Jakie są warunki zaskarżania decyzji lub postanowień?

Co to jest decyzja administracyjna?

Decyzją administracyjną jest akt wydany przez uprawniony do tego organ administracji publicznej. Decyzja taka określa Twoje prawa lub obowiązki, a zatem jej treść została Ci narzucona przez podmiot, który ją wydał. Decyzja jest aktem skierowanym bezpośrednio do Ciebie i musi wskazywać właśnie Ciebie jako adresata określonych w niej praw lub obowiązków.

Zdarza się, że akt wydany przez jakiś organ zostaje nazwany decyzją administracyjną, ale nie jest nią w rzeczywistości, bo nie spełnia podanych wyżej cech. Może być jednak i tak, że skierowane do Ciebie wytyczne, polecenia, zarządzenia, choć nie zostały tak nazwane, są decyzjami administracyjnymi (por. art. 104 i n. k.p.a.).

Augustyn chciał zostać architektem, aby zaprojektować samodzielnie swój wymarzony dom. Złożył podanie na Politechnikę, jednak jego prośba o przyjęcie na studia została odrzucona. Odmowa przyjęcia na studia jest właśnie decyzją administracyjną.

Mąż Bogumiły zapomniał o jej urodzinach, więc ta chcąc się odegrać postanowiła złożyć wniosek o wymeldowanie męża z ich wspólnego domu. Po kilku miesiącach Prezydent Miasta wydał decyzję administracyjną o odmowie wymeldowania męża Bogumiły.

Rodzice Czesława podczas weekendu spędzonego za granicą zakupili dla przyjaciół upominki. W drodze powrotnej zgłosili je do oclenia. Naczelnik Izby Celnej wydał decyzję administracyjną, która określała wysokość należnego cła. Choć była to decyzja administracyjna, w jej treści nie padał ten zwrot.

Sąsiedzi Augustyna chcieli wykupić wynajmowany od gminy dom. Zwrócili się więc do banku o udzielenie kredytu. Po kilku dniach uzyskali odpowiedź dyrektora banku zatytułowaną: Decyzja o przyznaniu kredytu. Mimo takiej nazwy, dokument ten nie był decyzją administracyjną, ponieważ dyrektor banku nie jest organem uprawnionym do wydawania tego rodzaju aktów.

Jakie warunki powinna spełniać decyzja administracyjna, abym mógł ją zaskarżyć do sądu administracyjnego?

Do sądu administracyjnego można zaskarżyć decyzję, która jest już ostateczna, czyli gdy:

• decyzja została wydana w drugiej instancji, co oznacza, że jej treść została zaskarżona przez Ciebie lub innego uczestnika postępowania do organu wyższego stopnia;

Prezydent Miasta wydał decyzję o odmowie wymeldowania męża Bogumiły z ich wspólnego domu. Bogumiła odwołała się do wojewody, ten jednak utrzymał decyzję Prezydenta. Wojewoda działał tu jako organ drugiej instancji, co sprawiło, że decyzja stała się ostateczna. Bogumiła może tę decyzję zaskarżyć teraz do sądu administracyjnego.

Zobacz również: Co powinna zawierać decyzja administracyjna?

• ustawa nie daje możliwości odwołania się od decyzji do innego organu administracji publicznej. Jeżeli decyzja wydana w Twojej sprawie spełnia choć jeden z podanych tu warunków, oznacza to, że jest ostateczna.

Jakie postanowienia mogę zaskarżyć do sądu administracyjnego?

Kontroli sądu administracyjnego podlegają postanowienia wydane w toku postępowania administracyjnego:

• na które służy zażalenie, np. postanowienie o zawieszeniu postępowania, postanowienie o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, postanowienie w sprawie kosztów postępowania;

• kończące postępowanie w danej sprawie, czyli: postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania i postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania;

• rozstrzygające sprawę co do istoty, jak np. postanowienie o wznowieniu postępowania.

Zobacz również dział: Postępowanie administracyjne

Ponadto do sądu administracyjnego można zaskarżyć wszystkie postanowienia wydane w toku postępowania egzekucyjnego i zabezpieczającego w administracji, na które służy zażalenie. Jeżeli postanowienie wydane w Twojej sprawie spełnia choćby jeden z podanych warunków, możesz je zaskarżyć do sądu administracyjnego.

Tekst pochodzi z poradnika wydanego przez Ministerstwo Sprawiedliwości: "Obywatel w postępowaniu sądowoadministracyjnym" współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego.