Kategorie

Rodzaje mandatów karnych

Sylwia Uścimiak
Prawnik, specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu prawa i postępowania karnego
Rodzaje mandatów karnych/Fot. Fotolia
Rodzaje mandatów karnych/Fot. Fotolia
Fotolia
Rodzaje mandatów karnych zostały określone w Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia. Czym się różnią?

Rodzaje mandatów karnych na gruncie Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia

Mandat karny jest oficjalnym dokumentem, który świadczy o ukaraniu sprawcy grzywną. Obecnie w Polsce obowiązują różne rodzaje mandatów karnych, które mają m.in. odmienne terminy na uiszczenie wymierzonej grzywny. Jakie są rodzaje mandatów karnych, na kogo są nakładane, jaki jest termin ich płatności i czy mandat trzeba przyjąć?

Podstawa prawna i rodzaje mandatów

Rodzaje mandatów karnych zostały uregulowane w art. 98 § 1 pkt 1-3 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (dalej: k.p.w.). Obecnie wyróżnia się trzy rodzaje mandatów karnych:

  • gotówkowy, który jest wydawany ukaranemu po uiszczeniu grzywny bezpośrednio funkcjonariuszowi, który go wystawił,
  • kredytowany, który jest wydawany ukaranemu za potwierdzeniem odbioru,
  • zaoczny, który jest doręczany sprawcy przez właściwy organ lub pozostawiony w takim miejscu, aby sprawca mógł go niezwłocznie odebrać.

Mandat gotówkowy

Mandatem gotówkowym nakłada się grzywnę na osobę czasowo przebywającą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub niemającej stałego miejsca zamieszkania albo pobytu. Co istotne, mandat ten jest prawomocny z chwilą uiszczenia grzywny funkcjonariuszowi, który go nałożył (art. 98 § 2 k.p.w.).

Mandat kredytowany

Kolejnym rodzajem mandatu karnego jest mandat kredytowany, którym nakłada się grzywnę na osobę mającą miejsce stałego zamieszkania lub pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jak również innego niż Rzeczypospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Mandat tego rodzaju jest prawomocny z chwilą pokwitowania odbioru i powinien zawierać pouczenie o obowiązku uiszczenia grzywny jak również o skutkach nieuiszczenia grzywny w 7-dniowym terminie liczonym od dnia przyjęcia mandatu (art. 98 § 3 k.p.w.).

Grzywny nałożone za pomocą mandatu karnego gotówkowego lub kredytowanego można uiścić w formie bezgotówkowej, np. za pomocą terminala płatniczego, jeżeli funkcjonariusze taki posiadają (art. 98 §3 k.p.w.).

Mandat zaoczny

Ostatnim rodzajem mandatu karnego jest mandat zaoczny, którym nakładana jest grzywna na sprawcę wykroczenia, którego nie zastano na miejscu jego popełnienia oraz gdy nie zachodzi wątpliwość co do sprawcy wykroczenia. Mandat zaoczny jest prawomocny z chwilą uiszczenia grzywny uprawnionemu organowi we wskazanym 14-dniowym terminie. Nadto organ wystawiający mandat zaoczny powinien poinformować sprawcę o skutkach jego nieuiszczenia we wskazanym terminie (art. 98 §4 i 5 k.p.w.). 14-dniowy termin na uiszczenie mandatu karnego zaocznego liczy się od dnia jego wystawienia, w przypadku pozostawienia mandatu w miejscu, z którego sprawca może go niezwłocznie odebrać lub od dnia doręczenia go sprawcy wykroczenia (tj. fizycznego odbioru w przypadku nadania mandatu karnego np. drogą pocztową).

Nałożenie mandatu karnego nie może nastąpić po upływie 60 (sześćdziesięciu) dni od dnia ustalenia sprawcy wykroczenia (art. 97 § 1 pkt 3 k.p.w.).

Odmowa przyjęcia mandatu

Sprawca wykroczenia nie jest zobligowany do przyjęcia mandatu karnego (art. 97 § 2 k.p.w.). Jest to o tyle istotne, gdyż odmowa przyjęcia mandatu karnego jest niczym innym jak prawem do obrony. Innymi słowy, jeżeli sprawca nie czuje się winny popełnienia wykroczenia lub ma wątpliwość co do swojej winy, to może skorzystać z przysługującego mu prawa do obrony, którym w niniejszym przypadku jest odmowa przyjęcia mandatu karnego. Wówczas zgodnie z treścią art. 99 k.p.w. zostaje sporządzony do sądu wniosek o ukaranie przez organ którego funkcjonariusz nałożył grzywnę. Wniosek ten jest składany również w sytuacji, gdy sprawca nie uiścił w wyznaczonym terminie grzywny orzeczonej mandatem karnym zaocznym.

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    17 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

    Święta Wielkanocne w 2022 r.

    Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?

    Spis powszechny do 30 września 2021 r.

    Spis powszechny potrwa do 30 września. Jak można wziąć udział w Narodowym Spisie Powszechnym Ludności i Mieszkań w 2021 r.?

    Zakup akcji lub obligacji - UOKiK radzi

    Na co zwracać uwagę przy najbardziej popularnych instrumentach finansowych, czyli akcjach i obligacjach?

    Wydziedziczenie – na czym polega?

    Wydziedziczenie jest możliwe tylko po spełnieniu określonych warunków. Na czym w rzeczywistości polega?

    Alienacja rodzicielska - co robić?

    Alienacja rodzicielska, czyli utrudnianie kontaktów z dzieckiem przez rodzica to ważny problem. Co można zrobić w takiej sytuacji?

    Osoby niepełnosprawne - powstanie nowa ustawa?

    Ustawa o wyrównywaniu szans osób z niepełnosprawnościami ma umożliwić pełne wdrożenie Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych.

    Stwierdzenie nieważności decyzji (KPA)

    Stwierdzenie nieważności decyzji to instytucja z Kodeksie postępowania administracyjnego, która stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych.

    O ile wzrosną emerytury w 2022 r.?

    O ile wzrosną najniższe emerytury w 2022 r.? Co z rentą z tytułu całkowitej niezdolności do pracy i rentą rodzinną?

    Zasiłek okresowy w 2022 r.

    Zasiłek okresowy w 2022 r. czeka podwyżka kryteriów dochodowych. Czy wpływa to na wysokość świadczeń?

    Wakacyjny urlop - gdzie i za ile? [BADANIE]

    Ponad 80% Polaków spędziło tegoroczny wakacyjny urlop w kraju. Ile środków przeznaczyliśmy na wyjazdy?

    MS zapowiada zmiany dotyczące samorządu kuratorskiego

    Przepisy mają zostać wyostrzone, aby kuratorzy mieli bardziej szczegółowe określone narzędzia działania.