Kiedy kupujący może skorzystać z rękojmi za wady?

Rękojmia za wady

Z umową sprzedaży związane jest zagadnienie odpowiedzialności sprzedawcy względem kupującego. Przedmiotem takiej odpowiedzialności jest sprzedana rzecz, a konkretnie sprzedaż wadliwej rzeczy.

Konstrukcyjnym elementem przynależnym do umowy sprzedaży jest zasada odpowiedzialności sprzedawcy względem kupującego z tytułu rękojmi. Zgodnie z art. 556 § 1 Kodeksu cywilnego sprzedawca jest odpowiedzialny względem kupującego, jeżeli rzecz sprzedana ma wadę zmniejszającą jej wartość lub użyteczność ze względu na cel w umowie oznaczony albo wynikający z okoliczności lub z przeznaczenia rzeczy. Innym przypadkiem zaistnienia odpowiedzialności z rękojmi będzie brak właściwości o której istnieniu sprzedawca zapewnił kupującego, jak również sytuacja w której rzecz została wydana w stanie niezupełnym.

Wada fizyczna

Uprawnienie z rękojmi powstaje w sytuacji, w której sprzedana rzecz ma cechę albo też brak jej określonej cechy. Dodatkowo taka sytuacja powoduje zmniejszenie wartości rzeczy (ze względu na cel oznaczony w umowie, cel wynikający z okoliczności albo cel wynikający ze zwyczajnego przeznaczenia rzeczy) lub też zmniejszenie jej użyteczności, jak również niekompletność.

Samą wadę należy przede wszystkim oceniać pod względem funkcjonalnym. Innymi słowy nie chodzi o stwierdzenie wady w sensie technicznym. W wyroku z 2 kwietnia 2003 r. Sąd Najwyższy (sygnatura I CKN 244/2001) stwierdził, że nawet zgodność z Polską Normą nie oznacza, że wada fizyczna nie występuje.

Zobacz serwis: Wzory umów

Istotność wady

Dla samego powstania odpowiedzialności z tytułu rękojmi nie ma znaczenia czy dana wada ma charakter istotny, czy poważny. Nie można zatem powiedzieć, że odpowiedzialność sprzedawcy nie powstaje, ponieważ dana wada jest „drobna”. Jak wskazał Sąd Najwyższy (w wyroku o sygn. II CKN 111/01) kwestia istotności wady może mieć znaczenie dopiero na etapie roszczeń kupującego (nie na etapie czy ma prawo do roszczeń).

Zobacz serwis: Rękojmia a gwarancja

Wiedza o wadach

Samo ustalenie istnienia wad fizycznych nie jest jeszcze decydujące dla zaistnienia odpowiedzialności z rękojmi. Ta może bowiem istnieć jedynie w odniesieniu do wad fizycznych, o których istnieniu kupujący nie wiedział przed zakupem (art. 557 § 1 Kodeksu cywilnego).

Nie będzie mógł skorzystać z rękojmi kupujący, który o wadzie został poinformowany przed zakupem, ale sądził, że wada ta nie będzie dla niego tak uciążliwa.