Trzynastka dla nowej grupy pracowników. 1/12 wynagrodzenia rocznego. Projekt jest w Sejmie, a kiedy będą pieniądze?

• Nie każdy, kto pracuje w budżetówce, dostaje trzynastkę
• Do Sejmu trafił projekt dotyczący pracowników kultury

Nie każdy, kto pracuje w budżetówce, dostaje trzynastkę

Choć większość pracowników domyślnie stawia znak równości między pracą w jednostce budżetowej, a dodatkowym wynagrodzeniem rocznym nazywanym potocznie trzynastką, to jednak w praktyce nie każdy pracownik budżetówki może liczyć na takie świadczenie. Do osób, którym to uprawnienie nie przysługuje należą na przykład pracownicy instytucji kultury. O tej grupie zatrudnionych pisaliśmy w kontekście trzynastek już na początku 2024 roku. To do Sejmu trafił projekt ustawy wprowadzający prawo do trzynastki dla pracowników instytucji kultury. Przepisy miały wejść w życie po upływie 30 dni od daty ogłoszenia. W uzasadnieniu projektu podkreślono, że inni pracownicy sfery budżetowej, niezależnie od nagród, mają też prawo do dodatkowego wynagrodzenia rocznego, co należy uznać za przejaw nierównego traktowania przez państwo pracowników tych jednostek. Autorzy projektu przypomnieli również, że do 2000 r. pracownicy instytucji kultury niemających statusu instytucji artystycznych otrzymywali trzynastkę. Chodzi m.in. o muzea, domy kultury, centra sztuki, biblioteki, świetlice i kluby. Wynikało to z tego, że prowadziły one gospodarkę finansową na zasadach ustalonych dla zakładów budżetowych. Dopiero przepisami ustawy z 21 stycznia 2000 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji ujednolicono zasady gospodarki finansowej dla wszystkich instytucji, a tym samym, wszyscy pracownicy zostali pozbawieni prawa do dodatkowego wynagrodzenia rocznego. Szacowano wówczas, że w przypadku wprowadzenia projektowanych przepisów, do pracownik instytucji kultury trafi około 500 mln zł, z czego większość środków będzie przysługiwała osobom zatrudnionym w placówkach samorządowych. Te przepisy nie zostały jednak uchwalone.

Polecamy: Kalendarz 2026

Do Sejmu trafił projekt dotyczący pracowników kultury

Po upływie kilku miesięcy temat powrócił za sprawą przedłożenia przez posłów Lewicy projektu ustawy wprowadzającego obligatoryjne trzynastki dla pracowników instytucji kultury. Zgodnie z ich propozycją przepisy miałyby wejść w życie od 1 stycznia 2026 roku.
Projekt przewiduje wprowadzenie zmian w ustawie o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Zaproponowano dodanie do niego przepisu stanowiącego, że pracownikowi instytucji kultury przysługuje nagroda roczna w wysokości 1/12 wynagrodzenia otrzymanego w danym roku kalendarzowym. Do takiej nagrody mieliby prawo pracownicy, którzy przepracowali w instytucji kultury co najmniej 6 pełnych miesięcy kalendarzowych. Tym razem możliwą skalę obciążenia oszacowano na ok. 560-600 mln zł rocznie, jednak zaznaczono, że wprowadzenie zmian nie wymagałoby tworzenia nowych źródeł dochodów publicznych ani zwiększania deficytu. Środki na wypłatę trzynastek miałyby zostać zapewnione w ramach istniejących limitów wydatków w działach budżetowych dotyczących kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, z odpowiednimi przesunięciami w planie finansowym jednostki.