Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych – planowane zmiany

Wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych szybciej rozpatrzony

W wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano założenia do projektu ustawy o zmianie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego.

Planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów to I kwartał 2022 r.

Głównym celem zmian jest szybsze rozpoznawanie spraw incydentalnych o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawach cywilnych oraz wniosków o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego.

Referendarze sądowi będą mieli 7 dni na rozpatrzenie wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych (od dnia złożenia lub uzupełnienia braków formalnych). „Zmiana ta znacząco przyspieszy procedowanie tych wpadkowych spraw, które obecnie trwa 3-4 miesiące” – czytamy na stronie internetowej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.

Ponadto, w miejsce dotychczas stosowanych wzorów oświadczeń strony będą składać urzędowy formularz oświadczenia. Podanie zaś nieprawdziwych informacji lub ich zatajenie skutkować będzie odpowiedzialnością karną osoby składającej oświadczenie. Podstawą rozpoznania wniosku mają być informacje zawarte w formularzu oświadczenia i ewentualnie złożone wraz z oświadczeniem dokumenty.

Projekt ma zawierać też jednolite zasady przeprowadzenia dochodzenia przez sąd dla oceny sytuacji rodzinnej i majątkowej strony, która uzyskała zwolnienie lub ustanowiono dla niej adwokata lub radcę prawnego.

W przypadku, gdy strona uzyska zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie świadomie nieprawdziwych informacji, to poza poniesieniem wszystkich kosztów ją obciążających, w tym konkretnym postępowaniu nie będzie mogła ponownie wystąpić o zwolnienie od kosztów. Strona, która uzyskała ustanowienie adwokata lub radcy prawnego na podstawie świadomie nieprawdziwych informacji, postanowienie sądu o przyznaniu od niej wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego zyska walor natychmiastowej wykonalności.

Wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych

Zwolnienia od kosztów sądowych może się domagać osoba fizyczna, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny lub ich poniesienie narazi ją na taki uszczerbek. Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami do wniosku dołącza się oświadczenie obejmujące szczegółowe dane o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania osoby ubiegającej się o zwolnienie od kosztów. Oświadczenie to sporządza się według ustalonego wzoru.

W określonych przypadkach sąd może przyznać też zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną.