Czy choroba przewlekła wyklucza z pracy?

• Czym są choroby przewlekłe
• Pracodawców niepokoi choroba. Pracowników niepokoi wykluczenie z pracy 
• Czy możliwa jest poprawa sytuacji osób z niepełnosprawnościami na rynku pracy? 
• Programy wspierające powrót do pracy osób chorych przewlekle 

Tylko część pracowników informuje pracodawcę o swoich chorobach przewlekłych. Główną przyczyną takiego stanu rzeczy jest strach przed utratą pracy.

Jak pokazują badania przeprowadzone w ramach kampanii „Choroba? Pracuję z nią!” – ponad 70 proc. menadżerów przyznało, że choroba może być powodem odrzucenia kandydata do pracy. 11 proc. stwierdziło, że takie sytuacje często występują na rynku pracy. Niemal 40 proc. respondentów wskazało, że dla pracodawców absencje chorobowe pracownika są problemem. Natomiast ponad 48 proc. ankietowanych stwierdziła, że widzi wyzwania związane z zatrudnieniem osoby przewlekle chorej. 

Czym są choroby przewlekłe

Choroby przewlekłe należą do przypadłości, które charakteryzuje długi okres utrzymywania się objawów, wolny postęp zmian chorobowych, a także częste nawroty.  

Z badań GUS wynika, że w Polsce ponad 54 proc. społeczeństwa zmaga się z chorobami bądź dolegliwościami przewlekłymi – 23 proc. z nich to osoby w wieku produkcyjnym – najczęściej eliminowane z życia społecznego, zawodowego, pomimo że stan ich zdrowia pozwala na podjęcie zatrudnienia. 

Jak była mowa powyżej, rozwój chorób przewlekłych jest długi i powolny, często w pierwszej fazie niezauważalny. Symptomy nie należą do ostrych, ani nasilonych, ale są stałe. Choroba przewlekła to stan chroniczny. Cechami wspólnymi chorób przewlekłych jest: 

• stopniowe narastanie objawów; 
• objawy, które są łagodne; 
• długość trwania (powyżej trzech miesięcy lub ciągłe nawroty objawów); 
• są nieuleczalne bądź prowadzą do poważnego uszczerbku na zdrowiu.

Do najczęściej występujących chorób przewlekłych zalicza się: cukrzyca, choroba wieńcowa, choroby układu oddechowego, neurologiczne. Przez wzgląd na dostęp do coraz lepszego leczenia – nowotwory. 

Chronicznych chorób jest jednak o wiele więcej – sklasyfikowane zostały w opracowanej przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10. 

Choroby przewlekłe to jedno z najistotniejszych wyzwań, jakie dotyczą zdrowia pracowników. Wśród osób w wieku produkcyjnym blisko jedna na cztery zmaga się przynajmniej z dwoma chorobami przewlekłymi – problem ten narasta z wiekiem. 

W Polsce według Europejskiego Badania Warunków Życia Ludności (EU-SILC), w 2020 roku – blisko co piąta osoba w wieku 30-44 lata deklarowała występowanie długotrwałych problemów zdrowotnych. W grupie wiekowej 45-59 lat dotyczyło to co trzeciej osoby, a wśród osób w wieku 60-74 lata – 60 proc. 

Pracodawców niepokoi choroba. Pracowników niepokoi wykluczenie z pracy 

W opinii ekspertów, niepokój pracodawców wzbudza sama choroba i możliwość jej negatywnych skutków na efektywność pracy podwładnego, to jednak nie wszystko. Pracodawcy obawiają się ponadto postawy chorych, którzy mogliby rzekomo wykorzystywać swój stan zdrowia do usprawiedliwiania niedociągnięć oraz błędów.

Choroby przewlekłe to temat trudny i pracownicy nie chcą poruszać go z pracodawcą. Według Krajowego Centrum Promocji Zdrowia w Miejscu Pracy – jedynie 9 proc. pracowników informuje pracodawcę o swoim stanie zdrowia. Jest to wynik strachu przed utratą pracy, jak i wykluczeniem z niej.

Czy możliwa jest poprawa sytuacji osób z niepełnosprawnościami na rynku pracy? 

Eksperci wskazują taką ewentualność, polegającą na skorelowaniu kilku istotnych czynników – podstawowy to zmiana nastawienia samych pracodawców. Nie bez znaczenia w poprawie sytuacji przewlekle chorych na rynku pracy są zmiany na nim – dopuszczające elastyczne godziny pracy bądź też pracę zdalną, co pozwalałoby pracownikowi łączyć życie zawodowe z leczeniem. 

W poprawie sytuacji pracowników przewlekle chorych na pewno pomoże wsparcie ze strony polityki zdrowotnej państwa. Lepszy dostęp do innowacyjnych terapii, możliwość spersonalizowanego leczenia, jak i nowoczesna rehabilitacja – to wszystko sprawi, że pracodawcy będą bardziej skłonni otworzyć się na osoby z chorobami przewlekłymi.

Nowoczesne formy leczenia znacznie poprawiają stan zdrowia pacjenta i są coraz mniej obciążające, a co za tym idzie – można stosować je rzadziej, w niektórych przypadkach nie wymagają hospitalizacji. 

Programy wspierające powrót do pracy osób chorych przewlekle 

Problem występowania chorób przewlekłych w Unii Europejskiej już dawno zauważono – prawie co czwarta pracująca osoba w UE zmaga się z tego typu schorzeniem.  Wdrażane i promowane są programy, które mają na celu nakierunkowanie lub powrót chorego do pracy bądź też utrzymywanie go w aktywności zawodowej. Jak tłumaczą eksperci, te działania skupiają się na monitorowaniu stanu zdrowia pracowników i na pozostawaniu z nimi w kontakcie, tak by nawet na zwolnieniu wiedzieli, co się dzieje w firmie, i w każdej chwili mogli powrócić do pracy. 

W Polsce programów wspierających powrót do pracy osób chorych przewlekle, wciąż jest zbyt mało – odnoszą się do uelastycznienia czasu pracy, możliwości pracy zdalnej, okresowej możliwość pracy w zmniejszonym zakresie godzin.  

Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Infor.pl