Zasiłek chorobowy, Zasiłek macierzyński

Wielu Polaków żyje w nieświadomości, która w razie nagłej choroby może ich słono kosztować. Automatycznie zakładamy, że skoro co miesiąc opłacamy składki do ZUS, to w razie problemów ze zdrowiem zawsze przysługuje nam płatny zasiłek chorobowy. Nic bardziej mylnego. Przez powszechne mylenie dwóch podobnie brzmiących pojęć - ubezpieczenia zdrowotnego i ubezpieczenia chorobowego - w kryzysowym momencie możesz zostać bez prawa do płatnego zwolnienia lekarskiego (L4). Różnica między nimi jest fundamentalna, a jej nieznajomość niesie za sobą potężne ryzyko finansowe.

Zasiłek chorobowy przysługuje także po rozwiązaniu umowy o pracę, ale tylko w przypadku otrzymania zwolnienia lekarskiego w ciągu 14 dni od ustania stosunku pracy. Ważne, aby wystawiający zwolnienie lekarz wiedział, że jesteśmy już po rozwiązaniu umowy. Ile dni można pobierać taki zasiłek?

Zasiłek macierzyński po ustaniu tytułu do ubezpieczenia chorobowego przysługuje kobiecie, która urodziła dziecko w trakcie ubezpieczenia lub której umowa wygasła w dniu porodu. ZUS przejmuje wypłatę pieniędzy automatycznie od pierwszego dnia po zakończeniu stosunku pracy. Przepisy w 2026 roku gwarantują młodym matkom pełną ciągłość finansową w ściśle określonych sytuacjach.

Co wolno, a czego nie można na zwolnieniu lekarskim? Co to są "czynności incydentalne"? Jakie uprawnienia podczas kontroli ma Zakład Ubezpieczeń Społecznych? Od 13 kwietnia 2026 r. pojawiło się w tym zakresie kilka zmian. Tego samego dnia weszły też w życie przepisy o nowych zasadach zatrudniania kadry medycznej w ZUS.

Zasiłek chorobowy dla zleceniobiorcy rządzi się innymi zasadami niż w przypadku pracowników. Najwięcej problemów sprawia ustalenie podstawy świadczenia oraz jego rozliczenie podatkowe. Czy od zasiłku trzeba pobrać zaliczkę na PIT, kto jest do tego zobowiązany i jakie błędy najczęściej popełniają płatnicy? Wyjaśniamy zasady obowiązujące w 2026 roku.

Od początku lipca obowiązują uproszczone zasady składania wniosków o ustalenie prawa do zasiłków z ubezpieczenia chorobowego – poinformował Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Zmiany mają usprawnić obsługę świadczeń i ułatwić składanie dokumentów drogą elektroniczną.

Dwa miesiące po wejściu w życie zaktualizowanych przepisów dotyczących zwolnień lekarskich wokół L4 wciąż nie brakuje mitów i błędnych interpretacji. Po części dlatego co trzecie kontrolowane L4 wykorzystywane jest niezgodnie z przeznaczeniem, a w konsekwencji następuje utrata dalszej części zwolnienia i zasiłku chorobowego.

Zasiłek macierzyński za jeden dzień urlopu ojca wynosi średnio 173 zł, a matki 140 zł. Dysproporcje powoli maleją. Z danych wynika, że ojcowie wykorzystują tylko 5 tygodni urlopu rodzicielskiego, a mogą 9. Tych tygodni nie da się przenieść na matkę. Niewykorzystane przepadają. W czym tkwi problem?

Nagły wypadek w rodzinie? Choroba bliskiej osoby? Masz prawo do 2 dni lub 16 godzin zwolnienia z powodu siły wyższej rocznie z zachowaniem 50% wynagrodzenia. Problem w tym, że obliczenie pensji bywa skomplikowane – szczególnie przy wynagrodzeniu zmiennym (premie, prowizje). Komunikat ZUS wyjaśnił, jak prawidłowo rozliczyć te dni i czy wpływają one na przyszłą podstawę zasiłku chorobowego. Sprawdź krok po kroku, jak to działa i kiedy możesz skorzystać ze zwolnienia.

Jedna odpowiedź na maila z pracy podczas L4 może kosztować utratę zasiłku chorobowego. Od 13 kwietnia 2026 r. przepisy zmieniły się jednak w sposób, który po raz pierwszy wprost dopuszcza tzw. incydentalne czynności związane z pracą, ale tylko w określonych sytuacjach.

ZUS wyjaśnia, że osoba, która uległa wypadkowi w drodze do pracy lub z pracy, ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości 100 procent podstawy wymiaru. Świadczenie przysługuje bez okresu wyczekiwania, nawet jeśli wypadek zdarzył się pierwszego dnia ubezpieczenia. Trzeba jednak potwierdzić, jak doszło do wypadku i że droga do pracy lub z pracy była najkrótsza albo najwygodniejsza.

13 kwietnia 2026 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Od tego dnia zmieniły się przepisy dotyczące przesłanek utraty prawa do zasiłku przez osoby, które nieprawidłowo wykorzystują zwolnienia od pracy. Zmieniły się również przepisy w sprawie kontroli prawidłowości wykorzystywania takich zwolnień.

Niemal dokładnie rok temu w życie weszło nowe uprawnienie skierowane do rodziców, którzy po narodzinach muszą zmierzyć się z dłuższą hospitalizacją dziecka. Z danych ZUS wynika, że skorzystało z niego już ponad pięć tysięcy osób - ale spora grupa uprawnionych wciąż nie wie, że to świadczenie dotyczy właśnie ich.

Za wypadek w drodze do i przy powrocie z pracy należy się zasiłek. Przy mokrych i oblodzonych chodnikach i jezdniach nietrudno o nieszczęście

Polski ZUS nie cieszy się dobrą sławą. W powszechnej opinii trzeba do niego wpłacać wysokie składki, w zamian nie można liczyć na wiele, a dodatkowo urzędnicy czyhają na każdą naszą pomyłkę. Jednak czy to jest cała prawda? Jak się okazuje, ubezpieczonym bardziej szkodzą znajomi, niż algorytm.

W razie niezdolności do pracy spowodowanej wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy ZUS wypłaca zasiłek chorobowy w wysokości 100 proc. podstawy wymiaru. Aby otrzymać świadczenie, należy złożyć wniosek wraz z wymaganymi dokumentami. Sprawdź, jakie to są dokumenty i na jak długo przysługuje zasiłek chorobowy

RPO zapytał o wstrzymywanie wypłaty świadczeń kobietom w ciąży ze względu na prowadzone postępowanie, dotyczące ustalenia prawa do zasiłku. ZUS odpowiedział, że wypłata świadczenia chorobowego przed stwierdzeniem uprawnień byłaby niezgodna z prawem.

W dniu 10 grudnia 2025 r. Senat podjął uchwałę w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, który zakłada wprowadzenie istotnych zmian w zakresie tego co wolno, a czego nie wolno pracownikowi w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim (L4).

Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, który w dniu 21 listopada 2025 r. został uchwalony przez Sejm, zakłada wprowadzenie istotnych zmian w zakresie tego co wolno, a czego nie wolno pracownikowi w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim (L4).

Sąd Najwyższy potwierdził, że nagłe podwyższenie wynagrodzenia przed przewidywaną niezdolnością do pracy może zostać uznane za nieważne. ZUS ma prawo zakwestionować podstawę wymiaru składek, jeśli wysokość wynagrodzenia rażąco odbiega od wkładu pracy, a zmiana nastąpiła tuż przed powstaniem prawa do świadczeń z ubezpieczenia chorobowego. To ważny sygnał dla pracodawców i pracowników.

Świadczenie rehabilitacyjne może dostać osoba, która po wyczerpaniu zasiłku chorobowego nadal jest chora, a dalsze leczenie lub rehabilitacja dają jej szanse na odzyskanie zdolności do pracy. Świadczenie nie jest przyznawane z urzędu, tylko trzeba złożyć wniosek. O stanie zdrowia i konieczności przyznania świadczenia rehabilitacyjnego orzeka lekarz orzecznik ZUS - wyjaśnia Beata Kopczyńska, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa śląskiego.

Przygotowany przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw (nr w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów: UD114) zakłada wprowadzenie istotnych zmian w zakresie tego co wolno, a czego nie wolno pracownikowi w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim.

Zwolnienie lekarskie na więcej niż kilka dni zdarza się każdemu. Problem narasta, gdy choroba się przedłuża, bo limit 182 dni pobierania zasiłku chorobowego to pułapka, która może nagle pozbawić Cię środków do życia. Nie zostań bez pieniędzy! Dowiedz się, co musisz zrobić, aby bezpiecznie przejść z zasiłku chorobowego na świadczenie rehabilitacyjne lub rentę i zapewnij sobie ciągłość wsparcia finansowego.

Brak płynności finansowej płatnika składek, który zatrudnia powyżej 20 osób, może utrudniać mu regulowanie świadczeń na rzecz pracowników. Takimi świadczeniami są zasiłek chorobowy, zasiłek macierzyński czy świadczenie rehabilitacyjne. W takiej sytuacji Zakład Ubezpieczeń Społecznych może pomóc i przejąć wypłatę świadczeń. Potrzebny jest jednak wniosek płatnika lub ubezpieczonego.

ZUS zażądał od kobiety zwrotu 60 tys. zł wypłaconego zasiłku chorobowego za to, że w trakcie zwolnienia lekarskiego przygotowywała i zanosiła mężowi obiad do pracy – relacjonuje jedną ze swoich spraw mec. Grzegorz Ilnicki. „Na nic tłumaczenia. Na nic odwołania. Referentka sprawy w ZUS otwarcie oznajmiła, że zakład zdania nie zmieni i „proszę się odwoływać do sąd” – opowiada pełnomocnik. Jaki był finał tej sprawy, a zatem – co wolno, a czego nie wolno podczas podczas przebywania na zwolnieniu lekarskim i czy w trakcie L4 lepiej nie przygotowywać obiadów, a już na pewno – nie zanosić ich mężowi do pracy?