Kategorie

Renty dożywotnie z rosnącym zainteresowaniem seniorów

Renty dożywotnie z rosnącym zainteresowaniem seniorów/Fot. Shutterstock
Renty dożywotnie z rosnącym zainteresowaniem seniorów/Fot. Shutterstock
Shutterstock
Renty dożywotnie cieszą się coraz większym zainteresowaniem seniorów. Rośnie również liczna sporów sądowych związanych z umowami renty lub dożywocia.

Dane MS: Rośnie zainteresowanie seniorów rentami dożywotnimi, ale też liczba sporów sądowych

Jak informuje Ministerstwo Sprawiedliwości, w ub.r. sporządzono ponad 2,5 mln aktów notarialnych. Wśród nich odnotowano prawie 2 tysiące umów o dożywocie dotyczących nieruchomości rolnych i niemal 6 razy więcej – nieruchomości innych. Z danych wynika również, że w latach 2015-2020 było najwięcej tego typu przypadków. Natomiast w minionym roku do sądów rejonowych wpłynęło 285 spraw cywilnych w kwestii roszczeń w związku z umowami renty lub dożywocia, a 168 – do sądów okręgowych, też w pierwszej instancji. W niej załatwiono łącznie 380 spraw, w tym niespełna 100 uwzględniono w całości lub części.

W zeszłym roku sporządzono ponad 2,5 mln aktów notarialnych. Wśród nich znalazło się 1950 umów o dożywocie dotyczących nieruchomości rolnych. Patrząc na dane za lata 2015-2020, widać, że więcej takich przypadków było tylko na początku analizowanego okresu – 2920. W minionym roku było też 11 536 umów o dożywocie dotyczących innych nieruchomości. To z kolei najwyższy wynik w tych latach. Zatem z roku na rok widać wzrosty. W 2015 r. takich przypadków było 7641.

Powodem niskie emerytury?

– Można się domyślać, że zainteresowanie jest ściśle skorelowane z relatywnie niskimi emeryturami. Czynnik ekonomiczny będzie w tej sytuacji odgrywał pierwszoplanową rolę w sytuacji, gdy mimo nieustannego wzrostu kosztów życia świadczenia emerytalne rosną nieproporcjonalnie. Seniorzy dostrzegają potencjał w skumulowanym w nieruchomości majątku. Coraz częściej zdają sobie sprawę z tego, że korzystnym rozwiązaniem może być właśnie umowa renty lub dożywocia – stwierdza Aldona Międlar, prawnik z Kancelarii Ars Aequi.

Umowy o dożywocie zastępowane są darowizną ze służebnością mieszkania, a taką formę jest nieco łatwiej rozwiązać, co zaznacza adwokat Michał Dziedzic z Kancelarii Adwokatów i Radców Prawnych Klisz i Wspólnicy. Ekspert dodaje, że umowy o dożywocie regulowały naturalną sukcesję gospodarstwa rolnego. W obecnych czasach młodzi nie chcą ich obejmować po rodzicach, decydują się na życie w mieście. Taki trend zatem będzie się w dalszym ciągu utrzymywał.

W ub.r. do sądów rejonowych wpłynęło 285 spraw cywilnych dot. roszczenia z umowy renty lub dożywocia. Patrząc na dane Ministerstwa Sprawiedliwości za lata 2015-2020, to najniższy wynik w analizowanym okresie. Nieznacznie więcej było w 2017 roku – 288, a najwięcej w 2018 roku – 353. Natomiast do sądów okręgowych, również w pierwszej instancji, złożono w minionym roku najwięcej tego typu spraw – 168. Rok wcześniej było ich 150, a najmniej 6 lat temu – 119. Z kolei w drugiej instancji odnotowano w ub.r. 46 takich przypadków w sądach okręgowych, a 27 – w sądach apelacyjnych.

– W ciągu ostatniej dekady zawarto ponad 100 tys. umów renty lub dożywocia. Szacuje się, że do sądów trafia 3-5% z nich. Od lat skrupulatnie monitorujemy media i w zasadzie nie ma kwartału, żeby nie pojawiła się afera z oszukanym seniorem. Takie umowy funkcjonują w oparciu o kodeks cywilny, ale często są zawierane przez nieprofesjonalne podmioty lub osoby bez wiedzy, doświadczenia i możliwości wypłacania świadczeń przez wiele lat. W praktyce taką umowę może zawrzeć w zasadzie każdy – komentuje Robert Majkowski, prezes zarządu Funduszu Hipotecznego DOM.

Umowa dożywocia

Umowa dożywocia to specyficzny sposób przeniesienia własności, co podkreśla adwokat Michał Dziedzic. Dożywotnik, czyli zbywca, przekazuje w ten sposób nieruchomość w zamian za dożywotnie utrzymanie. Nabywca, czyli zobowiązany, ma zapewnić mu dach nad głową, czasem wyżywienie, ubranie i opał. Roszczenia z umowy dożywocia obejmują przede wszystkim jej rozwiązanie w wyjątkowych wypadkach (złych stosunków) lub zamiany na rentę.

Z danych resortu za 2020 rok wynika również, że w sądach rejonowych załatwiono 257 spraw cywilnych dotyczących roszczeń z umowy renty lub dożywocia. 73 z nich uwzględniono w całości lub w części. Dla sądów okręgowych, również w pierwszej instancji, statystyki te wynoszą odpowiednio – 123 i 24. Natomiast w sądach okręgowych w drugiej instancji załatwiono 50 takich spraw, w tym 28 oddalono. W przypadku sądów apelacyjnych widzimy takich przypadków 28 i 17.

– Powyższe dane uwypuklają problematykę długotrwałości postępowań sądowych. Od 2015 roku średni czas trwania procesów przed sądami okręgowymi jako sądami I instancji utrzymuje się na stałym poziomie i wynosi około 8 miesięcy. Natomiast przed sądami rejonowymi w tym okresie wzrósł od 4 do ponad 5 miesięcy. Ale rozstrzyganie w tych skomplikowanych postępowaniach trwa o wiele dłużej – mówi Aldona Międlar.

Z kolei jak zaznacza Michał Dziedzic, sprawy z umowy dożywocia bazują w znakomitej części na dowodzie ze słuchania świadków. Oni zeznają na okoliczność złych stosunków między zobowiązanym a dożywotnikiem. Ewentualnie jest odwrotnie. Te stosunki w dalszym ciągu są dobre i umowa powinna być utrzymana. Ekspert podkreśla, że od roku przesłuchania świadków odbywają się w reżimie pandemicznym, co też wpływa na szybkość postępowań.

– Gdy senior lub jego rodzina podadzą sprawę do sądu, to część nieuczciwych świadczeniodawców zaczyna wypłacać ustaloną wcześniej kwotę. To oznacza, że przesłanka sporu zanika, więc w zasadzie można umorzyć postępowanie. A gdy już do tego dochodzi, świadczeniodawca ponownie przestaje regulować swoje zobowiązania. I osoba starsza znów powinna iść do sądu i czekać na wyznaczenie terminu sprawy – dodaje prezes Majkowski.

Natomiast jak zaznacza Aldona Międlar, albo seniorzy nie dochodzą faktycznie swoich praw, albo nieuczciwych podmiotów lub osób jest na rynku niewiele. Wskazuje na to liczba rozpoznawanych przez sądy spraw. Do tego ekspert dodaje, że wkrótce planowana jest nowelizacja art. 388 k.c. Zdaniem ustawodawcy, przewiduje ona zwiększenie ochrony obywateli przed nieuczciwymi i nieetycznymi praktykami, również tymi dotyczącymi przejmowania mieszkań w wyniku zawarcia umowy o dożywocie.

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Tylko teraz
Źródło: MondayNews.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Prawo
    1 sty 2000
    28 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Brak maseczki i uniewinnienie. Utrwalona linia orzecznicza?

    Brak maseczki w miejscu publicznym skutkował dla obywatela grzywną. RPO podkreśla, iż SN uwzględnił kasację wobec utrwalonej linii orzeczniczej.

    Obostrzenia na październik 2021 r.

    Obostrzenia na październik 2021 r. zawarto w nowym rozporządzeniu Rady Ministrów. Aktualne obostrzenia mają zostać przedłużone do 31 października.

    Emerytury groszowe z ZUS wciąż problemem

    Emerytury groszowe z ZUS stanowią coraz częstszy problem. Czy planowane są zmiany dotyczące świadczeń niższych niż minimalne?

    Oszczędzamy mniej, ale regularnie [BADANIE]

    Z danych zebranych przez Intrum wynika, iż 80 procent konsumentów stara się oszczędzać każdego miesiąca. Czy to pozytywny skutek pandemii?

    Reklamacja po wakacjach - jak i kiedy?

    Reklamacja po wakacjach może dotyczyć np. usługi turystycznej, opóźnionego lotu czy noclegu. W jakim terminie należy ją wysłać?

    400 plus na dziecko w żłobku w 2022 r.

    400 plus na dziecko w żłobku w 2022 r.? Podpowiadamy dla kogo przewidziano nowy rodzaj wsparcia.

    Oszustwo "na 14. emeryturę" - co robić?

    Oszustwo "na 14. emeryturę? ZUS przestrzega przed osobami, które oferują pomoc przy wypełnieniu wniosku o świadczenie.

    Zasada niezmienności składu orzekającego - zmiany w k.p.k.

    Zasada niezmienności składu orzekającego sprawia, że zmiana sędziego oznacza przymus prowadzenia procesu od początku – co nikomu nie służy. Jest jednak szansa na poprawę sytuacji.

    Wjazd do Wielkiej Brytanii od 1 października 2021 r. - zmiany

    Wjazd do Wielkiej Brytanii od 1 października 2021 r. będzie możliwy tylko na podstawie ważnego paszportu. Są jednak wyjątki. Jakie?

    Ochrona konsumenta - przepisy uzupełniające weszły w życie

    Przepisy uzupełniające ochronę konsumentów weszły w życie. Zmiany dotyczą m.in. postępowania nakazowego z weksla czy wnoszenia pism do sądu.

    Noc spisowa - GUS wydłuża godziny pracy 25 września

    Noc spisowa zostanie zorganizowana przez GUS w sobotę 25 września. Jak i gdzie będzie można się spisać?

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przygotował kalkulator, dzięki któremu można sprawdzić o ile orientacyjnie wzrośnie rata kredytu, gdy zmieni się jego oprocentowanie. Jak skorzystać z kalkulatora?

    Ubezwłasnowolnienie - zasady, skutki, procedura

    Ubezwłasnowolnienie jest możliwe tylko w określonych przypadkach. Na czym polega? Jakie wywołuje skutki? Jak wygląda procedura?

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.