Teraz zasiłek pielęgnacyjny niższy od dodatku o ok. 150 zł miesięcznie. Czy jest szansa na zmianę?

• Dodatek i zasiłek pielęgnacyjny w jednej kwocie?
• Dlaczego dodatek pielęgnacyjny i zasiłek pielęgnacyjny i nie wynoszą tyle samo?
• Różnice między zasiłkiem pielęgnacyjnym i dodatkiem wciąż kontrowersyjne
• Świadczenia, których się nie łączy

Dodatek i zasiłek pielęgnacyjny w jednej kwocie?

Pomysł ujednolicenia kwot dodatku pielęgnacyjnego i zasiłku pielęgnacyjnego był jednym z punktów petycji, którą pod koniec marca rozpatrywała sejmowa komisja. Jej autor proponował m.in. zrównanie wysokości obu świadczeń. Zdaniem petytora dla osób obecnie pobierających świadczenia należy sugerować kwotę wyższego dodatku pielęgnacyjnego). W piśmie pojawiła się też koncepcja wprowadzenia jednego świadczenia w sugerowanej wysokości obecnego dodatku pielęgnacyjnego wypłacanego przez jeden podmiot według jednolitych zasad przyznawania.

Dlaczego dodatek pielęgnacyjny i zasiłek pielęgnacyjny i nie wynoszą tyle samo?

„Jeśli chodzi o postulaty przedstawione przez autora petycji, dotyczące zrównania kwoty zasiłku pielęgnacyjnego z dodatkiem pielęgnacyjnym, to przede wszystkim odniosę się do kosztów, czyli skutków finansowych realizacji postulatu przedstawionego w petycji. Przy założeniach, że na obecną chwilę zasiłek pielęgnacyjny pobiera 925 tys. osób niepełnosprawnych, koszt dla budżetu wynosi obecnie 2,4 mld zł. Wzrost kosztów w skali roku z tytułu wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego, po ewentualnym zrównaniu go z dodatkiem pielęgnacyjnym, wyniósłby ponad 1,7 mld zł. Łączny roczny koszt, po zrównaniu wysokości zasiłku pielęgnacyjnego z dodatkiem pielęgnacyjnym, wyniósłby ponad 4 mld zł” – poinformowała Agnieszka Strzelecka, Główny specjalista w Departamencie Polityki Rodzinnej Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Nie jest to jedyny powód, dla którego proponowane zmiany nie mogą zostać wprowadzone. Chodzi też o różnice systemowe. Jak podkreśliła Agnieszka Strzelecka, „ze względu na różne sposoby finansowania, zasady ustalania wysokości świadczenia i odbiorców, do których jest kierowany zasiłek pielęgnacyjny oraz dodatek, w naszej ocenie nie znajdują uzasadnienia propozycje zawarte w petycji, dotyczące wprowadzenia jednakowych zasad dla obu tych świadczeń i w konsekwencji wprowadzenia jednego świadczenia dla wszystkich grup osób niepełnosprawnych. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie prowadzi żadnych prac w tym zakresie”. Resort rodziny przypomina też o świadczeniu wspierającym, które mogą pobierać również osoby otrzymujące zasiłek pielęgnacyjny. „Realnie wsparcie dla tych osób może się zwiększyć bynajmniej nie o przykładowe 150 zł wyrównania, tylko w przypadku osób najbardziej niesamodzielnych może to być nawet ponad 4 tys. zł miesięcznie” – mówiła Strzelecka.

Różnice między zasiłkiem pielęgnacyjnym i dodatkiem wciąż kontrowersyjne

Dyskusja na temat pogłębiającej się różnicy kwotowej pomiędzy zasiłkiem i dodatkiem pielęgnacyjnym trwa od wielu lat, głównie z powodu braku podwyżki zasiłku pielęgnacyjnego. Od 2019 r. zasiłek wynosi bowiem 215,84 zł.

W przeciwieństwie do zasiłku, kwota dodatku pielęgnacyjnego jest co roku waloryzowana. Od 1 marca 2026 r. dodatek pielęgnacyjny wynosi 366,68 zł.

Czym jeszcze różnią się te świadczenia? Otóż zasiłek pielęgnacyjny jest wypłacany przez gminy na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zasiłek przysługuje kilku grupom uprawnionych:

• niepełnosprawnym dzieciom;

• osobom niepełnosprawnym w wieku powyżej 16. roku życia z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności

• osobom niepełnosprawnym w wieku powyżej 16. roku życia legitymującym się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21. roku życia;

• osobie, która ukończyła 75 lat. Osobie umieszczonej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje.

Wysokość zasiłku pielęgnacyjnego podlega weryfikacji co 3 lata, nie oznaczającej jednak automatycznej podwyżki. Najbliższa weryfikacja przypada na rok 2027.

Z kolei dodatek pielęgnacyjny przysługuje osobie uprawnionej do emerytury albo renty w sytuacji, gdy jest całkowicie niezdolna do pracy i samodzielnej egzystencji albo gdy ukończyła 75 lat. Prawo do dodatku pielęgnacyjnego potwierdza się orzeczeniem o całkowitej niezdolności do pracy i niezdolności do samodzielnej egzystencji wydanym przez lekarza orzecznika ZUS lub komisję lekarską ZUS. Osobom, które skończyły 75 lat dodatek pielęgnacyjny ZUS przyznaje z urzędu, co oznacza, że senior nie musi składać wniosku.

Świadczenia, których się nie łączy

Co ważne, osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego nie przysługuje zasiłek pielęgnacyjny. Osobie, której przyznano dodatek pielęgnacyjny za okres, za który wypłacono zasiłek pielęgnacyjny, organ emerytalno-rentowy, który przyznał dodatek pielęgnacyjny, wypłaca emeryturę lub rentę pomniejszoną o kwotę odpowiadającą wysokości wypłaconego za ten okres zasiłku pielęgnacyjnego.