REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Dzień Matki. Jakie prawa ma mama w pracy?

Wioleta Matela-Marszałek
Autorka licznych publikacji o tematyce prawnej
Dzień Matki. Jakie prawa ma mama w pracy?
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Dzień Matki to doskonała okazja do tego, by przypomnieć sobie o prawach mamy. Jest to istotne zwłaszcza w świetle ostatnich zmian w Kodeksie pracy.

Pracownica w ciąży i karmiąca piersią

Przepisy dają mamom szereg uprawnień już w momencie ciąży. Po zmianach, które weszły w życie w kwietniu tego roku pracodawca co do zasady nie może prowadzić przygotowań do wypowiedzenia lub rozwiązania bez wypowiedzenia stosunku pracy z pracownicą w ciąży. Nie może też wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy z tą pracownicą. Jest to jednak wyjątkowo możliwe, gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy takiej pracownicy i reprezentująca ją zakładowa organizacja związkowa wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy.

REKLAMA

Warto też pamiętać o szeregu prac, których nie mogą wykonywać ciężarne pracownice. Są to m.in. prace w pozycji wymuszonej, w warunkach podwyższonego lub obniżonego ciśnienia czy przy obsłudze zwierząt dotkniętych chorobami zakaźnymi lub inwazyjnymi. Łączny czas pracy przy komputerze w przypadku pracownicy w ciąży nie powinien przekraczać 8 godzin na dobę, przy czym czas spędzony przy obsłudze monitora ekranowego nie może jednorazowo przekraczać 50 minut, po którym to czasie powinna nastąpić co najmniej 10-minutowa przerwa, wliczana do czasu pracy.

Ponadto, zgodnie z Kodeksem pracy pracodawca jest obowiązany udzielać pracownicy ciężarnej zwolnień od pracy na zalecone przez lekarza badania lekarskie przeprowadzane w związku z ciążą, jeżeli badania te nie mogą być przeprowadzone poza godzinami pracy. Za czas nieobecności w pracy z tego powodu pracownica zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Z kolei pracownica karmiąca dziecko piersią ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw w pracy wliczanych do czasu pracy. Jeżeli karmi więcej niż jedno dziecko, to każda z tych dwóch przerw jest dłuższa i wynosi 45 minut każda. Przerwy na karmienie mogą być na wniosek pracownicy udzielane łącznie. Przerwy na karmienie nie przysługują pracownicy zatrudnionej przez czas krótszy niż 4 godziny dziennie Gdy czas pracy pracownicy nie przekracza 6 godzin dziennie, przysługuje jej jedna przerwa na karmienie.

Nowe zwolnienia i urlopy

Nowością wprowadzoną na mocy ostatniej nowelizacji Kodeksu pracy jest prawo do zwolnienia od pracy z powodu działania siły wyższej. Przysługuje ono w pilnych sprawach rodzinnych spowodowanych chorobą lub wypadkiem, jeżeli jest niezbędna natychmiastowa obecność pracownika. Wymiar takiego zwolnienia to 2 dni lub 16 godzin, z zachowaniem prawa do połowy wynagrodzenia. 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Kolejnym nowym uprawnieniem, z którego może korzystać mama jest urlop opiekuńczy. Ma on na celu zapewnienie osobistej opieki lub wsparcia m.in. dziecku z poważnych względów medycznych. Urlop przysługuje w wymiarze 5 dni do wykorzystania jednorazowo lub w częściach.

Po zmianach mama wychowująca dziecko do 8 roku życia może odmówić pracy w godzinach nadliczbowych. Podobnie jest w przypadku ciężarnych pracownic. 

Dłuższy urlop rodzicielski

Godzeniu życia zawodowego z rodzinnym ma też sprzyjać wydłużenie urlopu rodzicielskiego do 41 tygodni (w przypadku urodzenia jednego dziecka). Każdy z rodziców ma też prawo do nieprzenoszalnej części urlopu w wymiarze do 9 tygodni. Aktualnie urlop rodzicielski udzielany jest jednorazowo, jednak nie więcej niż w 5 częściach i nie później niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6. rok życia. W przypadku łączenia urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego tego urlopu, wymiar urlopu rodzicielskiego ulega proporcjonalnemu wydłużeniu.

Bez zmian pozostał wymiar urlopu macierzyńskiego i wychowawczego. W przypadku urodzenia jednego dziecka pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 20 tygodni. Dłuższe okresy przewidziano w przypadku urodzenia bliźniąt czy trojaczków. Wymiar urlopu wychowawczego wynosi co do zasady do 36 miesięcy i jest udzielany na okres nie dłuższy niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 rok życia. Aby mama mogła skorzystać z urlopu wychowawczego, powinna być zatrudniona co najmniej 6 miesięcy.

Pracodawca dopuszcza pracownika po zakończeniu urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego, urlopu ojcowskiego oraz urlopu wychowawczego do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe – na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu na warunkach nie mniej korzystnych od tych, które obowiązywałyby, gdyby pracownik nie korzystał z urlopu (art. 1864).

Elastyczna praca

Mama wychowująca dziecko do ukończenia przez nie 8. roku życia może też zawnioskować o zastosowanie wobec niej elastycznej organizacji pracy. To również jedno z nowych rozwiązań wprowadzonych do Kodeksu pracy. Taki wniosek można złożyć w formie papierowej lub elektronicznej. 

Nie masz jeszcze prezentu dla mamy? Zajrzyj tutaj

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/15
Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
od 1 stycznia i od 1 lipca
od 1 stycznia i od 1 czerwca
od 1 lutego i od 1 lipca
Następne
Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Projekt ustawy wiatrakowej wraca do Sejmu. "Mamy konsensus w sprawie odległości 500 m od farm wiatrowych do zabudowań. Nie przewidujemy wpisania norm hałasu"

Projektu ustawy wiatrakowej już wkrótce ma powrócić do Sejmu. "Termin do końca czerwca jest aktualny. Projekt zyskał już akceptację kierownictwa ministerstwa, niebawem trafi do konsultacji międzyresortowych - powiedział w wywiadzie dla dzisiejszego wydania "Dziennika Gazety Prawnej" wiceminister klimatu i środowiska Miłosz Motyka.

Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich 2024. W tym roku święto odbywa się pod hasłem "Czytaj po swojemu”

Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich, obchodzony 23 kwietnia, ustanowiony został przez UNESCO. W tym dniu w bibliotekach i księgarniach odbywają się spotkania z autorami, seanse głośnego czytania, wystawy i odczyty. W 2024 roku święto odbywa się pod hasłem "Czytaj po swojemu”.

Umowa ubezpieczenia na życie będzie mniej ryzykowna. Zmieni się stopień ochrony ubezpieczonych

Umowa ubezpieczenia na życie. Podniesienie stopnia ochrony ubezpieczonych na życie zakłada projekt rozporządzenia Ministra Finansów ws. szczególnych zasad związanych z lokowaniem przez zakład ubezpieczeń aktywów z umów ubezpieczenia na życie, w których ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający.

Zatwierdzanie taryf za wodę i ścieki - zmiany 2024. Te kompetencje wrócą do gmin. Ale w pewnych granicach [założenia projektu nowelizacji]

Ministerstwo Infrastruktury pracuje nad nowelizacją ustawy o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz Prawa wodnego. Celem tej nowelizacji jest zmiana zasad zatwierdzania taryf za wodę i ścieki. Wyłączna kompetencja zatwierdzania tych taryf wróci z powrotem do rad gmin. Tak jak to było do grudnia 2017 roku. PGW Wody Polskie będzie mogło wtrącić się w gminną procedurę zatwierdzania taryf jeżeli będą one ustalane na poziomie znacznie wyższym od średniego w danym regionie wodnym. Nowelizacja ma zostać przyjęta przez Radę Ministrów w III kwartale 2024 r. Nie jest zatem wykluczone wejście w życie tych zmian jeszcze w bieżącym roku.

REKLAMA

GIF wycofał niebezpieczny lek przeciwbólowy. Przekroczenie wartości określonej w dokumentacji rejestracyjnej

GIF poinformował o wstrzymaniu obrotu na terenie całej Polski produktu leczniczego Ibuprofen Dr. Max, 400 mg, kapsułki miękkie.

Zielony Ład – rozpoczną się prace nad jego korektą. Polska powinna wykorzystać swoją prezydencję w UE

Polska powinna wykorzystać swoją prezydencję w UE do przeprowadzenia reform w unijnej polityce rolnej. Rolnicy zapowiadają wznowienie protestów 10 maja. Trzeba zbilansować kwestię bezpieczeństwa żywnościowego, mówi Ardanowski.

Aplikacja kontrolowana przez FBI pomogła rozpracować grupę narkotykową. Zapadł prawomocny wyrok

Sąd Apelacyjny w Krakowie uznał, że dane z aplikacji Anom, kontrolowanej przez FBI, mogły być wykorzystane przez polski wymiar sprawiedliwości jako dowód w postępowaniu przeciwko grupie handlującej narkotykami. Sąd utrzymał kary do 9 lat więzienia dla ośmiu osób, a jedną osobę uniewinnił.

Jesteśmy gotowi na rozlokowanie broni nuklearnej, powiedział Andrzej Duda. Sikorski: to bardzo poważna decyzja wymagająca dyskusji

Zdaniem Prezydenta, jesteśmy gotowi na rozlokowanie na naszym terytorium broni nuklearnej, jeżeli byłaby taka decyzja naszych sojuszników. Szef MSZ Radosław Sikorski komentuje, że taką decyzję musi przedyskutować Rada Ministrów.

REKLAMA

Wybory były świętem demokracji. Trójmiasto stało się kobietą. Polacy nie zawsze wybierają zgodnie z tradycją miejsca. Komunikat KPRM

Za nami wybory samorządowe, które wyłoniły władze lokalne w całej Polsce. Czasami się kłócimy, czasami się spieramy, ale to Polki i Polacy wybierają i niekoniecznie zgodnie z tradycją danego miejsca. PiS w wielu miejscach po prostu zniknął. W nadchodzącej kadencji Trójmiasto będzie zarządzane przez kobiety - powiedział Premier.

500 zł za MWh - maksymalna cena prądu powinna dotyczyć też przedsiębiorców, twierdzi PiS. Likwidacja miejsc pracy z powodu wzrostu cen energii.

Bezrobocie w marcu, w stosunku do marca poprzedniego roku, wzrosło o 0,2 proc. Jedną z przyczyn likwidacji tych miejsc pracy i wycofywania się z Polski wielkich firm jest przewidywany wzrost cen energii. Będziemy wnosić, żeby stawka w postaci maksymalnej ceny prądu 500 zł za MWh dotyczyła również mikro, małych i średnich przedsiębiorców - podkreślili w poniedziałek posłowie PiS.

REKLAMA