Urlop na żądanie 2025 r. i 2026 r. Kiedy można z niego skorzystać? Czy pracodawca może odmówić urlopu na żądanie?

• Czym jest urlop na żądanie?
• Urlop na żądanie: 100 proc. wynagrodzenia
• Urlop na żądanie a praca u kilku pracodawców
• Urlop na żądanie: czy pracodawca może odmówić?

Każdy zatrudniony na podstawie umowy o pracę ma prawo do odpoczynku, co gwarantują przepisy Kodeksu pracy. Co w przypadku, gdy nie możemy skorzystać z urlopu wypoczynkowego, a nie możemy pojawić się w pracy? W takich przypadkach warto rozważyć skorzystanie z urlopu na żądanie.

Czym jest urlop na żądanie?

Urlop na żądanie to cztery dni w roku kalendarzowym, które pracownik może wykorzystać bez wcześniejszego planowania. Nie musi informować pracodawcy o przyczynie swojej nieobecności. Pracownik ma obowiązek zgłoszenia urlopu najpóźniej w dniu jego rozpoczęcia, co oznacza, że może to zrobić nawet tuż przed rozpoczęciem pracy – telefonicznie, mailowo, czy w inny przyjęty w firmie sposób. Stanowi o tym art. 167² Kodeksu pracy: Pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie pracownika i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym. Pracownik zgłasza żądanie udzielenia urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu. Należy pamiętać, że są to cztery dni w roku kalendarzowym. Niewykorzystany, nie zwiększy puli urlopu na żądanie w kolejnym roku.

Urlop na żądanie: 100 proc. wynagrodzenia

Warto podkreślić, że urlop na żądanie pod względem wynagrodzenia, nie różni się od zwykłego urlopu wypoczynkowego. Pracownik otrzymuje za ten czas pełne wynagrodzenie, jak za każdy inny dzień urlopu wypoczynkowego.

Urlop na żądanie a praca u kilku pracodawców

Zdarza się, że pracownik w ciągu roku zmienia miejsce zatrudnienia, albo pracuje równolegle u kilku pracodawców. Czy w takiej sytuacji może wykorzystać więcej niż cztery dni urlopu na żądanie? Niestety nie. Bez względu na to, ilu pracodawców zatrudnia daną osobę w danym roku kalendarzowym, przysługują jej maksymalnie cztery dni urlopu na żądanie łącznie. Oznacza to, że jeśli pracownik wykorzystał np. dwa dni u jednego pracodawcy, pozostają mu dwa dni do wykorzystania – niezależnie od tego, czy w międzyczasie zmieni miejsce pracy.

Urlop na żądanie: czy pracodawca może odmówić?

Co do zasady, pracodawca zobowiązany jest uwzględnić urlop na żądanie pracownika. Jednak są pewne wyjątki. Zgodnie z wyrokiem SN z 28 października 2008 r., II PK 123/09, LEX nr 551056, pracodawca może odmówić pracownikowi udzielenia urlopu na żądanie, w przypadku, gdy wystąpi ważna i przewidziana sytuacja, kiedy zagrożone jest dobro lub mienie pracodawcy.