| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Infor.pl > Prawo > Sprawy rodzinne > Dziecko i prawo > Nieletni i prawo > Postępowanie wobec nieletnich na nowych zasadach

Postępowanie wobec nieletnich na nowych zasadach

Postępowanie wobec nieletnich toczy się według odrębnych zasad niż procedura w sprawach dotyczących osób dorosłych. Z dniem 2 stycznia 2014 roku weszła w życie nowelizacja ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich. Nowelizacja ta wprowadzona została w związku z koniecznością dostosowania uregulowań dotyczących postępowania wobec nieletnich do wymogów Unii Europejskiej oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Postępowanie w sprawach nieletnich oparte było zarówno na procedurze karnej jak i cywilnej, co przejawiało się w podziale na postępowanie wyjaśniające oraz postępowanie rozpoznawcze: opiekuńczo-wychowawcze lub poprawcze. Wymienione postępowania zmierzały do innych celów.

Stanowisko TK (K 50/06)

W dniu 10 lipca 2007 roku Trybunał Konstytucyjny zajął się oceną zgodności z ustawą zasadniczą przepisów procedury karnej. Analiza dotyczyła przepisów regulujących możliwość sądowej weryfikacji zgłoszonej przez biegłych konieczności połączenia badania psychiatrycznego oskarżonego z obserwacją w zakładzie leczniczym. Badane przepisy nie wskazywały także maksymalnego czasu trwania takiej obserwacji. Zdaniem TK regulacje te są niekonstytucyjne, gdyż nie zapewniają wystarczających gwarancji procesowych. Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich zawiera regulację analogiczną do tej zakwestionowanej przez TK.

Wprowadzone zmiany

Zmiany w zakresie postępowania wobec nieletnich wprowadziła ustawa z dnia 30 sierpnia 2013 r. o zmianie ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2013 poz. 1165).

Jednolite postępowanie

Modyfikacji uległ cały schemat procedury dotyczącej osób nieletnich. Nowelizacja ustawy znosi dotychczasowy podział i wprowadza w to miejsce jednolite postępowanie (zarówno w sprawach o demoralizację jak i o czyny karalne), które ma toczyć się na podstawie przepisów procedury cywilnej. Ograniczono wpływ kodeksu postępowania karnego. Dotychczas miał on zastosowanie w przypadku orzekania środka, jakim jest umieszczenie w zakładzie poprawczym.

Obserwacja psychiatryczna

Zmianie uległy także uregulowania dotyczące obserwacji psychiatrycznej nieletniego. Zarówno jeśli chodzi o możliwość, jak i o czas jej zastosowania. Obserwacja medyczna stanowi najbardziej inwazyjną metodę oceny zdrowia psychicznego nieletniego. Największą jej dotkliwość stanowi pozbawienie wolności dziecka, odseparowanie go od rodziny i umieszczenie w odpowiednim ośrodku. Maksymalny czas takiej obserwacji, prowadzonej w zakładzie leczniczym, wynosi 4 tygodnie. Ustawa przewiduje jednak możliwość wydłużenia obserwacji. Wymagany jest wówczas wniosek zakładu. Przedłużenie następuje tylko o okres niezbędny dla zakończenia, rozpoczętej już obserwacji. Łączny czas nie może przekroczyć 6 tygodni. Obserwacja, będąca jedną z metod badania stanu zdrowia nieletniego, może być wprowadzona tylko w ściśle określonych przez ustawę sytuacjach. Warunkiem jej zastosowania jest prawdopodobieństwo wysokiego stopnia demoralizacji małoletniego bądź też popełnienia czynu karalnego, wyczerpującego znamiona przestępstwa. W tym celu musi zostać zgromadzony materiał dowodowy. Nowe uregulowania mają na celu ograniczenie stosowania obserwacji psychiatrycznej. Zastrzeżenie tej instytucji dla przypadków szczególnej demoralizacji ma doprowadzić do wykorzystania innych, mniej inwazyjnych i dolegliwych, metod określania zdrowia psychicznego nieletniego.

Zobacz również: Kiedy nieletni odpowiadają za przestępstwa

Czytaj także

Narzędzia

POLECANE

reklama

Ostatnio na forum

Eksperci portalu infor.pl

Adwokat Piotr Rorbach

Kancelaria Adwokacka Piotr Rorbach kieruje swoje usługi zarówno do klientów indywidualnych, jak i firm

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »