Kategorie

Jakie przestępstwa są ścigane na wniosek pokrzywdzonego według Kodeksu karnego?

Sylwia Uścimiak
Prawnik, specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu prawa i postępowania karnego
W przypadku gdy przestępstwa są ścigane na wniosek pokrzywdzonego, organ jest związany uzyskaniem wniosku o ściganie, który jest jednocześnie wolą pokrzywdzonego i sugeruje, że pokrzywdzony czuje się ofiarą przestępstwa./Fot. Shutterstock
W przypadku gdy przestępstwa są ścigane na wniosek pokrzywdzonego, organ jest związany uzyskaniem wniosku o ściganie, który jest jednocześnie wolą pokrzywdzonego i sugeruje, że pokrzywdzony czuje się ofiarą przestępstwa./Fot. Shutterstock
W polskim porządku prawnym przestępstwa są ścigane z urzędu, na wniosek pokrzywdzonego lub z oskarżenia prywatnego. Często zdarza się, że sprawcy unikają odpowiedzialności karnej z uwagi na brak wiedzy pokrzywdzonych odnośnie swoich praw. W związku z powyższym pojawia się pytanie, jakie przestępstwa wymagają złożenia wniosku przez pokrzywdzonego.

W przypadku gdy przestępstwa są ścigane na wniosek pokrzywdzonego, organ jest związany uzyskaniem wniosku o ściganie, który jest jednocześnie wolą pokrzywdzonego i sugeruje, że pokrzywdzony czuje się ofiarą przestępstwa. Mówiąc o pokrzywdzonym, mamy na myśli definicję, która została uregulowana w art. 49 Kodeksu postępowania karnego (dalej: k.p.k.) i w myśl § 1 pokrzywdzonym jest osoba fizyczna lub prawna, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo.

Wycofanie wniosku o ściganie

W sytuacji, gdy pokrzywdzony jednak nie chce, aby sprawca był ścigany, może wycofać wcześniej złożony wniosek, wówczas jest konieczna zgoda prokuratora w przypadku postępowania przygotowawczego lub sądu w przypadku postępowania sądowego do momentu rozpoczęcia przewodu sądowego na pierwszej rozprawie. Należy również zwrócić uwagę, na jeden istotny szczegół, a mianowicie, na fakt, że ponowne złożenie wniosku jest niedopuszczalne. (art. 12 k.p.k.).

Polecamy: Serwis Inforlex Przeciwdziałanie praniu pieniędzy – procedury

Przestępstwa ścigane na wniosek

Przestępstwa, które są ścigane na wniosek pokrzywdzonego, zostały uregulowane w Kodeksie karnym (dalej: k.k.). Według stanu prawnego obowiązującego na dzień publikacji niniejszego artykułu, na wniosek pokrzywdzonego są ścigane następujące przestępstwa:

- inny uszczerbek na zdrowiu, jeżeli pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (art. 157 § 5 k.k.)

- narażenie na niebezpieczeństwo (art. 160 § 5 k.k.)

- narażenie na zarażenie (art. 161 § 3 k.k.)

- wypadek, jeżeli pokrzywdzonym jest wyłącznie osoba najbliższa (art. 177 § 3 k.k.)

- groźba karalna (art. 190 § 2 k.k.)

- uporczywe nękanie (art. 190a § 4 k.k.)

- zmuszanie (art. 191 § 3 k.k.)

- utrwalanie wizerunku nagiej osoby bez jej zgody (art. 191a § 2 k.k.)

- zabieg leczniczy bez zgody (art. 192 § 2 k.k.)

- uchylanie się od alimentów (art. 209 § 2 k.k.)

- tajemnica służbowa (art. 266 § 3 k.k.)

- nielegalne uzyskanie informacji (art. 267 §5 k.k.)

- niszczenie informacji (art. 268 §4 k.k.)

- szkoda w bazach danych (art. 268a §3 k.k.)

- kradzież, jeżeli pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (art. 278 §4 k.k.)

- kradzież z włamaniem, jeżeli pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (art. 279 §2 k.k.)

- przywłaszczenie, jeżeli pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (art. 284 §4 k.k.)

- kradzież impulsów telefonicznych, jeżeli pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (art. 285 §2 k.k.)

- oszustwo, jeżeli pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (art. 286 §4 k.k.)

- oszustwo komputerowe, jeżeli pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (art. 287 §3 k.k.)

- naruszenie integralności rzeczy (art. 288 §4 k.k.)

- zabór pojazdu, jeżeli pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (art. 289 §5 k.k.)

- nadużycie zaufania, jeżeli pokrzywdzonym nie jest Skarb Państwa (art. 296 §4a k.k.)

- niezaspokojenie roszczeń wierzyciela, jeżeli pokrzywdzonym nie jest Skarb Państwa (art. 300 §4 k.k.)

- nierzetelna dokumentacja, jeżeli pokrzywdzonym nie jest Skarb Państwa (art. 303 §4 k.k.)

- zakłócanie przetargu publicznego, jeżeli pokrzywdzonym nie jest Skarb Państwa (art. 305 §3 k.k.)

- znieważenie przełożonego, może być również ścigane na wniosek dowódcy jednostki (art. 347 §2 k.k. - część wojskowa)

- poniżenie i znieważenie, może być również ścigane na wniosek dowódcy jednostki (art. 350 §2 k.k. - część wojskowa)

Dodatkowo w myśl art. 215 k.k. pokrzywdzony może złożyć wniosek do sądu o podanie wyroku skazującego do wiadomości publicznej.

Polecamy serwis: Prawo karne

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    28 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Emerytury groszowe z ZUS wciąż problemem

    Emerytury groszowe z ZUS stanowią coraz częstszy problem. Czy planowane są zmiany dotyczące świadczeń niższych niż minimalne?

    Oszczędzamy mniej, ale regularnie [BADANIE]

    Z danych zebranych przez Intrum wynika, iż 80 procent konsumentów stara się oszczędzać każdego miesiąca. Czy to pozytywny skutek pandemii?

    Reklamacja po wakacjach - jak i kiedy?

    Reklamacja po wakacjach może dotyczyć np. usługi turystycznej, opóźnionego lotu czy noclegu. W jakim terminie należy ją wysłać?

    400 plus na dziecko w żłobku w 2022 r.

    400 plus na dziecko w żłobku w 2022 r.? Podpowiadamy dla kogo przewidziano nowy rodzaj wsparcia.

    Oszustwo "na 14. emeryturę" - co robić?

    Oszustwo "na 14. emeryturę? ZUS przestrzega przed osobami, które oferują pomoc przy wypełnieniu wniosku o świadczenie.

    Zasada niezmienności składu orzekającego - zmiany w k.p.k.

    Zasada niezmienności składu orzekającego sprawia, że zmiana sędziego oznacza przymus prowadzenia procesu od początku – co nikomu nie służy. Jest jednak szansa na poprawę sytuacji.

    Wjazd do Wielkiej Brytanii od 1 października 2021 r. - zmiany

    Wjazd do Wielkiej Brytanii od 1 października 2021 r. będzie możliwy tylko na podstawie ważnego paszportu. Są jednak wyjątki. Jakie?

    Ochrona konsumenta - przepisy uzupełniające weszły w życie

    Przepisy uzupełniające ochronę konsumentów weszły w życie. Zmiany dotyczą m.in. postępowania nakazowego z weksla czy wnoszenia pism do sądu.

    Noc spisowa - GUS wydłuża godziny pracy 25 września

    Noc spisowa zostanie zorganizowana przez GUS w sobotę 25 września. Jak i gdzie będzie można się spisać?

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przygotował kalkulator, dzięki któremu można sprawdzić o ile orientacyjnie wzrośnie rata kredytu, gdy zmieni się jego oprocentowanie. Jak skorzystać z kalkulatora?

    Ubezwłasnowolnienie - zasady, skutki, procedura

    Ubezwłasnowolnienie jest możliwe tylko w określonych przypadkach. Na czym polega? Jakie wywołuje skutki? Jak wygląda procedura?

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.