Kategorie

Co wpływa na przyznanie się do winy podejrzanych?

fot. Fotolia
Naukowcy od lat badają zjawisko przyznawania się do winy. Efektem ich pracy są zarówno zaskakujące, jak i łatwe do przewidzenia wnioski. Aż 80 % przestępstw na świecie zostaje wyjaśnionych dzięki przyznaniu się przez podejrzanego, a po przyznaniu się niewielu oskarżonych zostaje uniewinnionych.

Wśród głównych powodów przyznania się do popełnienia czyny karalnego badacze wskazują m.in. zachowanie policji i warunki aresztu. 

W polskim kodeksie karnym podejrzanym jest osoba, wobec której wydano postanowienie o przedstawieniu zarzutów lub wobec której ( w razie braku takiego postanowienia) postawiono zarzut w związku z rozpoczęciem przesłuchania w charakterze podejrzanego. Bardzo często, w wyniku ignorancji myli się podejrzanego z osobą podejrzaną. Ten drugi jest osobą, która została przesłuchana w toku czynności niecierpiących zwłoki ( głównie by udaremnić próby zatarcia śladów przestępstwa).

W jaki sposób można przyznać się do winy?

- ustnie ( jednak, jeżeli nie jest ono zarejestrowane nośnikiem elektronicznym, podejrzany może odwołać swoje przyznanie)

- pisemnie

- ustnie i pisemnie

Zobacz: kodeks karny

Jakie są główne motywy przyznania się do winy?

- wiek podejrzanego
- zachowanie przesłuchującego
- warunki aresztu
- cechy charakteru podejrzanego

Wiek a przyznanie się do winy

Naukowcy jednoznacznie wskazują, że im młodsza osoba podejrzana, tym częściej skora jest do przyznania się. Wynika to z faktu, że ma ona świadomość , że po odbyciu kary będzie mogła prowadzić „normalne” życie. Starsi są bardziej doświadczeni, sprytniejsi, znają prawo karne i procedurę, z którymi nierzadko mieli do czynienia już wcześniej. Są mniej zależni od przesłuchującego, idą w zaparte, często pozorując swoją siłę i pewność siebie. Młodsi przestępcy są mniej impulsywni, cechują się mniejszym temperamentem, a także nie są specjalnie doświadczeni w poddawaniu się przesłuchaniom. Starsi nie mają nic do stracenia, zwłaszcza przy cięższych przestępstwach, których konsekwencja w postaci kary więzienia może pozbawić ich wolności i uziemić w zakładzie karnym do końca swoich dni.

Rodzaje przestępstw a przyznanie się do winy

Według badań wielu psychologów najchętniej podejrzani przyznają się do przestępstw na tle seksualnym, a także przeciwko własności.

Jakie cechy ludzkie mogą determinować podatność na przyznawanie się do winy?

Wśród grupy cech osobowościowych potencjalnych sprawców przestępstw należy wymienić : ekstrawertyzm, konformizm, nerwowość, inteligencję oraz psychotyzm.

Reklama

Jest rzeczą absolutnie zrozumiałą, że wielu podejrzanych jest gotowa zrobić wszystko, byle tylko uniknąć odpowiedzialności karnej za popełniony czyn zabroniony. Wśród czynników, które blokują proces decyzyjny przyznawania się zwykło się wyróżniać :

- strach przed pobytem w więzieniu
- strach przed surowością kary
- strach przed ostracyzmem we własnym środowisku
- strach przed utratą kontroli nad rozwojem własnej rodziny
- obawa przed odwetem pokrzywdzonego lub jego bliskich

Badając interakcje pomiędzy przesłuchującym a podejrzanym ( metoda ankietowa) sformułowano wniosek, że przyznanie się jest zależne od wagi dowodów przeciwko podejrzanemu, zaleceniami pełnomocnika oraz rodzaju przestępstwa.

Zobacz: Uprawnienia pokrzywdzonego w sprawie o wykroczenia

Z punktu widzenia moralnego, przyznanie się do winy jest zjawiskiem niezwykle trudnym. Naukowcy podają, że jedynie ekstrawertycy oraz ludzie aspołeczni szczerze żałują przyznania się. Mimo tego, normą jest, że sprawca czynu czuje się psychicznie lżejszy po potwierdzeniu swojego udziału w czynie karalnym.

Niewątpliwie samo przyznanie się do winy nie zawsze jest tożsame z konsekwencją poddania się odpowiedzialności karnej. Jednakże może ono posłużyć jako ważny element pozyskiwania informacji o szczegółach przestępstwa ( służy np do znalezienia narzędzia zbrodni). Jak podkreśla Brunon Hołyst, dowód z przyznania się jest ważny przy 20 % spraw.

Tekst opracowany na podstawie: "Psychologii kryminalistycznej" Brunona Hołysta

  Karol Muż

Źródło: Własne
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Prawo
    1 sty 2000
    20 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Pobieranie torrentów - wyrok TSUE

    Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, iż dostawca internetu może systematycznie rejestrować adresy IP użytkowników oraz udostępniać ich nazwy i adresy pocztowe podmiotowi praw własności intelektualnej lub osobie trzeciej, zajmującej się windykacją tych praw.

    TSUE o dochodzeniu sprawiedliwości przed polskim sądem za zwrot "polskie obozy"

    Były więzień Auschwitz nie może dochodzić sprawiedliwości przed polskim sądem za zwrot "polskie obozy". Tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Pokazy dla seniorów – propozycje zmian

    Pokazy, często kierowane do seniorów, mogą być źródłem nieuczciwych praktyk przedsiębiorców. UOKiK przygotował propozycje zmian w przepisach.

    Zniesławienie – jak można dochodzić odpowiedzialności sprawcy?

    Zniesławienie to przestępstwo, a jego ofiara może dochodzić odpowiedzialności sprawcy w postępowaniu karnym. W jaki sposób?

    SN o kwalifikacji danego związku chemicznego w sprawie o narkotyki

    Zdaniem Sądu Najwyższego o tym jak kwalifikować dany związek chemiczny w sprawie o narkotyki decyduje sąd orzekający.

    Wakacje 2021 - prawa pasażerów

    W wakacje 2021 r. ruch pasażerski będzie zależał od sytuacji epidemiologicznej. O jakich prawach powinni pamiętać pasażerowie?

    Dobry start 2021 – wniosek

    Wniosek o świadczenie dobry start w 2021 r. rodzice złożą według zmienionych zasad. Od kiedy będą przyjmowane wnioski?

    PESEL w spisie powszechnym - UODO wystąpił do GUS

    Prezes UODO wystąpił do GUS w sprawie wątpliwości dotyczących procesu pozyskiwania numeru PESEL od osób dokonujących tzw. samospisu internetowego.

    Termin wdrożenia e-doręczeń przesunięty?

    Przesunięcie terminu wdrożenia e-doręczeń zakłada nowelizacja uchwalona przez Sejm. Kiedy mają wejść w życie nowe przepisy?

    Emerytura dla zwierząt służących w służbach mundurowych

    Rząd przyjął projekt ustawy regulującej status zwierząt w służbach mundurowych. Projekt zmienia w tym zakresie m.in. ustawę o Policji oraz szereg innych aktów prawnych.

    Świadczenia dla niepełnosprawnych w 2021 r.

    Świadczenia dla osób niepełnosprawnych w 2021 r. obejmują m.in. renty, zasiłki pielęgnacyjne czy świadczenia dla osób niesamodzielnych.

    NIK o dzierżawie gruntów rolnych w parkach narodowych

    Niezgodny z prawem wybór dzierżawców, naruszanie zasad równego dostępu do udziału w przetargu oraz jawności i jednolitości postępowania, a także niezapewnienie najkorzystniejszego wyniku przetargu – takie nieprawidłowości w gospodarowaniu gruntami rolnymi Skarbu Państwa stwierdziła NIK w sześciu na siedem skontrolowanych parków narodowych.

    Nabór wniosków o wsparcie na zalesianie do 02.08.2021 r.

    Do 02.08.2021 r. odbywać się będzie nabór wniosków o przyznanie wsparcia na zalesienie w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Beneficjentem w zakresie kosztów założenia uprawy leśnej mogą być nie tylko rolnicy, ale również jednostki samorządu terytorialnego i jednostki organizacyjne gmin, powiatów oraz województw.

    Ryczałt na dojazdy dla funkcjonariusza Służby Więziennej

    Co do zasady świadczenia otrzymywane przez funkcjonariuszy Służby Więziennej stanowią dla nich przychód ze stosunku służbowego. Nie oznacza to jednak, że zawsze będą one podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

    Reforma przepisów o nieletnich - zmiany w izolacji sprawców najcięższych przestępstw

    W resorcie sprawiedliwości przygotowano projekt ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Ma on skutecznie zniechęcić ich do łamania prawa. Nowe przepisy powinny też zapewnić odpowiednie środki reakcji, gdy nieletni popełnią wykroczenie, przestępstwo lub są mocno zdemoralizowani.

    RIO: wójt może zatrudnić komendanta gminnego ochrony przeciwpożarowej

    Wójt może zatrudnić komendanta gminnego ochrony przeciwpożarowej, w tym także na tym stanowisku może zatrudnić komendanta gminnego związku ochotniczych straży pożarnych – podkreśliła Regionalna Izba Obrachunkowa w Białymstoku.

    Projekt Ustawy o Ochotniczej Straży Pożarnej – informacje, wyjaśnienia

    W ostatnim czasie opublikowano treść projektu Ustawy o Ochotniczej Straży Pożarnej. Rozpoczęły się również konsultacje społeczne, w których udział bezpośrednio bierze kadra kierownicza Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Państwowej Straży Pożarnej.

    Test sprawności fizycznej policjantów 2021 r.

    Zgodnie z zapisami ustawy o Policji policjant jest obowiązany utrzymywać sprawność fizyczną zapewniającą wykonywanie przez niego zadań służbowych. Co roku policjanci przystępują do testów sprawności fizycznej, których zaliczenie jest wymagane. Każdego funkcjonariusza Policji obowiązuje minimalny poziom sprawności motorycznej, gwarantujący efektywność podejmowanych działań. Testy nie dotyczą osób ubiegających się o przyjęcie do służby w Policji, ale policjantów w czynnej służbie, a więc tych osób, które w procesie rekrutacji oraz w późniejszych latach służby wykazały się wymaganą sprawnością fizyczną.

    Nowe definicje w ustawie Prawo o ruchu drogowym

    20 maja oraz 1 czerwca 2021 r. weszły w życie dwie nowelizacje ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Zmiany zawarte w tych przepisach w istotny sposób wpłyną na bezpieczeństwo w ruchu drogowym.

    56 mln złotych z Programu Infrastruktura i Środowisko trafi do jednostek policji w całym kraju

    Prawie 500 sztuk motocykli trafi do jednostek policji w całym kraju. Zakupy będą realizowane z pieniędzy unijnych.

    W konsultacjach projekt zmian odnoszący się do sądów wojskowych

    Zmiany w organizacji kolegiów sądów wojskowych, analogiczne do wprowadzonych w lutym zeszłego roku w sądach powszechnych oraz związane z nimi nowe zasady opiniowania kandydatów na sędziów wojskowych - przewiduje projekt resortu sprawiedliwości, nad którym w maju trwają konsultacje.

    Wydawanie pozwoleń na broń prywatną żołnierzom zawodowym

    Posiadanie broni palnej lub amunicji do niej bez wymaganego pozwolenia jest przestępstwem zagrożonym karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Z kolei posiadanie bez wymaganej rejestracji broni pneumatycznej lub bez pozwolenia miotacza gazu obezwładniającego (z wyłączeniem ręcznego) lub narzędzia albo urządzenia, którego używanie może zagrażać życiu lub zdrowiu, jest wykroczeniem. Jak wygląda procedura wydawania żołnierzom zawodowym pozwolenia na broń? Kiedy pozwolenie nie jest potrzebne?

    Zmiany w funduszach na nagrody i zapomogi żołnierzy niezawodowych już od 24.06.2021

    Od 24.06.2021 Minister Obrony Narodowej będzie mógł z własnej inicjatywy przekazać do dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej środki funduszu pozostające w jego dyspozycji z przeznaczeniem na nagrody dla żołnierzy niezawodowych pełniących służbę wojskową w podległych temu dowódcy jednostkach wojskowych.

    Skutki doręczenia aktu inwestorowi posiadającemu pełnomocnika

    Organ administracji publicznej może wzywać osoby do udziału w podejmowanych czynnościach i do złożenia wyjaśnień lub zeznań osobiście, przez pełnomocnika, na piśmie lub w formie dokumentu elektronicznego, jeżeli jest to niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy lub dla wykonywania czynności urzędowych.

    Renty dożywotnie z rosnącym zainteresowaniem seniorów

    Renty dożywotnie cieszą się coraz większym zainteresowaniem seniorów. Rośnie również liczna sporów sądowych związanych z umowami renty lub dożywocia.