Orzeczenie bez komisji. Kiedy jest możliwe w 2026 roku?
REKLAMA
REKLAMA
Orzeczenie bez osobistego stawiennictwa jest możliwe. Inne jednak przepisy obowiązują w przypadku postępowania przed zespołami do spraw orzekania o niepełnosprawności (PZON, WZON), a inne przed organami rentowymi (ZUS i KRUS). Jak to wygląda w 2026 roku? Co się zmieni w 2027?
- Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności bez osobistego stawiennictwa wyjątkowo
- Orzeczenie bez badania - jak jest w ZUS?
- Orzekanie zdalne zasadą w KRUS
Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności bez osobistego stawiennictwa wyjątkowo
W postępowaniach o uzyskanie stopnia niepełnosprawności (lekkiego, umiarkowanego, znacznego) zasadą jest wydawanie orzeczeń po przeprowadzeniu badania osoby z niepełnosprawnością.
REKLAMA
REKLAMA
Istnieje jednak możliwość wydania orzeczenia bez osobistego uczestnictwa w posiedzeniu komisji z niepełnosprawnością. Tak jest w sytuacji, gdy lekarz – przewodniczący składu orzekającego uzna posiadaną dokumentację medyczną za wystarczającą do wydania oceny stanu zdrowia, a osoba z niepełnosprawnością nie może uczestniczyć w posiedzeniu składu z powodu długotrwałej i nierokującej poprawy choroby, uniemożliwiającej osobiste stawiennictwo, potwierdzonej zaświadczeniem lekarskim.
W praktyce zatem, jeśli osoba niepełnosprawna nie może uczestniczyć w badaniu, powinna dołączyć do wniosku o wydanie orzeczenia zaświadczenie lekarskie.
Warto pamiętać, iż w przypadku takiej długotrwałej choroby komisja ma również możliwość przeprowadzenia badania osoby z niepełnosprawnością w miejscu jej pobytu.
Orzeczenie bez badania - jak jest w ZUS?
Podobne regulacje obowiązują również w postępowaniu przed lekarzem orzecznikiem i komisjami lekarskimi ZUS-u. Orzeczenie np. o niezdolności do pracy wydaje się na podstawie dokumentacji dołączonej do wniosku oraz bezpośredniego badania stanu zdrowia.
REKLAMA
Jeżeli jednak dokumentacja medyczna jest wystarczająca do wydania orzeczenia, to orzeczenie można wydać orzeczenie bez badania bezpośredniego. Gdy stan zdrowia, potwierdzony w zaświadczeniu lekarskim, uniemożliwia osobiste zgłoszenie się na badanie, to za zgodą osoby niepełnosprawnej może się ono odbyć w miejscu jej pobytu.
Warto wspomnieć, iż od 1 stycznia 2027 r. w postępowaniu orzeczniczym ZUS-u pojawią się w tzw. e-wizyty. Badanie będzie można przeprowadzić z wykorzystaniem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności, jeżeli ten sposób badania umożliwi dokonanie prawidłowej i kompleksowej oceny okoliczności wynikających z celu, dla którego jest wydawane orzeczenie. Ponadto od przyszłego roku równie z odwołania będą rozpatrywane jednoosobowo. Komisje będą orzekały tylko w określonych przypadkach.
Orzekanie zdalne zasadą w KRUS
Od 10 października 2025 r. w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego obowiązują nowe przepisy dotyczące wydawania orzeczeń. Po zmianach zasadą jest zdalne wydawanie orzeczeń. Osobiste stawiennictwo pacjenta jest zaś stosowane wyjątkowo.
Lekarz rzeczoznawca oraz komisja lekarska KRUS wydają więc orzeczenie na podstawie zgromadzonej w sprawie dokumentacji medycznej, bez badania bezpośredniego danej osoby. Gdy jednak dokumentacja medyczna jest niewystarczająca, lekarz może skierować rolnika na badanie osobiste lub - jeżeli ten nie może się stawić - odwiedzić go w domu.
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j. t. Dz. U. z 2025 r., poz. 913; ost. zm. Dz. U. z 2025 r., poz. 1746);
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j. t. Dz. U. 2026 r., poz. 199; ost. zm. Dz.U. z 2026 r., poz. 252)
Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (j. t. Dz. U. z 2021 r., poz. 857; ost. zm. Dz. U. z 2025 r., poz. 1033).
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 września 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie orzecznictwa lekarskiego w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1293).
Polecamy: INFORLEX Pomoc społeczna
REKLAMA
© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.
REKLAMA
