Kategorie

Dodatek do zasiłku rodzinnego dla samotnego rodzica a nowy związek

Michalina Topolewska
Michalina Topolewska
Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Matka może być jednocześnie uznawana za samotnego opiekuna wobec jednego dziecka i za osobę wychowującą wspólnie drugie dziecko z jego rodzicem./Fot. Shutterstock
fot. Shutterstock
Nowy związek rodzica wcześniej samotnie wychowującego dziecko nie może być powodem odmowy dodatku do zasiłku rodzinnego. Wojewódzkie sądy administracyjne wypracowały jednolitą wykładnię przepisów dotyczącą dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Jest ona korzystna dla rodziców.

Samotne wychowywanie dziecka a nowy związek. Sądy: Rodzicowi nadal przysługuje zasiłek rodzinny

Sądy zgodnie uznają, że nowy związek rodzica wcześniej samotnie wychowującego dziecko nie może być powodem odmowy dodatku do zasiłku rodzinnego.

Matka może być jednocześnie uznawana za samotnego opiekuna wobec jednego dziecka i za osobę wychowującą wspólnie drugie dziecko z jego rodzicem. Tak stwierdzają wojewódzkie sądy administracyjne (WSA), które wypracowały jednolitą wykładnię przepisów dotyczącą prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego zajmowania się dzieckiem. Jest ona korzystna dla osób, które zawierają ponowne małżeństwo lub żyją w związku partnerskim, bo to w ocenie sądów nie ma znaczenia dla pobierania dodatku z uwagi na to, że nie wychowują potomka z biologicznym rodzicem.

Polecamy: Darowizny, testamenty, spadki (PDF)

Gdy nie ma alimentów

Reklama

Zgodnie z art. 11a ustawy o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 111) dodatek do zasiłku rodzinnego przysługuje matce lub ojcu samotnie wychowującym dziecko, jeśli nie zostały na nie ustalone alimenty, bo drugi rodzic nie żyje, jest nieznany lub sąd oddalił powództwo w tej sprawie. Natomiast to, kim jest samotny opiekun, określa art. 3 pkt 17a. Jest nim panna, kawaler, wdowa, wdowiec, osoba będąca w separacji lub rozwiedziona – chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. Literalne brzmienie przepisów oznacza więc, że matka, która np. po śmierci ojca dziecka wychodzi za mąż, traci status samotnego opiekuna. – Podobnie jest w sytuacji, gdy wspomniana osoba pozostaje w związku konkubenckim i z nowym partnerem ma drugie dziecko – tłumaczy Damian Napierała, zastępca dyrektora Poznańskiego Centrum Świadczeń.

W tych obydwu przypadkach gminy odmawiają rodzicowi dodatku z tytułu samotnej opieki, uzasadniając to tym, że w rozumieniu art. 3 pkt 17a przestał być samotnym opiekunem. Inaczej jednak podchodzą do tego WSA, do których trafiają skargi od takich osób. Przykładem może być jeden z ostatnich wyroków wydany w grudniu 2019 r. przez WSA w Lublinie (sygn. akt II SA/Lu 588/19). Dotyczył kobiety mającej troje dzieci, które wychowuje z konkubentem, przy czym jest on ojcem tylko jednego z nich. Gmina odmówiła matce dodatku do zasiłku, tłumacząc, że nie jest samotnym rodzicem. Negatywną decyzję podtrzymało samorządowe kolegium odwoławcze (SKO), ale WSA uchylił obydwa rozstrzygnięcia organów niższej instancji.

Sąd w uzasadnieniu podkreślił, że dziecko wychowujące się w rodzinie rekonstruowanej nie traci statusu potomka wychowywanego przez samotnego rodzica. Dla takiej oceny nie ma znaczenia, że rodzic ubiegający się o dodatek pozostaje w nowym związku. Matka może więc być wobec jednego dziecka uznawana za osobę samotnie się nim zajmującą, a wobec potomka wychowywanego z jego biologicznym ojcem za osobę wychowującą dziecko w rodzinie.

Wadliwa definicja

Reklama

To, na jakiej podstawie oparta jest taka właśnie wykładnia przepisów w sprawie dodatku, szerzej wyjaśnia WSA we Wrocławiu (sygn. akt IV SA/Wr 209/19). Rozpatrywał on skargę matki, która początkowo samotnie wychowywała córkę, a potem zawarła drugi związek małżeński. Sąd stwierdził, że mimo to powinna dalej otrzymywać dodatek dla samotnego opiekuna, i podkreślił, że podstawowe znaczenie ma wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 23 czerwca 2008 r. (P 18/06). To orzeczenie odnosiło się do zaliczki alimentacyjnej, która była przyznawana osobom spełniającym definicję samotnego opiekuna wynikającą z art. 3 pkt 17a. Trybunał uznał wtedy, że przepis ten jest niekonstytucyjny w zakresie, w jakim pomija prawo do zaliczki dziecka wychowywanego przez osobę, która wspólnie wychowuje co najmniej jednego potomka z jego rodzicem.

Wyrok odnosił bezpośredni skutek w sprawach o przyznanie zaliczki alimentacyjnej, ale zdaniem WSA nie może być pominięty w tych dotyczących dodatku do zasiłku. Skoro bowiem definicja samotnego opiekuna na gruncie jednej ustawy została uznana za niekonstytucyjną, to tak samo należy ocenić ją na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych. W efekcie osobą samotnie wychowującą dziecko jest każdy rodzic, który wychowuje je bez udziału jego drugiego rodzica.

Kolegium jak sąd

Podobne orzeczenia zapadły również przed sądami m.in. w Gdańsku i Krakowie, Bydgoszczy i Olsztynie. Prezentowaną przez nie wykładnię przepisów potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny (NSA). Zaczęła ją też uwzględniać duża część SKO. Tak wynika z informacji udzielonych DGP przez kolegia m.in. w: Białymstoku, Bydgoszczy, Warszawie, Łodzi, Krakowie, Szczecinie, Słupsku, Częstochowie, Sieradzu i Katowicach.

– Zaakceptowanie odmiennej wykładni art. 3 pkt 17a ustawy byłoby podważeniem wyroku trybunału z 2008 r., kwestionującego konstytucyjność identycznej regulacji – informuje Urszula Bylińska, przewodnicząca składu orzekającego SKO w Bydgoszczy.

Marek Hankus, prezes SKO w Szczecinie, dodaje, że kolegium, uchylając decyzję organu pierwszej instancji (gminy) odmawiającą przyznania dodatku, zwykle orzeka co do istoty sprawy, czyli przyznaje to świadczenie rodzicowi – o ile zgromadzony materiał dowodowy pozwala na podjęcie takiego rozstrzygnięcia.

– Natomiast w sytuacjach wymagających przeprowadzenia dodatkowych czynności wyjaśniających decyzja jest uchylana, ale sprawa jest przekazywana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji – wskazuje Wiesław Podhorodecki, wiceprezes SKO w Białymstoku.

Przyjęty przez wiele kolegiów sposób rozpatrywania odwołań rodziców skutkuje więc tym, że mają szansę znacznie szybciej uzyskać dodatek, bo nie muszą już składać skargi do sądu.

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecamy serwis: Zasiłki

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Prawo
    1 sty 2000
    13 cze 2021
    Zakres dat:

    Gdzie zrealizowano najwięcej bonów turystycznych? [AUDIO]

    W województwie mazowieckim aktywowano ponad 241 tys. bonów turystycznych i dokonano płatności na kwotę przeszło 65 mln zł. To najwięcej w Polsce.

    Abonament RTV w 2022 r. - stawki

    Stawki opłat za abonament RTV w 2022 r. nie ulegną zmianie. Tak wynika z nowego rozporządzenia KRRiT.

    Unieważnienie małżeństwa z powodu choroby psychicznej

    Unieważnienie małżeństwa to instytucja uregulowana w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, polegająca na unieważnieniu ślubu cywilnego.

    Wzrosła liczba dzieci zmuszonych do pracy [RAPORT]

    Liczba dzieci zmuszonych do pracy wzrosła po raz pierwszy od dwóch dekad. Tak wynika z raportu opublikowanego przez UNICEF i Międzynarodową Organizację Pracy.

    Jakie obostrzenia na wakacje 2021 r.?

    Jakie obostrzenia przewidziano na wakacje w 2021 r. Co z hotelami i obiektami kultury?

    Lato 2021 – ubezpieczenie dzieci

    Lato 2021 – ubezpieczenie dzieci. Po przedłużonym lockdownie i związanych z pandemią obostrzeniach zbliżające się lato 2021 jest jednym z najbardziej wyczekiwanych okresów od kilku lat. Mimo że w ubiegłym roku zmuszeni byliśmy zmienić wiele wakacyjnych planów podróży (według badań CBOS zrobiła to ponad jedna trzecia z nas[1]), część rodaków wybrała się na wypoczynek – w kraju lub za granicą. Spora część z nas urlop planuje również w nadchodzących miesiącach. Czy jesteśmy teraz skłonni bardziej zadbać o swoje bezpieczeństwo podczas wyjazdów i jakie mamy w tym zakresie priorytety?

    Alimenty, kredyty, koszty sądowe - jakie długi w 2021 r.?

    Wartość nieopłaconych w terminie bieżących rachunków, alimentów czy kosztów sądowych oraz rat kredytów po I kwartale 2021 r. wynosi prawie 80 mld zł.

    Dr Anna Stasiak-Apelska: Hejt jest wszechobecny

    „Hejtowanie w Internecie ma negatywne i poważne konsekwencje dla obydwu stron” – przekonuje dr Anna Stasiak-Apelska – radca prawny.

    Bon turystyczny dla emerytów i rencistów w 2021 r.?

    Bon turystyczny dla emerytów i rencistów od września 2021 r. - to zmiany, które poparła senacka komisja ustawodawcza.

    Senat za zasiłkiem pogrzebowym dla nowej grupy uprawnionych

    Zasiłek pogrzebowy miałby przysługiwać nowej grupie uprawnionych. Senackie komisje poparły projekt, zakładający wsparcie rodziców dziecka martwo urodzonego, którego płci nie da się ustalić..

    Pracownik zagraniczny w dobie pandemii [BADANIE]

    Pracownik zagraniczny w dobie pandemii - badanie wykazało, że cudzoziemcy chętnie przedłużają pobyt i pracę w Polsce na czas pandemii. Pojawia się jednak pytanie - co potem?

    Czy konsumenci rozróżniają oryginalne i podrobione towary?

    Konsumenci nadal mają trudności z rozróżnieniem towarów oryginalnych i podrobionych. Na problem zwraca uwagę Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej.

    Prawnik do porodu? Pomocy szukamy nie tylko przy rozwodzie

    Prawnik do porodu czy mediator to coraz częstsze oczekiwania osób szukających pomocy prawnej. Prawnicy rodzinni zajmują się już nie tylko rozwodami czy alimentami.

    Świadczenia rodzinne bez zmian przynajmniej do 2024 r.?

    Świadczenia rodzinne zostaną utrzymane na dotychczasowym poziomie. Dotyczy to zarówno kryteriów, jak i kwot. Tak wynika z propozycji Rady Ministrów.

    Kiedy jest Dzień Ojca w 2021 r.?

    Dzień Ojca w Polsce będziemy obchodzić 23 czerwca 2021 r. To dobry moment na poznanie praw taty w pracy.

    Świadczenie wyrównawcze - zmiany od czerwca 2021 r. [AUDIO]

    Świadczenie wyrównawcze od 1 czerwca 2021 r. przysługuje również wtedy, gdy działacz opozycji komunistycznej ma przyznaną rentę rodzinną.

    Kiedy dziecko może jechać z przodu i kiedy bez fotelika?

    Jak do jazdy dzieci w przodzie oraz do jazdy bez fotelika odnosi się prawo o ruchu drogowym? Oto aktualne zasady.

    Czy procesy o alimenty mogą toczyć się w trybie uproszczonym?

    Czy procesy o alimenty mogą toczyć się w trybie uproszczonym? Na to pytanie odpowie Sąd Najwyższy.

    Obostrzenia od 6 czerwca 2021 r.

    Obostrzenia od 6 czerwca 2021 r. zostały w określonych przypadkach złagodzone. Co zmieniło nowe rozporządzenie?

    Mecenas Pruszyńska: Rolą mediacji jest wygaszanie konfliktu

    „Mediacje sprawdzają się zarówno w prawie gospodarczym, jak i cywilnym” – przekonuje radca prawny Iwona Pruszyńska.

    Alimenty natychmiastowe a dłużnicy alimentacyjni

    Alimenty natychmiastowe to rozwiązanie zaproponowane przez Ministerstwo Sprawiedliwości. Czy po wprowadzeniu przepisów zaległości dłużników wzrosną?

    Obostrzenia czerwiec 2021

    Obostrzenia na czerwiec 2021 r. przedstawił podczas konferencji prasowej minister zdrowia Adam Niedzielski. Co z weselami?

    Rekrutacja przez sztuczną inteligencję oczami kandydatów [BADANIE]

    Rekrutacja z wykorzystaniem sztucznej inteligencji? Dla większości kandydatów nie stanowiłoby to problemu. Tak wynika z badania przeprowadzonego przez Pracuj.pl.

    Jak założyć Internetowe Konto Pacjenta?

    Jak założyć Internetowe Konto Pacjenta dla siebie i dla dziecka? Co daje posiadanie takiego konta?

    Polski Ład - emeryci stracą czy zyskają na zmianach?

    Ci, którzy dziś otrzymują ponad 5 tys. zł brutto miesięcznie, stracą na nowym systemie podatkowym. Emeryci jednak jako całość to jedna z tych grup, które na Polskim Ładzie skorzystają najwięcej.