REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kiedy roszczenia się przedawniają

Łukasz Matys
Czym jest przedawnienie i jakie ma skutki.
Czym jest przedawnienie i jakie ma skutki.
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Przedawnienie jest jednym z trudniejszych zagadnień prawa cywilnego. Wiąże się ono zawsze z upływem czasu. Powoduje natomiast, że strona zobowiązana do świadczenia nie musi go spełniać.

Przedawnienie jest tradycyjną instytucją prawa cywilnego. Reguluje ją Kodeks cywilny w art. 117-125.

REKLAMA

Nie wszystkie roszczenia

Przedawniają się tylko roszczenia. Jednak nie wszystkie z nich. Kodeks cywilny wprowadza zasadę, że przedawniają się tylko roszczenia majątkowe. Tak więc roszczenia nie majątkowe nie mogą się przedawniać. Nie przedawniają się zatem roszczenia ze stosunków rodzinno-osobistych a także roszczenia o ochronę dóbr osobistych.

Jednak i wśród roszczeń majątkowych istnieją, takie które się nie przedawniają. Zasadą jest, że roszczenia majątkowe się przedawniają. O tym, że roszczenie majątkowe się nie przedawnia musi stanowić wprost ustawa (najczęściej będzie to kodeks cywilny).

Do roszczeń majątkowych, które się nie przedawniają zaliczamy przede wszystkim:

  • Roszczenie o zniesienie współwłasności,
  • Roszczenie wydobywcze (roszczenie windykacyjne) wynikające z własności nieruchomości,
  • Roszczenie negatoryjne (o zaprzestanie naruszeń) wynikające z własności nieruchomości.

Istnieją również roszczenia, które się nie przedawniają, a wygasają. Są to jednak bardzo rzadkie sytuacje. Związane są one z przekroczeniem granicy nieruchomości przy budowie domu lub z rękojmią za wady fizyczne budynku.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Wszystkie inne roszczenia się przedawniają.

Terminy przedawnień

Ważne jest określenie po upływie jakiego czasu roszczenie się przedawni. Jest to jedno z najtrudniejszych zagadnień prawa cywilnego.

Roszczenia majątkowe przedawniają się co do zasady po dziesięciu latach. Początek biegu przedawnienia to dzień, kiedy roszczenie stało się wymagalne. Z tego też wynika kolejna zasada, że nie mogą przedawnić się roszczenia nie wymagalne.

Termin przedawnienia biegnie od dnia wymagalności a więc od momentu gdy dłużnik zobowiązany był do spełnienia swojego świadczenia (np. zapłaty ceny)

REKLAMA

Stanisław P. sprzedał Mirosławowi G. samochód. Panowie umówili się, że zapłata ceny nastąpi za 3 miesiące od dnia podpisania umowy (tj. 23.06.2004 r.). Właśnie ta data jest datą wymagalności roszczenia o zapłatę i to od tej daty będzie biegł termin przedawnienia.

Ustawa może jednak przewidywać inny termin rozpoczęcia biegu przedawnienia. Na przykład roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej przez produkt niebezpieczny przedawniają się z upływem 3 lat, od dnia w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia.

Zasadą jest, że termin przedawnienia wynosi 10 lat. Jednak od tej zasady są bardzo znaczące wyjątki. Otóż roszczenia okresowe (powtarzalne) przedawniają się z upływem lat 3. Przykładem takich roszczeń może być zapłata czynszu przy umowie najmu, zapłata raty wynagrodzenia (w wypadku umowy leasingu), zapłata renty.

Tak samo roszczenia wynikające z prowadzenia działalności gospodarczej przedawniają się z upływem 3 lat.

Przepisy poświęcone poszczególnym umową mogą i przewidują oddzielne terminy przedawnienia. I tak roszczenia:

  • z umowy sprzedaży przedawniają się z upływem lat 2 (ale dotyczy to tylko roszczeń przedsiębiorców),
  • z umowy o dzieło z upływem lat 2 (od kiedy dzieło zostało oddane lub miało być oddane),
  • z umowy najmu z upływem 1 roku,
  • z umowy użyczenia upływem 1 roku,
  • z umowy rachunku bankowego z upływem lat 2,
  • z umowy zlecenia z upływem lat 2.

Przerwanie biegu przedawnienia

Bieg terminu przedawnienia może być przerwany albo zawieszony.

Przerwanie terminu przedawnienia oznacza, od momentu przerwania bieg terminu przedawnienia liczy się od nowa.

Dziesięcioletni termin przedawnienia biegł 0d 4.05.2001 roku. Wierzyciel 10.07. 2007 roku wniósł pozew do sądu. Od dnia zakończenia sprawy przed sądem termin będzie biegł na nowo. Nie ma znaczenia dla sprawy, że wcześniej upłynęło już ponad 6 lat przedawnienia.

Przerwanie biegu przedawnienia powoduje:

Każda czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznania sprawy lub egzekwowania roszczeń albo przed sądem polubownym, przedsięwzięta w celu dochodzenia ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Do tego typu czynności zaliczamy: wniesienie pozwu o świadczenie do sądu, wniesienie wniosku o wszczęcie egzekucji, wniesienie pozwu o ustalenie, zawezwanie do próby ugodowej.

Uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje.

Zawieszenie biegu przedawnienia powoduje inne skutki. W podanym przez ustawę czasie bieg przedawnienia nie rozpoczyna się a jeśli już się rozpoczął nie wlicza się go do tego biegu.

Co powoduje przedawnienie?

Przedawnionych roszczeń można dochodzić. Jednakże po upływie terminu przedawnienia ten przeciwko komu przysługuje roszczenie może uchylić się od jego zaspokojenia. Mówiąc wprost nie musi spełniać takiego roszczenia.

Co ważne podczas toczącego się sporu sąd nie bierze pod uwagę z urzędu upływu terminu przedawnienia. Aby strona zwolniła się od obowiązku świadczenia musi zarzut przedawnienia podnieść w piśmie procesowym.

Inne ważne kwestie

Strona może zrzec się zarzutu przedawnienia. Może to nastąpić jednak dopiero po dniu wymagalności roszczenia. Nie potrzeba żadnej szczególnej formy prawnej dla takiego zrzeczenia.

Strony czynnością prawną (w szczególności umową) nie mogą przedłużać i skracać terminu przedawnienia.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/15
    Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
    od 1 stycznia i od 1 lipca
    od 1 stycznia i od 1 czerwca
    od 1 lutego i od 1 lipca
    Następne
    Prawo
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    W marcu 2024 r. przypada 168 godzin pracy i 21 dni roboczych. Niektórzy będą mieli szansę na dłuższy wypoczynek. Sprawdź, czy ty też.

    W marcu 2024 r. pracownicy będą musieli przepracować 168 godzin. Jednak na przełomie marca i kwietnia będą mieli szansę na przedłużenie wypoczynku.

    Jak przetrwać rozwód z narcyzem – 8 praktycznych wskazówek

    Rozwód z narcyzem to nie tylko prawne, ale i emocjonalne wyzwanie. Zerwanie więzów z osobą z narcystycznym zaburzeniem osobowości prowadzi do wzmożenia konfliktu. Oto 8 praktycznych wskazówek od psychologa, które pomagają przetrwać rozwód z narcyzem, a może nawet pomagają go wygrać.

    Rząd o 20% podwyższa rozporządzeniami dodatki dla mundurowych. Pierwszym etapem były podwyżki 20% kwoty bazowej na 2024 r.

    Przykładem takich zmian jest Służba Graniczna i opracowany przez rząd projekt zmian w rozporządzeniu w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2424). Najdalej za kilkanaście dni stanie się obowiązującym prawem. 

    Orzekanie o zdolności do służby wojskowej. Nowe rozporządzenie ma zmniejszyć ilość osób uznanych za niezdolne do służby wojskowej

    Zmienią się zasady orzekania o zdolności do służby wojskowej. Rząd pracuje nad projektem rozporządzenia, które ma m.in. zmniejszyć odsetek osób uznawanych za niezdolne do służby wojskowej.

    REKLAMA

    Komunikat PFRON: od 1 marca dopłaty przez 5 lat do czynszu. 2732 zł w Katowicach, 2600 zł w Bydgoszczy i 3344 zł w Warszawie [miesięcznie]

    PFRON poinformował, że od 1 marca obowiązuje bardzo korzystna nowość dla osób niepełnosprawnych. Wsparcie finansowe na wynajem mieszkania lub domu jednorodzinnego może być udzielane nawet przez 5 lat (60 miesięcy). Poprzednio to było 36 miesięcy.

    Podatek wyrównawczy - to będzie nowy podatek w Polsce, zapłacą go przedsiębiorstwa

    Do polskiego systemu prawnego ma zostać wprowadzony podatek wyrównawczy. Rząd pracuje nad projektem ustawy wdrażającej dyrektywę UE zapewniającą minimalny poziom opodatkowania międzynarodowych grup przedsiębiorstw oraz dużych grup krajowych.

    Kolejne podwyżki 30% dla nauczycieli dopiero za dwa lata? Dyplomowany nie będzie miał w 2025 r. 7500 zł brutto zasadniczej?

    „Barbara Nowacka nie zamierza składać nauczycielom wielkich deklaracji finansowych, ponieważ – jak podkreśliła – finansowo jest znacznie gorzej niż się wydaje.” Taką PAP podał informację dodając "Zdaniem szefowej resortu reforma możliwa będzie najwcześniej w 2026 r.". 

    14 marca 2024 r. o godz. 16 upływa termin na zgłaszanie kandydatów na wójtów, burmistrzów i prezydentów miast

    Już 14 marca 2024 r. o godz. 16 upływa termin na zgłaszanie kandydatów na wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Kandydat musi mieszkać na terenie województwa, powiatu, gminy, miasta czy dzielnicy, w których chce zdobyć mandat.

    REKLAMA

    MIĘDZYNARODOWY PRZEGLĄD PRASY INFOR.PL: Trump z Bidenem walczą o głosy pracowników

    Zapraszamy na Międzynarodowy Przegląd Prasy

    Nowe rozporządzenie. Sygnały alarmowe i komunikaty ostrzegawcze w razie zagrożenia skażeniami lub wystąpienia skażeń

    W przypadku wykrycia zagrożenia skażeniami lub stwierdzenia wystąpienia skażeń wprowadza się lub ogłasza sygnały alarmowe lub komunikaty ostrzegawcze. Obowiązują one na terytorium Polski i dotyczą wszystkich osób przebywających na jej obszarze. Rozporządzenie w tej sprawie obowiązuje od 2 marca 2024 r.

    REKLAMA