Zmiana w żłobkach od początku tego roku już obowiązuje - sprawdź, co oznaczają nowe przepisy: kluczowy termin to 28 lutego 2026 r.

• Nowe przepisy w sprawie żłobków już obowiązują - czy wiesz, czego dotyczą?
• Jakich podmiotów dotyczą nowe przepisy, czyli jak formalnie nazywane są popularne "żłobki"?
• Na jakie obowiązki dla instytucji opieki nad dziećmi do lat MRPiPS zwraca szczególną uwagę?
• Konieczność złożenia oświadczenia o standardach opieki - podstawowy obowiązek do wykonania
• Portal Empatia - zwróć uwagę na właściwy formularz, aby poprawnie złożyć oświadczenie!
• Jakie są terminy dla realizacji nowego obowiązku w żłobkach?
• Czy uzupełnienie informacji i złożenie oświadczenia kończy sprawę i oznacza realizację obowiązku?

Nowe przepisy w sprawie żłobków już obowiązują - czy wiesz, czego dotyczą?

13 stycznia 2026 r. MRPiPS opublikowało przypomnienie, w którym informuje, że od 1 stycznia weszły w życie nowe przepisy. Konkretnie chodzi o rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie standardów opieki nad dziećmi w wieku do lat 3.

Rozporządzenie to wprowadza nowe standardy opieki. Są one obowiązkowe dla żłobków i wymagają bezwzględnego stosowania już od początku roku, jako powszechnie obowiązujące prawo. Ma ono na celu ujednolicenie minimalnego zakresu obowiązków prawnych, jakich powinny przestrzegać podmioty prowadzące żłobki.

Jakich podmiotów dotyczą nowe przepisy, czyli jak formalnie nazywane są popularne "żłobki"?

Popularne "żłobki" są adresatami nowego rozporządzenia. Precyzyjniej zaś, resort informuje, że nowe standardy dotyczą wszystkich instytucji opieki nad dziećmi w wieku do 3 lat, w tym w szczególności żłobków, klubów dziecięcych oraz dziennych opiekunów - publicznych oraz niepublicznych.

Nowe przepisy definiują standardy opieki, które muszą być spełnione przed rozpoczęciem prowadzenia instytucji, a także w trakcie jej funkcjonowania - przez cały czas! Dotyczą one zwłaszcza takich obszarów funkcjonowania, jak:

• organizacja opieki nad dziećmi,
• personel sprawujący opiekę nad dziećmi i wymagania co do niego,
• współpraca z rodzicami oraz monitorowanie realizacji standardów.

Na jakie obowiązki dla instytucji opieki nad dziećmi do lat MRPiPS zwraca szczególną uwagę?

Przede wszystkim Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, zwraca uwagę, że prowadzący żłobki i inne podobne instytucje dla dzieci do lat 3-ech, powinni wypełnić określone obowiązki. Komunikat wyróżnia te obowiązki dla instytucji publicznych oraz niepublicznych, jak również dla nowych (rejestrujących się od 1 stycznia 2026 roku) oraz już działających w dacie wejścia w życie nowych przepisów. Sposób realizacji tych obowiązków oraz terminy do zachowania są nieco odmiennie uregulowane, chociaż wszystko ma na celu zapewnić dzieciom do lat 3 ustandaryzowaną i bezpieczną opiekę w żłobkach i podobnych instytucjach.

Konieczność złożenia oświadczenia o standardach opieki - podstawowy obowiązek do wykonania

Resort wskazuje, że podmioty objęte rozporządzeniem są zobowiązane do złożenia oświadczenia dotyczącego standardów opieki. Instytucje publiczne i instytucje niepubliczne składają się w różny, zastrzeżony do danego rodzaju działalności sposób:

• Publiczne: składają oświadczenie zgodnie z zasadami właściwymi dla formy prowadzonej instytucji; potwierdzenie spełniania standardów jest dokonywane poprzez uzupełnienie danych w systemie Rejestr Żłobków
• Niepubliczne: oświadczenie składają za pomocą portalu "Empatia"

Portal Empatia - zwróć uwagę na właściwy formularz, aby poprawnie złożyć oświadczenie!

Podmioty niepubliczne muszą uważać, aby wybrać właściwy formularz. Zależy to od daty rozpoczęcia działalności opiekuńczej nad dziećmi do lat 3.

• Instytucje zarejestrowane przed 01.01.2026 - oświadczenie składają na portalu Empatia za pomocą wniosku RKZ-8
• Instytucje zarejestrowane od 01.01.2026 - oświadczenie składają na portalu Empatia za pomocą wniosku RKZ-1

Jednocześnie wniosek RKZ-1 - jak informuje ministerstwo - służy w ogóle do uzyskania wpisu do rejestru żłobków lub klubów dziecięcych, a tym samym jest konieczny przy zakładaniu nowej instytucji opieki nad dziećmi do lat 3, począwszy od 2026 roku. Rejestracja po nowemu wymaga od początku oświadczenia o standardach opieki.

Jakie są terminy dla realizacji nowego obowiązku w żłobkach?

Ponownie znaczenie ma data rozpoczęcia działalności danej instytucji. Osobne terminy na złożenie oświadczenia w zakresie standardów opieki istnieją dla podmiotów rozpoczynających działalność przed 2026 oraz dla nowych rejestrujących działalność od 1 stycznia.

• Instytucje utworzone przed 1 stycznia 2026 roku: te instytucje mają obowiązek złożenia oświadczeń do 28 lutego 2026 r.
• Instytucje utworzone od 1 stycznia 2026 roku: te instytucje muszą wypełniać standardy już od początku działalności, to jest obowiązek złożenia oświadczenia wypełniają już przy swoim utworzeniu. Niemniej jednak - jak wskazuje MRPiPS w komunikacie - mają one możliwość uzupełnienia informacji w zakresie standardów opieki niezbędnych do prowadzenia instytucji w okresie 3 dni od momentu wpisu do rejestru.

Czy uzupełnienie informacji i złożenie oświadczenia kończy sprawę i oznacza realizację obowiązku?

Nie - samo jednorazowe uzupełnienie informacji i oświadczenie o standardach opieki nie kończy tematu. Resort przypomina, że nowe przepisy oznaczają konieczność bieżącego oraz rzetelnego uzupełniania informacji w zakresie standardów opieki we właściwym systemie. Powinno się to odbywać zgodnie ze stanem faktycznym w danej instytucji oraz z przepisami rozporządzenia. Jeżeli więc zaktualizujesz standardy, np. na skutek konsensusu z rodzicami, albo na skutek wypełniania obowiązku monitorowania standardów - musisz pamiętać, aby wprowadzić stosowną informację w Rejestrze Żłobków albo na portalu "Empatia"

Źródło: Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (gov.pl).