REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Odrzucenie spadku w 2023. Czy dziedziczenie jest obowiązkowe?

Piotr T. Szymański
Redaktor portalu Infor.pl
Odrzucając spadek spadkobierca wyłącza siebie od dziedziczenia i od odpowiedzialności za długi
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Odrzucenie spadku pozwala spadkobiercy zdecydować o tym, czy będzie dziedziczyć, czy też nie. W jaki sposób można spadek odrzucić? Jakie są skutki prawne odrzucenia spadku? 
rozwiń >

Spadkobiercy nabywają spadek z chwilą otwarcia spadku, czyli z chwilą śmierci spadkodawcy. Nie jest to jednak nabycie definitywne, ponieważ zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego spadkobierca może spadek odrzucić

REKLAMA

Co może zrobić spadkobierca

Spadkobierca ma do wyboru trzy możliwości. Może:

  • przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), albo
  • przyjąć spadek z ograniczeniem odpowiedzialności za długi do wartości ustalonego w inwentarzu stanu czynnego spadku (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), albo
  • spadek odrzucić, wyłączając tym samym samego siebie od dziedziczenia oraz od odpowiedzialności za długi. 

Tu zajmiemy się odrzuceniem spadku.

Co to jest odrzucenie spadku

Spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku. Traci więc wszystkie prawa i zostaje zwolniony z wszelkich długów, które nabył i którymi był obciążony od chwili otwarcia spadku (tj. śmierci spadkodawcy).

W przypadku dziedziczenia ustawowego, jeśli spadek odrzucił spadkobierca będący:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • jedynym zstępnym spadkodawcy – spadek dziedziczą spadkobiercy powołani z ustawy w następnej kolejności,
  • dzieckiem spadkodawcy mającym zstępnych – udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych (zasadę tę stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych),
  • jednym z rodziców spadkodawcy – udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych,
  • jednym z rodzeństwa spadkodawcy mającym zstępnych – udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym, a podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy,
  • jednym z dziadków spadkodawcy mającym zstępnych – udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym, a podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału spadku między zstępnych spadkodawcy,
  • jednym z dziadków niemającym zstępnych – udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada pozostałym dziadkom w częściach równych.

W przypadku dziedziczenia testamentowego, jeśli spadek odrzucił jeden z (co najmniej dwóch) spadkobierców powołanych testamentem, przeznaczony dla niego udział – w braku odmiennej woli spadkodawcy – przypada pozostałym spadkobiercom testamentowym w stosunku do przypadających im udziałów. Określa się to mianem przyrost

Odmienna wola spadkodawcy może polegać na tym, że:

  • powoła spadkobiercę podstawionego; zajmuje on miejsce spadkobiercy, który nie chce (bo spadek odrzucił) lub nie może (bo nie dożył otwarcia spadku) dziedziczyć albo
  • wyłączy przyrost – wówczas następuje dziedziczenie ustawowe udziału przeznaczonego dla spadkobiercy, który nie chce lub nie może dziedziczyć.

Jeżeli spadek odrzucą wszyscy spadkobiercy testamentowi (w szczególności – jedyny spadkobierca powołany testamentem), następuje dziedziczenie ustawowe.

Kiedy można odrzucić spadek

Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania

Ważne

Brak oświadczenia spadkobiercy w powyższym terminie jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza

Jeżeli przed upływem terminu do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku spadkobierca zmarł nie złożywszy takiego oświadczenia, oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone przez jego spadkobierców. Termin do złożenia tego oświadczenia nie może się skończyć wcześniej aniżeli termin do złożenia oświadczenia co do spadku po zmarłym spadkobiercy. 

Quiz

Rozwiąż nasz quiz i sprawdź, co wiesz o testamentach!

ShutterStock

Gdzie można odrzucić spadek 

Oświadczenie o przyjęciu albo odrzuceniu spadku może być złożone: 

  • przed notariuszem,
  • w sądzie rejonowym, w którego okręgu znajduje się miejsce zamieszkania lub pobytu składającego oświadczenie, lub
  • w sądzie spadku w toku postępowania o stwierdzenie praw do spadku
Co to jest sąd spadku

Do czynności w postępowaniu spadkowym, które należą do zakresu działania sądów, wyłącznie właściwy jest sąd spadku, którym jest:

  • sąd ostatniego miejsca zwykłego pobytu spadkodawcy, albo
  • sąd miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jego część – jeżeli miejsca zwykłego pobytu w Polsce spadkodawcy nie da się ustalić, albo
  • sąd rejonowy dla m.st. Warszawy – w braku powyższych podstaw.

Sprawy o stwierdzenie nabycia spadku należą do postępowania nieprocesowego. Rozpoznają je sądy rejonowe.

Przed notariuszem można złożyć oświadczenie o przyjęciu albo o odrzuceniu spadku:

  • jako odrębne oświadczenie w formie aktu notarialnego,
  • jako oświadczenie złożone do protokołu dziedziczenia.

Jeżeli od dnia otwarcia spadku nie upłynęło 6 miesięcy, w protokole dziedziczenia należy zamieścić oświadczenia spadkobierców o przyjęciu albo o odrzuceniu spadku, chyba że oświadczenia tej treści zostały już przez spadkobierców uprzednio złożone. W takim przypadku należy zamieścić wzmiankę o dacie, miejscu i treści złożonych przez poszczególnych spadkobierców oświadczeń. Przepisy te stosuje się także do oświadczeń osób, na których rzecz spadkodawca uczynił zapisy windykacyjne.

Co powinno zawierać oświadczenie o odrzuceniu spadku

Oświadczenie o odrzuceniu spadku powinno zawierać: 

  • imię i nazwisko spadkodawcy, datę i miejsce jego śmierci oraz miejsce jego ostatniego zamieszkania; 
  • tytuł powołania do spadku; 
  • treść złożonego oświadczenia – tzn. odrzucenie spadku. 

Przyjęcie lub odrzucenie udziału spadkowego przypadającego spadkobiercy z tytułu podstawienia może nastąpić niezależnie od przyjęcia lub odrzucenia udziału spadkowego, który temu spadkobiercy przypada z innego tytułu. Spadkobierca może odrzucić udział spadkowy przypadający mu z tytułu przyrostu, a przyjąć udział przypadający mu jako spadkobiercy powołanemu. Poza wypadkami powyższymi spadkobierca nie może spadku częściowo przyjąć, a częściowo odrzucić.

Spadkobierca powołany do spadku zarówno z mocy testamentu, jak i z mocy ustawy może spadek odrzucić jako spadkobierca testamentowy, a przyjąć spadek jako spadkobierca ustawowy.

REKLAMA

Oświadczenie powinno również zawierać wymienienie wszelkich wiadomych składającemu oświadczenie osób należących do kręgu spadkobierców ustawowych, jak również wszelkich testamentów, chociażby składający oświadczenie uważał je za nieważne, oraz danych dotyczących treści i miejsca przechowania testamentów.

Przy oświadczeniu należy złożyć wypis aktu zgonu spadkodawcy albo prawomocne orzeczenie sądowe o uznaniu za zmarłego lub o stwierdzeniu zgonu, jeżeli dowody te nie zostały już poprzednio złożone. 

Czy można odrzucić spadek warunkowo

Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku złożone pod warunkiem lub z zastrzeżeniem terminu jest nieważne

Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku nie może być odwołane

Czy Skarb Państwa lub gmina może odrzucić spadek

Skarb Państwa ani gmina nie mogą odrzucić spadku, który im przypadł z mocy ustawy

Skarb Państwa ani gmina nie składają oświadczenia o przyjęciu spadku, a spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. 

Ile kosztuje odrzucenie spadku

U notariusza

Maksymalna stawka taksy notarialnej wynosi za sporządzenie aktu notarialnego dokumentującego oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku – 50 złotych

W sądzie

Od wniosku o odebranie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku pobiera się opłatę stałą w kwocie 100 złotych.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/15
Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
od 1 stycznia i od 1 lipca
od 1 stycznia i od 1 czerwca
od 1 lutego i od 1 lipca
Następne
Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Zmiany w prawie spadkowym. Komunikat Ministerstwa Sprawiedliwości

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad zmianami w prawie spadkowym. Zmiany te obejmują m.in. przesłanki sporządzenia testamentu ustnego, uregulowanie testamentu wojskowego w Kodeksie cywilnym oraz rozszerzenie katalogu podmiotów, które nie mogą być świadkami testamentu.

Ważna wiadomość dla kredytobiorców. Chodzi o wakacje kredytowe

Senacka Komisja Budżetu i Finansów Publicznych nie zgłosiła poprawek do ustawy o wakacjach kredytowych. Teraz trafi ona pod obrady Senatu. Według Ministerstwa Finansów, z wakacji kredytowych na zasadach opisanych w ustawie będzie mogło skorzystać 562 tys. kredytobiorców, podczas gdy kredytów w Polsce jest prawie 2 mln.

WOS w klasach pierwszych w roku szkolnym 2024/2025. Jest wniosek ZNP

ZNP zwrócił się do MEN o przywrócenie WOS-u w klasach pierwszych w roku szkolnym 2024/2025. W związku z zapowiedzią likwidacji przedmiotu historia i teraźniejszość ZNP zaproponował przywrócenie wiedzy o społeczeństwie w klasach pierwszych szkół ponadpodstawowych w roku szkolnym 2024/2025. Związkowcy obawiają się, że bez tego nauczyciele mogą tracić zatrudnienie.

Dodatek 100 zł z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego także w zerówkach

Komu przysługuje dodatek 100 zł z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego? Taka kwota należy się także w zerówce. Sprawdź, ile osób może wnioskować o dodatkowe 100 zł.

REKLAMA

Prawie 300,00 zł dodatku dyferencyjnego na jedno dziecko. Na pełnoletniego ucznia i studenta prawie 1100,00 zł. Sprawdź, dla kogo.

Aby móc skorzystać z dodatku dyferencyjnego, dziecko nie musi mieszkać na terenie Niemiec, a jego rodzice nie muszą być małżeństwem. Wystarczające jest to, że jedno z rodziców jest aktywne zawodowo na terenie Niemiec.

ZNP apeluje do MEN: przywróćmy WOS w miejsce HiT - tylko na przyszły rok szkolny

MEN zapowiedział już likwidację przedmiotu historia i teraźniejszość (HiT). Związek Nauczycielstwa Polskiego proponuje aby w to miejsce MEN przywrócił przedmiot wiedza o społeczeństwie (popularny WOS) w klasach pierwszych szkół ponadpodstawowych w roku szkolnym 2024/2025. Związkowcy z ZNP obawiają się, że bez tej "podmiany" przedmiotów część nauczycieli może stracić zatrudnienie.

"Edukacja z wojskiem" - 6 maja wystartuje pilotażowy program dla uczniów. Zajęcia z żołnierzami odbędą się w blisko 3,5 tys. szkół podstawowych i ponadpodstawowych

"Edukacja z wojskiem", czyli pilotażowy program dla uczniów, potrwa od 6 maja do 20 czerwca. Zajęcia z żołnierzami odbędą się w blisko 3,5 tys. szkół podstawowych i ponadpodstawowych. List intencyjny w tej sprawie podpisali minister edukacji Barbara Nowacka i wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz w Szkole Podstawowej nr 323 im. Polskich Olimpijczyków na warszawskim Ursynowie.

1000 zł na kolonie letnie dla dzieci i młodzieży urodzonych od 01 stycznia 2007 roku do 31 grudnia 2018 roku w 2023 r. Co w 2024 r.?

W 2023 r. dzieci i młodzież, które urodziły się między 01 stycznia 2007 roku a 31 grudnia 2018 roku mogły liczyć na dofinansowanie w wysokości 1000 zł. Taki wypoczynek finansowany był ze środków Funduszu Składkowego Ubezpieczenia Społecznego Rolników. Co z 2024 r.?

REKLAMA

Czy do każdej restauracji można zabrać psa? Co na to sanepid? Sprawdź, jakie są zasady i do kogo należy ostatnie słowo w tej sprawie.

Pozycja zwierząt domowych w ostatnich latach znacząco wzrosła, a rynek zoologiczny nieustająco się rozwija. Jednak, czy zwierzęta mogą i powinny bez ograniczeń towarzyszyć nam w przestrzeni publicznej?

Projekt o związkach partnerskich. Kotula: Decyzja w ciągu tygodnia lub dwóch

Minister ds. równości, Katarzyna Kotula, zapowiedziała, że decyzja dotycząca projektu ustawy o związkach partnerskich, czy będzie to projekt rządowy czy poselski, zostanie podjęta w ciągu najbliższego tygodnia lub dwóch. Kotula podkreśliła, że nadal będzie przekonywać posłów PSL do poparcia tej inicjatywy.

REKLAMA