Dorabiający emeryci i renciści muszą powiadomić ZUS o zarobkach za 2023 rok. Jaki termin w 2024 roku? Kiedy ZUS zmniejszy lub zawiesi świadczenie?

• Dorabiałeś do wcześniejszej emerytury lub renty – poinformuj ZUS o osiąganych zarobkach
• Kiedy ZUS zmniejszy lub zawiesi świadczenie
• Kto nie musi rozliczać przychodu

Dorabiałeś do wcześniejszej emerytury lub renty – poinformuj ZUS o osiąganych zarobkach

Renciści i emeryci, którzy nie ukończyli powszechnego wieku emerytalnego (60 lat kobieta/65 lat mężczyzna), a osiągnęli w zeszłym roku dodatkowy przychód, mają obowiązek poinformować ZUS o uzyskanych kwotach wynagrodzeń. Muszą to zrobić także wtedy, gdy na bieżąco informowali Zakład o działalności zarobkowej. Rozliczenie z dodatkowego przychodu dotyczy także wcześniejszych emerytów i rencistów, którzy w ubiegłym roku pracowali za granicą. 

- Informacja o przychodach potrzebna jest do rozliczenia wypłacanego świadczenia. Aby umożliwić rozliczenie wcześniejszej emerytury czy renty w najkorzystniejszy sposób, taka osoba powinna  przedłożyć zaświadczenie o kwocie zarobków osiągniętych w poszczególnych miesiącach. Świadczenie może zostać rozliczone rocznie lub miesięcznie – tłumaczy Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie śląskim.

ZUS rozlicza emerytów i rencistów na podstawie zaświadczeń z zakładów pracy albo oświadczeń o wysokości przychodu, które składają osoby prowadzące działalność gospodarczą. Na podstawie tych dokumentów porównuje przychód z granicznymi kwotami przychodu dla 2023 r. albo kwotami przychodu dla poszczególnych miesięcy w 2023 r.

Kiedy ZUS zmniejszy lub zawiesi świadczenie

- Rozliczenie przychodu to obowiązek. Pracujących rencistów i wcześniejszych emerytów obowiązują limity kwot, jakie mogą dorobić do swoich świadczeń. Jeśli dodatkowe zarobki nie przekroczą 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, to emerytura lub renta będzie wypłacana w pełnej wysokości. Jeśli natomiast przekroczą ten limit, świadczenie jest zmniejszane. Natomiast po przekroczeniu drugiego progu, czyli 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia, wypłata świadczenia za dany miesiąc zostaje zawieszona – wyjaśnia Beata Kopczyńska.

Kto nie musi rozliczać przychodu

Są też tacy świadczeniobiorcy, którzy mogą dorabiać bez ograniczeń i nie muszą informować ZUS-u o zarobkach. W takiej sytuacji są emeryci, którzy ukończyli powszechny wiek emerytalny wynoszący 60 lat – kobiety, 65 lat – mężczyźni. Jeśli jednak osiągnęli ten wiek w trakcie 2023 roku, to muszą rozliczyć się w ZUS z zarobków uzyskanych w miesiącach przed ukończeniem wieku emerytalnego. 

- Limity w dorabianiu nie dotyczą także osób, które pobierają na przykład rentę rodzinną, jako świadczenie korzystniejsze, ale mają ustalone prawo do emerytury z tytułu ukończenia powszechnego wieku emerytalnego. Wówczas renta  przysługuje  w pełnej wysokości, niezależnie od tego, jak wysokie są zarobki – informuje rzeczniczka.

Wysokością przychodów nie muszą przejmować się także osoby, które otrzymują emeryturę częściową, rentę inwalidy wojennego, inwalidy wojskowego, których niezdolność do pracy związana jest ze służbą wojskową lub rentę rodzinną po takim inwalidzie. 

Informacji o zarobkach nie muszą także składać uczniowie szkół ponadpodstawowych i studenci, pobierający rentę rodzinną czy rentę z tytułu niezdolności do pracy, którzy nie ukończyli 26 lat, a są zatrudnieni na umowie zlecenia lub agencyjnej.