby psychicznej

    Unieważnienie małżeństwa to instytucja uregulowana w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, polegająca na unieważnieniu ślubu cywilnego.

    Wzrosła liczba dzieci zmuszonych do pracy [RAPORT]

    Liczba dzieci zmuszonych do pracy wzrosła po raz pierwszy od dwóch dekad. Tak wynika z raportu opublikowanego przez UNICEF i Międzynarodową Organizację Pracy.

    Jakie obostrzenia na wakacje 2021 r.?

    Jakie obostrzenia przewidziano na wakacje w 2021 r. Co z hotelami i obiektami kultury?

    Lato 2021 – ubezpieczenie dzieci

    Lato 2021 – ubezpieczenie dzieci. Po przedłużonym lockdownie i związanych z pandemią obostrzeniach zbliżające się lato 2021 jest jednym z najbardziej wyczekiwanych okresów od kilku lat. Mimo że w ubiegłym roku zmuszeni byliśmy zmienić wiele wakacyjnych planów podróży (według badań CBOS zrobiła to ponad jedna trzecia z nas[1]), część rodaków wybrała się na wypoczynek – w kraju lub za granicą. Spora część z nas urlop planuje również w nadchodzących miesiącach. Czy jesteśmy teraz skłonni bardziej zadbać o swoje bezpieczeństwo podczas wyjazdów i jakie mamy w tym zakresie priorytety?

    Alimenty, kredyty, koszty sądowe - jakie długi w 2021 r.?

    Wartość nieopłaconych w terminie bieżących rachunków, alimentów czy kosztów sądowych oraz rat kredytów po I kwartale 2021 r. wynosi prawie 80 mld zł.

    Dr Anna Stasiak-Apelska: Hejt jest wszechobecny

    „Hejtowanie w Internecie ma negatywne i poważne konsekwencje dla obydwu stron” – przekonuje dr Anna Stasiak-Apelska – radca prawny.

    Bon turystyczny dla emerytów i rencistów w 2021 r.?

    Bon turystyczny dla emerytów i rencistów od września 2021 r. - to zmiany, które poparła senacka komisja ustawodawcza.

    Senat za zasiłkiem pogrzebowym dla nowej grupy uprawnionych

    Zasiłek pogrzebowy miałby przysługiwać nowej grupie uprawnionych. Senackie komisje poparły projekt, zakładający wsparcie rodziców dziecka martwo urodzonego, którego płci nie da się ustalić..

    Pracownik zagraniczny w dobie pandemii [BADANIE]

    Pracownik zagraniczny w dobie pandemii - badanie wykazało, że cudzoziemcy chętnie przedłużają pobyt i pracę w Polsce na czas pandemii. Pojawia się jednak pytanie - co potem?

    Czy konsumenci rozróżniają oryginalne i podrobione towary?

    Konsumenci nadal mają trudności z rozróżnieniem towarów oryginalnych i podrobionych. Na problem zwraca uwagę Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej.

    Prawnik do porodu? Pomocy szukamy nie tylko przy rozwodzie

    Prawnik do porodu czy mediator to coraz częstsze oczekiwania osób szukających pomocy prawnej. Prawnicy rodzinni zajmują się już nie tylko rozwodami czy alimentami.

    Świadczenia rodzinne bez zmian przynajmniej do 2024 r.?

    Świadczenia rodzinne zostaną utrzymane na dotychczasowym poziomie. Dotyczy to zarówno kryteriów, jak i kwot. Tak wynika z propozycji Rady Ministrów.

    Kiedy jest Dzień Ojca w 2021 r.?

    Dzień Ojca w Polsce będziemy obchodzić 23 czerwca 2021 r. To dobry moment na poznanie praw taty w pracy.

    Świadczenie wyrównawcze - zmiany od czerwca 2021 r. [AUDIO]

    Świadczenie wyrównawcze od 1 czerwca 2021 r. przysługuje również wtedy, gdy działacz opozycji komunistycznej ma przyznaną rentę rodzinną.

    Kiedy dziecko może jechać z przodu i kiedy bez fotelika?

    Jak do jazdy dzieci w przodzie oraz do jazdy bez fotelika odnosi się prawo o ruchu drogowym? Oto aktualne zasady.