REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Czy za 3 maja 2025 przysługuje dzień wolny?

Kinga Piwowarska
Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego
Konstytucja
Jakie to święto 3 maja: czy za 3 maja przysługuje dzień wolny 2025?
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Jakie to święto 3 maja? Co wydarzyło się 3 maja 1791 r.? Co regulowała Konstytucja 3 maja? Czy za 3 maja 2025 przysługuje dzień wolny? Czy msza święta 3 maja jest obowiązkowa? Co trzeba wiedzieć o Konstytucji? Do jakich wartości odwołuje się preambuła?

rozwiń >

Jakie to święto 3 maja?

Już 234 lata temu, 3 maja 1791 r., Sejm Czteroletni przyjął ustawę rządową, która przeszła do historii jako Konstytucja 3 maja. Była to pierwsza w Europie i druga na świecie – po amerykańskiej – nowoczesna ustawa zasadnicza, która stała się dokumentem tworzącym tożsamość suwerennego narodu. Konstytucja przekształcała państwo w monarchię konstytucyjną oraz regulowała organizację władz państwowych, a także prawa i obowiązki obywateli. Święto Narodowe Trzeciego Maja pierwotnie zostało ustanowione w 1919 roku, a następnie przywrócone w 1990 r. Obok Święta Niepodległości jest jednym z najważniejszych świąt państwowych.

REKLAMA

Co wydarzyło się 3 maja 1791 r.?

Jak wynika z informacji przedstawionych przez Sejm RP: Na początku grudnia 1790 r. ustalono, że nowy projekt konstytucji będzie przygotowywany w sekrecie pod kierunkiem króla, a następnie zostanie przedstawiony sejmowi do zatwierdzenia. Prace toczyły się na Zamku Królewskim w wąskim gronie, do którego, oprócz Stanisława Augusta i Ignacego Potockiego, należeli: marszałek koronnej konfederacji sejmowej Stanisław Małachowski, ksiądz Hugo Kołłątaj i poseł krakowski Aleksander Linowski. Projekt był gotowy w marcu 1791 r., po czym stopniowo zaczęto go ujawniać innym posłom i senatorom. W dniu 2 maja 1791 r. w Pałacu Radziwiłłowskim odczytano projekt konstytucji, którą wspierać w sejmie obiecało ponad 100 posłów i senatorów. W dniu 3 maja 1791 r., po otwarciu obrad sejmowych, odczytano depesze dyplomatyczne, z których wynikało, że Polsce grozi kolejny rozbiór. Ignacy Potocki zwrócił się do króla, który poinformował, że otrzymał projekt ustawy rządowej. Uchwalenie Ustawy Rządowej udało się przeforsować przez aklamację, a król uroczyście zaprzysiągł konstytucję.

Co regulowała Konstytucja 3 maja?

Konstytucja była dokumentem przełomowym, który regulował organizację władz państwowych, a także prawa i obowiązki obywateli. Ustawa Rządowa przekształcała państwo w monarchię konstytucyjną, wprowadzała zasadę trójpodziału władzy, a na wyraziciela suwerennej woli narodu wyznaczała Sejm. Głosowanie większością głosów zastąpiło „liberum veto”, zaś sukcesja tronu – wolną elekcję. Konstytucja rozszerzyła również podmiot polskiej demokracji – mieszczanie, choć nie stanowili osobnej izby parlamentu, zyskali realny wpływ na ustawodawstwo. Chłopów uznano z kolei za integralną część narodu.

Czy za 3 maja 2025 przysługuje dzień wolny?

Tak, w dniu 3 maja 2025 r. przysługuje dzień wolny od pracy. Jest to dzień ustawowo wolny od pracy, tego dnia nie trzeba iść do pracy. W 2025 r. 3 maja przypada w sobotę, oznacza to tyle, że pracodawca ma obowiązek wyznaczyć inny dzień wolny. Wynika to z tego, że jeśli w okresie rozliczeniowym święto wypada w inny dzień niż niedziela, wymiar czasu pracy pracownika zmniejsza się o osiem godzin, czyli pracownik zyskuje cały dzień wolny. W tym roku wielu pracodawców zdecydowało się na ustalenie dnia 2 maja - dniem wolnym od pracy, za 3 maja.

Czy msza święta 3 maja jest obowiązkowa?

3 maja msza święta nie jest obowiązkowa. Kościół katolicki nie nakłada na wiernych obowiązku uczestniczenia we mszy 3 maja, decyzja o udziale we mszy świętej jest więc swoboda i zależy od każdego indywidualnie, nie jest to święto nakazane.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Co trzeba wiedzieć o Konstytucji?

Konstytucja 3 Maja nie odnosiła się w wielu aspektach do pracy ludzkiej do życia społecznego, do instytucji, jednak stanowiła ona inspirację do treści aktualnej Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., (Dz.U. z 2009 r., Nr 114, poz. 946, dalej: Konstytucja), która w wielu aspektach odnosi się do podstawowych wartości demokratycznych, w tym związanych z pracą. Aktualna wersja Konstytucji RP z 1997 r., reguluje takie zagadnienia:

  • PREAMBUŁA;
  • Rozdział I (art. 1-29) RZECZPOSPOLITA;
  • Rozdział II (art. 30-86): WOLNOŚCI, PRAWA I OBOWIĄZKI CZŁOWIEKA I OBYWATELA;
  • Rozdział III (art. 87-94): ŹRÓDŁA PRAWA;
  • Rozdział IV (art. 95-125) SEJM I SENAT;
  • Rozdział V (art. 126-145) PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ;
  • Rozdział VI (art. 146-162) RADA MINISTRÓW I ADMINISTRACJA RZĄDOWA;
  • Rozdział VII (art. 163-172) SAMORZĄD TERYTORIALNY;
  • Rozdział VIII (art. 173-201) SĄDY I TRYBUNAŁY;
  • Rozdział IX (art. 202-215) ORGANY KONTROLI PAŃSTWOWEJ I OCHRONY PRAWA;
  • Rozdział X (art. 216-227) FINANSE PUBLICZNE;
  • Rozdział XI (art. 228-234) STANY NADZWYCZAJNE;
  • Rozdział XII (art. 235) ZMIANA KONSTYTUCJI;
  • Rozdział XIII (art. 236-243) PRZEPISY PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE.

Do jakich wartości odwołuje się preambuła?

Preambuła to uroczysty wstęp do Konstytucji RP. To z preambuły możemy wywieść podstawowe wartości dla każdego człowieka. Jej treść brzmi następująco.

W trosce o byt i przyszłość naszej Ojczyzny, odzyskawszy w 1989 roku możliwość suwerennego i demokratycznego stanowienia o Jej losie, my, Naród Polski - wszyscy obywatele Rzeczypospolitej, zarówno wierzący w Boga będącego źródłem prawdy, sprawiedliwości, dobra i piękna, jak i nie podzielający tej wiary, a te uniwersalne wartości wywodzący z innych źródeł, równi w prawach i w powinnościach wobec dobra wspólnego - Polski, wdzięczni naszym przodkom za ich pracę, za walkę o niepodległość okupioną ogromnymi ofiarami, za kulturę zakorzenioną w chrześcijańskim dziedzictwie Narodu i ogólnoludzkich wartościach, nawiązując do najlepszych tradycji Pierwszej i Drugiej Rzeczypospolitej, zobowiązani, by przekazać przyszłym pokoleniom wszystko, co cenne z ponad tysiącletniego dorobku, złączeni więzami wspólnoty z naszymi rodakami rozsianymi po świecie, świadomi potrzeby współpracy ze wszystkimi krajami dla dobra Rodziny Ludzkiej, pomni gorzkich doświadczeń z czasów, gdy podstawowe wolności i prawa człowieka były w naszej Ojczyźnie łamane, pragnąc na zawsze zagwarantować prawa obywatelskie, a działaniu instytucji publicznych zapewnić rzetelność i sprawność, w poczuciu odpowiedzialności przed Bogiem lub przed własnym sumieniem, ustanawiamy Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej jako prawa podstawowe dla państwa oparte na poszanowaniu wolności i sprawiedliwości, współdziałaniu władz, dialogu społecznym oraz na zasadzie pomocniczości umacniającej uprawnienia obywateli i ich wspólnot. Wszystkich, którzy dla dobra Trzeciej Rzeczypospolitej tę Konstytucję będą stosowali, wzywamy, aby czynili to, dbając o zachowanie przyrodzonej godności człowieka, jego prawa do wolności i obowiązku solidarności z innymi, a poszanowanie tych zasad mieli za niewzruszoną podstawę Rzeczypospolitej Polskiej.

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Renta wdowia i zasiłki dla par jednopłciowych z transkrypcją zagranicznego aktu małżeństwa

Rozporządzenie pozwalające na transkrypcje zagranicznych aktów małżeństw jednopłciowych jest już gotowe, potrzebna jest tylko kontrasygnata ministra spraw wewnętrznych i administracji Marcina Kierwińskiego - poinformowała 12 maja 2026 r. Katarzyna Kotula - sekretarz stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Posłanka Anna Maria Żukowska wyjaśniła, że po transkrypcji w Polsce zagraniczny akt małżeństwa pary jednopłciowej będzie miał taką samą moc prawną jak akt małżeństwa zawartego przed polskim USC. I będzie uprawniał np. do renty wdowiej, zasiłków rodzinych, czy zasiłków z ZUS (np. zasiłku opiekuńczego).

Jak sprawdzić, czy ktoś zostawił testament? Jak znaleźć testament po śmierci bliskiego?

Coraz więcej osób decyduje się dziś na sporządzenie testamentu, a wielu wybiera w tym celu notariusza. Często jednak jest tak, że po śmierci bliskiego, rodzina nie wie, czy dokument w ogóle istnieje i gdzie może się znajdować. Jak więc sprawdzić, czy zmarły pozostawił testament?

Boom na testamenty notarialne 2026. Polacy ruszyli do notariuszy, chodzi o majątek i spokój rodziny. Ile kosztuje spisanie testamentu u notariusza w 2026 roku?

Coraz więcej Polaków decyduje się na sporządzenie testamentu u notariusza. Dane pokazują wyraźny wzrost zarówno liczby testamentów notarialnych, jak i wpisów do Notarialnego Rejestru Testamentów. Eksperci zwracają uwagę, że dla wielu osób to już nie tylko formalność, ale sposób na uniknięcie rodzinnych sporów i uporządkowanie spraw majątkowych za życia. Ile kosztuje spisanie testamentu u notariusza i wpis do Notarialnego Rejestru Testamentów w 2026 roku?

Pułapka na samozatrudnionych: katastrofalne skutki podatkowe skorzystania z czasowej abolicji dla tych co dobrowolnie przejdą na umowę o pracę

Ustawa z 11 marca 2026 r., którą znowelizowano ustawą o Państwowej Inspekcji Pracy, wprowadziła z dniem następującym po dniu jej ogłoszenia (czyli od dnia 8 kwietnia br.) swoisty przepis abolicyjny (art. 16). Tylko pozornie jest to przywilej. Faktycznie jest pułapką dla naiwnych – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

REKLAMA

Ceny paliw w Polsce. Tyle zapłacimy za benzynę i olej napędowy na stacjach benzynowych

Minister energii wydał obwieszczenie określające ceny benzyny i oleju napędowego na środę 13 maja. Sprawdzamy, jaką maksymalną cenę Polacy będą musieli zapłacić za tankowanie.

8 tys. złotych dotacji będzie znów do wzięcia. Rząd potwierdził kolejną edycję programu. Efekt uboczny? Woda za darmo

Deszczówka w ostatnich latach jest przedmiotem dużego zainteresowania rządzących i opinii publicznej. Nie tylko stała się kwestią palącą, ale dodatkowo zyskało istotny wymiar finansowy. Obecnie to 8 tys. złotych, które można dostać na przeprowadzenie określonych prac, których efektem ubocznym jest woda za darmo.

Świadczenie wspierające z wyrównaniem. ZUS wyjaśnia zasady obowiązujące w 2026 roku

Świadczenie wspierające jest nową formą pomocy. Ponadto było wprowadzane etapami. Z tego powodu osoby z niepełnosprawnościami często mają wątpliwości, dotyczące tego czy i od kiedy otrzymają świadczenie z wyrównaniem. O szczegóły zapytaliśmy Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Wpisano Cię do Wykazu KSC bez Twojej wiedzy? Sprawdź, co musisz teraz zrobić i ile masz czasu

Minister Cyfryzacji wpisał z urzędu do Wykazu KSC pierwsze grupy podmiotów jeszcze przed uruchomieniem samorejestracji. Od 11 maja 2026 r. NASK-PIB sukcesywnie wysyła do nich zawiadomienia i wezwania do uzupełnienia danych. Na wykonanie tego obowiązku masz 6 miesięcy – liczonych od dnia doręczenia wezwania, a nie od dnia wejścia w życie ustawy.

REKLAMA

Likwidacja egzaminu ósmoklasisty z matematyki – bo „przyczynia się do tworzenia rankingów i etykietowania szkół”? [sondaż; egzamin ósmoklasisty 2026]

W tym roku, ponad 393 tys. uczniów ostatniej klasy szkoły podstawowej, przystępuje do egzaminu ósmoklasisty. W dniu 12 maja 2026 r. – zgodnie z harmonogramem CKE – odbył się egzamin z jednego z trzech przedmiotów obowiązkowych, tj. z matematyki. Na początku 2024 r. Ogólnopolskie Stowarzyszenie Kadry Kierowniczej Oświaty, zrzeszającej ponad 7 tys. osób (dyrektorów szkół, placówek oświatowych, urzędników oświatowych i działaczy pozarządowych) zarekomendowało likwidację egzaminów ósmoklasisty (w tym egzaminu z matematyki), bo w ich ocenie – „wyniki egzaminów przyczyniają się do tworzenia rankingów i etykietowania szkół, bez uwzględniania specyfiki ich pracy oraz uczniów.” Czy MEN zajęło w tej kwestii jakieś stanowisko i czy postulat OSKKO nadal pozostaje aktualny/znajduje zwolenników w opinii publicznej?

Koniec alternatywy dla testamentu notarialnego. Nie zapiszesz już spadku w ten sposób

Aby testament był ważny, należy go sporządzić w określony prawnie sposób. Dotychczas spadkodawcy mogli tego dokonywać własnoręcznie, notarialnie lub urzędowo. Trwają prace nad likwidacją alternatywy dla testamentu notarialnego.

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA