Tematy - Sprawca, Ofiara - INFOR.PL

25 lutego 2011 roku została uchwalona nowelizacja kodeksu karnego. Definiuje ona pojęcie stalkingu (uporczywego nękania) oraz określa kary i środki karne, którym będzie podlegać tego typu zachowanie.

Kodeks wykroczeń określa wprost, iż jednym z warunków przypisania odpowiedzialności za czyn jest to, aby sprawca był w pełni poczytalny. W związku z powyższym w razie wątpliwości, co do poczytalności sprawcy jest on poddawany stosownym badaniom. Co do zasady brak poczytalności wyłącza możliwość ponoszenia odpowiedzialności za wykroczenie, należy jednak podkreślić, iż zasada ta nie obowiązuje jeśli sprawca wykroczenia wprawił się w stan nietrzeźwości lub odurzenia powodujący wyłączenie lub ograniczenie poczytalności, które przewidywał albo mógł przewidzieć.

Orzeczenie zapadłe za granicą nie stanowi przeszkody do wszczęcia lub prowadzenia postępowania karnego o ten sam czyn zabroniony przed sądem polskim.

Każdy ma obowiązek udzielenia pomocy ofiarom wypadku komunikacyjnego. Nieudzielenie pomocy jest zagrożone karą pozbawienia wolności.

W dniach 21-26 lutego 2011 r. w ramach akcji "Tydzień pomocy ofiarom przestępstw" osoby pokrzywdzone będą mogły skorzystać z pomocy prawnej oraz konsultacji psychologicznych.

Sprawcy fałszywych alarmów bombowych mogą trafić za kratki nawet na osiem lat. Odpowiedzialność karna dotyczy również sprawców nieletnich.

Karalność groźby zależy od osoba, której grożono rzeczywiście odczuła niebezpieczeństwo. Bez znaczenie przy tym dla popełnienia przestępstwa pozostaje okoliczności, czy Antoni K. miał zamiar groźbę spełnić.

Nowelizacja ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie zmieniła szereg innych ustaw, m.in. Kodeks karny, Kodeks postępowania karnego oraz Kodeks Karny wykonawczy. Zmiany te weszły w życie 1 sierpnia 2010 r.

Z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe. Wpis o skazaniu usuwa się z rejestru. Skazania za przestępstwa są rejestrowane w Krajowym Rejestrze Karnym. Skutkiem zatarcia skazania jest usunięcie tego faktu z dokumentacji, w wyniku czego sprawca może uchodzić za osobę niekaraną.

Przepisów dotyczących przedawnienia karalności nie stosuje się do zbrodni przeciwko pokojowi, ludzkości i przestępstw wojennych. Nie stosuje się ich również do umyślnego przestępstwa: zabójstwa, ciężkiego uszkodzenia ciała, ciężkiego uszczerbku na zdrowiu lub pozbawienia wolności łączonego ze szczególnym udręczeniem, popełnionego przez funkcjonariusza publicznego w związku z pełnieniem obowiązków służbowych.

Stosując warunkowe umorzenie postępowania karnego sąd może na sprawcę nałożyć pewne obowiązki. Jakie są to obowiązki wynika z przepisów prawa. Sprawca musi podporządkować się orzeczeniu sądu inaczej postępowanie może być podjęte na nowo.

Stalking jest to powtarzalny ciąg zachowań podejmowanych przez napastnika w celu wywołania u prześladowanej u niego osoby, stanu uzasadnionych obaw o jej bezpieczeństwo. Z jednej strony jest stalker (sprawca) a z drugiej osoba nękana (ofiara).

Od 1 sierpnia ofiary rodzinnej przemocy będą miały możliwość pozbycia się z domu sprawcy. Od gminy otrzymają bezpłatną pomoc w uzyskaniu mieszkania oraz w wykonaniu badania lekarskiego.

Duża nowelizacja kodeksów karnych weszła w życie 8 czerwca 2010 r. Poniżej prezentujemy wszystkie zmiany przepisów kodeksu postępowania karnego.

Jeżeli sprawca dopuścił się czynu zabronionego w stanie niepoczytalności określonej w art. 31 § 1, sąd może orzec tytułem środka zabezpieczającego obowiązek lub zakazy wymienione w art. 39 pkt 2-3, jeżeli jest to konieczne ze względu na ochronę porządku prawnego, oraz przepadek wymieniony w art. 39 pkt 4.

Skazując sprawcę na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania za przestępstwo popełnione w związku z uzależnieniem od alkoholu lub innego środka odurzającego, sąd może orzec umieszczenie sprawcy w zamkniętym zakładzie leczenia odwykowego, jeżeli zachodzi wysokie prawdopodobieństwo ponownego popełnienia przestępstwa związanego z tym uzależnieniem.

Jeżeli sprawca, w stanie niepoczytalności określonej w art. 31 § 1, popełnił czyn zabroniony o znacznej społecznej szkodliwości i zachodzi wysokie prawdopodobieństwo, że popełni taki czyn ponownie, sąd orzeka umieszczenie sprawcy w odpowiednim zakładzie psychiatrycznym

Posłowie znowelizowali ustawę o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. Ustawa wprowadza zakaz stosowania kar cielesnych wobec dzieci, wzmacnia pozycję prawną ofiar przemocy oraz zwiększa nacisk na profilaktykę.

Przepisy dotyczące wymiaru kary, środków karnych oraz środków związanych z poddaniem sprawcy próbie, przewidziane wobec sprawcy określonego w art. 64 § 2, stosuje się także do sprawcy, który z popełnienia przestępstwa uczynił sobie stałe źródło dochodu lub popełnia przestępstwo działając w zorganizowanej grupie albo w związku mającym na celu popełnienie przestępstwa oraz wobec sprawcy przestępstwa o charakterze terrorystycznym.

Jeżeli sprawca skazany na przestępstwo umyślne na karę pozbawienia wolności popełnia w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary umyślne przestępstwo podobne do przestępstwa, za które był już skazany, sąd może wymierzyć karę przewidzianą za przypisane sprawcy przestępstwo w wysokości do górnej granicy ustawowego zagrożenia zwiększonego o połowę.

Przepisy kodeksu wykroczeń precyzyjnie regulują sytuacje, gdy sprawcą wykroczenia jest osoba, co do której istnieją wątpliwości odnośnie stanu jej zdrowia psychicznego.

Okres próby nie może być krótszy niż rok, a dłuższy niż 2 lata. Biegnie on od uprawomocnienia się orzeczenia, tzn. od dnia następnego po dniu, w którym upłynął termin do zaskarżenia orzeczenia o warunkowym umorzeniu postępowania. Okres próby jest okresem kontrolowanej wolności i okresem, w którym sprawca ma wywiązać się z nałożonych na niego obowiązków. Od charakteru nałożonych obowiązków i wymierzonych środków zależeć będzie długość okresu próby.

Okoliczności wpływające na wymiar kary uwzględnia się tylko co do osoby, której dotyczą.

Środki oddziaływania wychowawczego stanowią swoisty instrument oddziaływania na sprawcę, charakterystyczny dla prawa wykroczeń. Jego dobrodziejstwo polega na tym, że w określonych sytuacjach sprawcy wykroczenia, który powinien zostać ukarany, nie wymierza się kary lecz stosuje o wiele mniej dolegliwy środek, np. środek wychowawczy w postaci pouczenia, zwrócenia uwagi, ostrzeżenia.

Określenie, kto i w jakiej sytuacji ponosi odpowiedzialność za wykroczenie jest niezmiernie ważne. Kwestii odpowiedzialności za wykroczenie nie można sprowadzić do jednej okoliczności – składa się na nich kilka powiązanych ze sobą okoliczności.Odpowiedzialność za wykroczenie jest zdolnością popełnienia czynu, który jest wykroczeniem połączoną z koniecznością przyjęcia ujemnych konsekwencji (czyli kary lub innej dolegliwości).

Kodeks wykroczeń ustanawia regułę, w myśl której kara aresztu to tzw. ultima ratio, czyli środek ostateczny. Wynika to naturalnie z faktu, iż jest to najsurowsza z możliwych kar. Wykorzystując ten fakt ustawodawca stworzył konstrukcję tzw. zastępczej kary aresztu, czyli de facto kary, która może być orzekana w stosunku do sprawcy, w sytuacji, gdy nie odbywa on w ogóle lub nie odbywa prawidłowo orzeczonej wobec niego kary grzywny lub aresztu.

Przepadek przedmiotów jest środkiem karnym, którego istota polega na tym, że na rzecz Skarbu Państwa (lub innego podmiotu, gdy wskaże go ustawa) przechodzi własność przedmiotów, tj. narzędzi lub innych przedmiotów przeznaczonych do popełnienia wykroczenia, a gdy przepis tak stanowi, także przedmioty pochodzące bezpośrednio lub pośrednio z wykroczenia.

Podanie orzeczenia do publicznej wiadomości jest jednym ze środków karnych przewidzianych w kodeksie wykroczeń. Stosuje się go wówczas, gdy przepis szczególny tak stanowi i, gdy sąd uzna, iż może mieć to znaczenie wychowawcze.

Obowiązek naprawienia szkody jest jednym ze środków karnych, który ma służyć wyrównaniu powstałej w wyniku popełnionego wykroczenia szkody. Podkreślenia wymaga to, że obowiązek naprawienia szkody orzekany jest tylko wówczas, gdy przepis szczególny tak stanowi, tj. gdy konkretny przepis prawa przewiduje wprost jego potencjalne zastosowanie.

Przepis art. 39 kodeksu wykroczeń przewiduje, iż w wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie można - biorąc pod uwagę charakter i okoliczności czynu lub właściwości i warunki osobiste sprawcy - zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary albo odstąpić od wymierzenia kary lub środka karnego. Przepis powyższy wskazuje na to, że sąd kierując się dwoma kryteriami: podmiotowym (właściwości i warunki sprawcy) oraz przedmiotowym (charakter i okoliczności czynu) może nadzwyczajnie złagodzić karę lub odstąpić od jej wymierzenia.

Prawo wykroczeń określa warunki odpowiedzialności wykroczeniowej, wymienia czyny zagrożone jako wykroczenia. Dopełnieniem funkcji prawa wykroczeniowego, umożliwiającej pełne poniesienie odpowiedzialności przez sprawcę jest określenie systemu kar i innych dolegliwości, jakie można wymierzyć za poszczególne wykroczenie.Generalnie, w przepisie art. 18 i kolejnych kodeksu wykroczeń określono rodzaje kar za wykroczenie. Są nimi: areszt, ograniczenie wolności, grzywna i nagana.

Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, kara ograniczenia wolności trwa najkrócej miesiąc, najdłużej 12 miesięcy; wymierza się ją w miesiącach. W czasie odbywania kary ograniczenia wolności skazany: nie może bez zgody sądu zmieniać miejsca stałego pobytu, jest obowiązany do wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne oraz ma obowiązek udzielania wyjaśnień dotyczących przebiegu odbywania kary.

Pozbawienie praw publicznych jest jednym ze środków karnych przewidzianych w art. 39 Kodeksu karnego. Środek ten ma charakter przede wszystkim represyjny. Z jego orzeczeniem wiąże się również moralne potępienie sprawcy niegodnego korzystania z praw publicznych i wyróżnień honorowych.

Sprawy o wykroczenie mogą być prowadzone bądź w drodze postępowania zwyczajnego bądź jednego z trzech postępowań szczególnych. Postępowania szczególne uregulowane w kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia to postępowanie przyśpieszone, nakazowe albo mandatowe.

Dużą grupę ofiar wypadków drogowych stanowią piesi – jako osoby nie chronione przed skutkami kolizji. Największa liczbę ofiar stanowią jednak kierowcy i pasażerowie samochodów.

Jeżeli sprawca wypadku nie posiada ubezpieczenia pojazdu OC lub w wyniku zdarzenia drogowego sprawca nie został zidentyfikowany dotyczy to tylko szkód osobowych wówczas takie roszczenie należy złożyć za pośrednictwem któregokolwiek Zakładu Ubezpieczeń do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego ( UFG ).

Modus Operandi jest pewnym charakterystycznym, powtarzającym się sposobem działania sprawcy przy popełnianiu przestępstw- a także przed i po ich popełnieniu.

Pierwszą naszą czynnością, powinna być pomoc innym poszkodowanym przestępstwem. W dalszej kolejności powinniśmy starać się zabezpieczyć ślady i zawiadomić organy ścigania.

Sprawca, Ofiara

Jaka kara za uporczywe nękanie?

Kiedy sprawca nie jest odpowiedzialny za swój czyn?

Jakie są skutki ukarania za granicą (art. 114)

Co grozi za nieudzielenie pomocy?

Tydzień pomocy ofiarom przestępstw 21-26 lutego

Wysokie kary za fałszywy alarm

Wymuszanie zwrotu długów, czyli kiedy groźba jest karalna?

Zmiany niektórych ustaw-przemoc w rodzinie

Na czym polega zatarcie skazania (art. 106)

Jakie czyny zabronione nie przedawniają się (art. 105)

Jakie obowiązki można orzec warunkowo umarzając postępowanie?

Co to jest stalking

Ofiary domowej przemocy lepiej chronione

Zmiany w kodeksie postępowania karnego

Jakie są przesłanki orzekania zakazów (art. 99)

Umieszczenie sprawcy w zakładzie leczenia odwykowego (art. 96)

Umieszczenie w zakładzie psychiatrycznym (art. 94)

Znowelizowano ustawę o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie

Kary dla przestępców zawodowych (art. 65)

Pojęcie recydywy w kodeksie karnym (art. 64)

Niepoczytalność lub poczytalność ograniczona sprawcy wykroczenia

Obowiązki sprawcy przy warunkowym umorzeniu postępowania (art. 67)

Indywidualizacja wymiaru kary (art. 55)

Środki oddziaływania wychowawczego

Warunki odpowiedzialności za wykroczenie

Zastępcza kara aresztu

Przepadek przedmiotów

Podanie orzeczenia do publicznej wiadomości

Obowiązek naprawienia szkody

Nadzwyczajne złagodzenie lub odstąpienie od wymierzenia kary

Kary w kodeksie wykroczeń

Obowiązki skazanego w czasie ograniczenia wolności (art. 34)

Pozbawienie praw publicznych

Postępowanie przyśpieszone

Ofiary wypadków drogowych

Gdy sprawca wypadku nie posiada ubezpieczenia OC lub nie został zidentyfikowany

Czym jest modus operandi?

Co zrobić gdy jestem ofiarą przestępstwa?