Trzynasta emerytura w 2026 r. jednak w kwocie wyższej niż 1 978,49 zł i nie tylko dla seniorów? Świadczenie również dla młodych, a wypłaty już w kwietniu
REKLAMA
REKLAMA
Dodatkowe roczne świadczenie pieniężne, potocznie określane trzynastą emeryturą (13. emeryturą) lub po prostu trzynastką – przysługuje nie tylko seniorom, ale nawet osobom, które ukończyły 18 rok życia, jeżeli spełniają określone warunki ustawowe do jej otrzymania. W przypadku czternastej emerytury (14. emerytury), zwanej również czternastką – istnieje „furtka” ustawowa do przyznania jej w kwocie wyższej niż zagwarantowana ustawowo najniższa emerytura. Czy dotyczy to również trzynastej emerytury i uprawnieni beneficjenci mają szansę na otrzymanie świadczenia w 2026 r. w kwocie wyższej niż 1 978,49 zł?
- Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – komu przysługuje świadczenie i czy należy się ono wyłącznie seniorom?
- Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – komu nie przysługuje świadczenie, pomimo, że posiada status emeryta lub rencisty?
- Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – w jakiej wysokości przysługuje świadczenie i czy może zostać przyznane w kwocie wyższej niż równowartość najniższej zagwarantowanej ustawowo emerytury?
- Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – kiedy świadczenie będzie wypłacane (m.in. przez ZUS)?
- Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – czy należy wystąpić z wnioskiem, aby otrzymać świadczenie?
Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – komu przysługuje świadczenie i czy należy się ono wyłącznie seniorom?
Dodatkowe roczne świadczenie pieniężne, bo tak potoczna „trzynastka” określana jest w ustawie z dnia 9 stycznia 2020 r. o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów – przysługuje osobom, które na dzień 31 marca roku, w którym wypłacane jest świadczenie (czyli w tym przypadku – na dzień 31 marca 2026 r.) będą miały ustalone prawo do jednego ze świadczeń emerytalno-rentowych, tj. m.in.:
REKLAMA
REKLAMA
- emerytury lub renty w systemie powszechnym,
- emerytury lub renty rolników,
- emerytury lub renty służb mundurowych,
- emerytury pomostowej,
- świadczenia lub zasiłku przedemerytalnego,
- renty socjalnej,
- nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego,
- rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego,
- renty inwalidów wojennych i wojskowych.
Można otrzymać tylko jedną trzynastkę. W związku z powyższym – przypadku renty rodzinnej, którą pobiera kilka osób – dodatkowe roczne świadczenie pieniężne podlega podziałowi, po równo, pomiędzy wszystkich uprawnionych.
Z powyższego zestawienia wynika, że trzynasta emerytura przysługuje nie tylko seniorom, ale również osobom uprawnionym np. do renty z tytułu niezdolności do pracy. Zgodnie z najnowszymi, opublikowanymi przez GUS danymi statystycznymi dot. emerytur i rent – w 2024 r. renty z tytułu niezdolności do pracy wypłacono 705,86 tys. uprawnionym.1 Wśród nich są osoby w różnym wieku, począwszy od osób 18-letnich, które również mogą ubiegać się o przyznanie ww. renty i to nawet jeżeli nie spełniają warunku dotyczącego wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego, ale pod warunkiem, że:
- zostały zgłoszone do ubezpieczenia przed ukończeniem 18 lat albo
- w ciągu 6 miesięcy po ukończeniu nauki w szkole ponadpodstawowej, ponadgimnazjalnej lub w szkole wyższej oraz
- do dnia powstania niezdolności do pracy miały, bez przerwy lub z przerwami nieprzekraczającymi 6 miesięcy, okresy składkowe i nieskładkowe.
Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – komu nie przysługuje świadczenie, pomimo, że posiada status emeryta lub rencisty?
Na trzynastą emeryturę nie mają natomiast co liczyć osoby, które – na dzień 31 marca roku, w którym wypłacane jest świadczenie (czyli w tym przypadku – na dzień 31 marca 2026 r.) – miały zawieszone prawo do świadczenia emerytalno-rentowego (od przysługiwania którego uzależnione jest prawo do trzynastki), np. z tego powodu, że przekroczyły ustawowy próg dorabiania do emerytury lub renty.
Prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy oraz renty rodzinnej (jeżeli jest do niej uprawniona tylko jedna osoba), ulega zawieszeniu (z wyłączeniem niżej wymienionych wyjątków od powyższej zasady), w razie osiągania przychodu w kwocie wyższej niż 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa GUS.
REKLAMA
Ww. kwota przychodu, której osiągnięcie skutkuje zawieszeniem prawa do świadczenia emerytalno-rentowego, ogłaszana jest w każdym kwartale w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” przez Prezesa ZUS, w terminie do 14 dnia roboczego drugiego miesiąca każdego kwartału kalendarzowego, a ponadto – dla całego mijającego roku kalendarzowego – w terminie do 14 roboczego dnia listopada.
Aktualnie, tj. od 1 grudnia 2025 r. do 28 lutego 2026 r. – zgodnie z komunikatem Prezesa ZUS z dnia 18 listopada 2025 r. w sprawie kwot przychodu odpowiadających 70 % i 130 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego za III kwartał 2025 r. stosowanych przy zmniejszaniu albo zawieszaniu emerytur i rent – limit przychodu, powyżej którego świadczenie emerytalno-rentowe ulega zawieszeniu, wynosi 11 403,30 zł (które stanowi równowartość 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego za III kwartał 2025 r.).
Od 1 marca 2026 r. natomiast – zgodnie z komunikatem Prezesa ZUS z dnia 12 lutego 2026 r. w sprawie kwot przychodu odpowiadających 70 % i 130 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego za IV kwartał 2025 r. stosowanych przy zmniejszaniu albo zawieszaniu emerytur i rent – limit przychodu, powyżej którego świadczenie emerytalno-rentowe ulegać będzie zawieszeniu, wynosi 11 957,20 zł (które stanowi równowartość 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego za IV kwartał 2025 r.).
Od powyższej zasady, ustawodawca przewidział jednak pewne wyjątki. Prawo do emerytury lub odpowiednio – renty, nie ulegnie zawieszeniu (bez względu na wysokość osiąganych przychodów), w przypadku:
- emerytów, którzy osiągnęli wiek emerytalny 60 lat (w przypadku kobiet) lub 65 lat (w przypadku mężczyzn), chyba, że osoba taka, kontynuuje zatrudnienie u pracodawcy, u którego była zatrudniona bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury – wówczas prawo do pobierania przez nią emerytury, ulegnie zawieszeniu bez względu na wysokość uzyskiwanego przychodu do czasu, aż powyższy stosunek pracy zostanie rozwiązany i złoży ona wniosek o podjęcie wypłaty emerytury,
- posiadania prawa do emerytury częściowej,
- posiadania prawa do renty inwalidy wojennego z tytułu pobytu w obozie i w miejscach odosobnienia lub do renty rodzinnej po takim inwalidzie albo
- posiadania prawa do renty inwalidy wojskowego w związku ze służbą wojskową lub renty rodzinnej po żołnierzu, którego śmierć miała związek ze służbą wojskową.
Co do zasady – emeryci, którzy osiągnęli powszechny wiek emerytalny, mogą więc dorabiać bez ograniczeń i niezależnie od osiąganych przychodów – jeżeli na dzień 31 marca 2026 r., będą mieli ustalone prawo do emerytury – otrzymają również trzynastkę.
Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – w jakiej wysokości przysługuje świadczenie i czy może zostać przyznane w kwocie wyższej niż równowartość najniższej zagwarantowanej ustawowo emerytury?
Trzynasta emerytura w 2026 r. przysługiwać będzie w kwocie odpowiadającej równowartości najniższej emerytury, czyli 1 978,49 zł brutto.
Warto przy tym podkreślić, że kwota trzynastej emerytury nie ulega obniżeniu w przypadku, gdy wysokość świadczenia emerytalnego lub rentowego, które przysługuje na dzień 31 marca 2026 r., nie przekracza kwotę 2 900 zł (tak jak ma to miejsce w przypadku czternastej emerytury). Trzynasta emerytura przysługuje wszystkim uprawnionym w jednakowej wysokości – niezależnie od wysokości pobieranego świadczenia emerytalno-rentowego.
Czy jest możliwe, że trzynasta emerytura w 2026 r. przysługiwała w kwocie wyższej niż równowartość zagwarantowanej ustawowo najniższej emerytury?
Niestety nie – takie uprawnienie (do ustalenia dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego) w kwocie wyższej niż kwota najniższej emerytury – Rada Ministrów posiada wyłącznie wobec tzw. czternastki (tj. czternastej emerytury), która przysługuje na podstawie ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o kolejnym dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów. W art. 3 ust. 6 ww. ustawy – ustawodawca przewidział bowiem, iż biorąc pod uwagę aktualną sytuację społeczno-gospodarczą oraz stan finansów publicznych – Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, kwotę wyższą niż kwota najniższej emerytury, stosowaną do ustalenia wysokości dodatkowego świadczenia (tj. czternastej emerytury). Na chwilę obecną nie wiadomo jednak nic na temat tego, żeby rząd prowadził jakieś prace legislacyjne w zakresie rozporządzenia, które miałoby podwyższyć kwotę tegorocznej czternastki. Co do zasady – podwyżka taka jest jednak możliwa, ale – wyłącznie wobec czternastki, a nie trzynastki (w ustawie z dnia 9 stycznia 2020 r. o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów, która określa zasady wypłaty trzynastej emerytury – brak jest analogicznego uprawnienia dla Rady Ministrów do podwyższenia kwoty dodatkowego świadczenia).
W kontekście kwoty trzynastej emerytury, warto również nadmienić, że świadczenie to jest wolne od wszelkich potrąceń (np. od zajęć komorniczych) i egzekucji. Nie wlicza się go także do dochodu przy ubieganiu się o pomoc społeczną, alimenty czy o świadczenie uzupełniające dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji. Od trzynastej emerytury odliczany jest wyłącznie podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składka na ubezpieczenie zdrowotne.
Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – kiedy świadczenie będzie wypłacane (m.in. przez ZUS)?
Trzynasta emerytura wypłacana jest wraz ze świadczeniami podstawowymi (emeryturą, rentą itd.) w terminie wypłaty tych świadczeń przypadającym:
- w kwietniu,
- a w przypadku osób pobierających świadczenie przedemerytalne lub zasiłek przedemerytalny – w maju.
Trzynasta emerytura w 2026 r. będzie zatem wypłacana uprawnionym beneficjentom świadczenia w kwietniu (lub odpowiednio – w maju) 2026 r., w terminach wypłaty świadczeń emerytalno-rentowych, czyli – trafi do emerytów i rencistów wraz z kwietniową emeryturą lub rentą (lub odpowiednio – majowym świadczeniem lub zasiłkiem przedemerytalnym).
Z uwagi na fakt, iż Niedziela Wielkanocna wypada w tym roku 5 kwietnia, a Poniedziałek Wielkanocny 6 kwietnia – w kwietniu 2026 r., harmonogram wypłat świadczeń emerytalno-rentowych (z którymi uprawnionym emerytom i rencistom zostaną wypłacone trzynastki), przedstawia się następująco:
- 1 kwietnia (środa),
- 3 kwietnia (piątek) – w przypadku świadczeń, których termin wypłaty ustalony jest na 5 dzień miesiąca, ponieważ 5 kwietnia 2026 r. wypada Niedziela Wielkanocna,
- 3 kwietnia (piątek) – w przypadku świadczeń, których termin wypłaty ustalony jest na 6 dzień miesiąca, ponieważ 6 kwietnia 2026 r. wypada Poniedziałek Wielkanocny,
- 10 kwietnia (piątek),
- 15 kwietnia (środa),
- 20 kwietnia (poniedziałek) i
- 24 kwietnia (piątek) – w przypadku świadczeń, których termin wypłaty ustalony jest na 25 dzień miesiąca, ponieważ 25 kwietnia 2026 r. wypada w sobotę.
Osobom pobierającym świadczenie lub zasiłek przedemerytalny, trzynastka zostanie natomiast wypłacona wraz ze świadczeniem za maj 2026 r., w którym harmonogram wypłat świadczeń emerytalno-rentowych, przedstawia się następująco:
- 30 kwietnia (czwartek) – w przypadku świadczeń, których termin wypłaty ustalony jest na 1 dzień miesiąca, ponieważ 1 maja 2026 r. wypada Święto Państwowe, będące dniem ustawowo wolnym od pracy,
- 5 maja (wtorek),
- 6 maja (środa),
- 8 maja (piątek) – w przypadku świadczeń, których termin wypłaty ustalony jest na 10 dzień miesiąca, ponieważ 10 maja 2026 r. wypada w niedzielę,
- 15 maja (piątek),
- 20 maja (środa) i
- 25 maja (poniedziałek).
Trzynasta emerytura w 2026 r. [czyli tzw. „trzynastka” 2026] – czy należy wystąpić z wnioskiem, aby otrzymać świadczenie?
Trzynasta emerytura w 2026 r. będzie wypłacana z urzędu. Nie trzeba w tej sprawie składać żadnych wniosków. Do każdego uprawnionego emeryta i rencisty zostanie natomiast wysłana decyzja o przyznaniu dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego.
Od decyzji organu wypłacającego trzynastą emeryturę (jeżeli ZUS odmówił jej przyznania lub wypłacić świadczenie w nieprawidłowej wysokości) – zgodnie z art. 7 ust. 5 ustawy z dnia 9 stycznia 2020 r. o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów – przysługuje odwołanie do sądu okręgowego - sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie wnosi się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję (pisemnie lub ustnie do protokołu).
1 GUS, Emerytury i renty w 2024 r., Warszawa 2025
Polecamy: Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Podstawa prawna:
- Ustawa z dnia 9 stycznia 2020 r. o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 891)
- Ustawa z dnia 26 maja 2023 r. o kolejnym dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 183)
REKLAMA
© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.
REKLAMA
