REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Przestępstwo skarbowe a wykroczenie skarbowe

Kamil Lorek
Radca prawny, wykładowca akademicki różnych przedmiotów prawniczych, prelegent na konferencjach naukowych, absolwent Uniwersytetu Marii Curie – Skłodowskiej w Lublinie oraz Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego
Przestępstwo skarbowe a wykroczenie skarbowe
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

Prawo karne skarbowe jest specjalnym działem prawa karnego. Jest ono mocno związane z prawem finansowym, w tym prawem podatkowym. Naruszenie obowiązków podatkowych może skutkować nie tylko odpowiedzialnością administracyjno-prawną, ale także karno–skarbową. Sankcje zależą od tego jaki czyn zabroniony – skarbowy został popełniony.

Odpowiedzialność karna skarbowa

Czynami zabronionymi – skarbowymi są wykroczenia skarbowe oraz przestępstwa skarbowe. Dotyczą one naruszenia interesów Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego lub Unii Europejskiej. Są związane z między innymi z prawem podatkowym, celnym. Co ważne, wszystkie z nich wynikają z ustawy Kodeks karny skarbowy. Jeżeli określone zachowanie, które narusza publiczne interesy finansowe, nie jest określone jako czyn zabroniony skarbowy w ustawie kodeks karny skarbowy, to nikogo nie można pociągnąć do odpowiedzialności karnej skarbowej. Natomiast nie można wykluczyć, iż taka osoba poniesie wtedy odpowiedzialność karną  w ramach prawa karnego powszechnego np. na skutek postawienia oskarżenia o popełnienie czynu  zabronionego z ustawy kodeks karny. 

REKLAMA

Różnice

REKLAMA

Wykroczenia skarbowe są mniej poważnymi czynami zabronionymi. Przestępstwa skarbowe dotyczą niedozwolonych zachowań większej wagi. Za popełnienie wykroczenia skarbowego grozi kara grzywny, a w przypadku przestępstwa skarbowego sankcjami są: kara grzywny, a często także kara ograniczenia wolności oraz pozbawienia wolności. 

Należy nadmienić, iż skazanie za przestępstwo skarbowe wiąże się z wpisaniem danej osoby do Krajowego Rejestru Karnego. Ta okoliczność z kolei stanowi przeszkodę na przykład  przy ubieganiu się o pracę na niektórych stanowiskach czy przy dążeniach do wykonywania regulowanej działalności gospodarczej. 

Kwalifikacja czynu zabronionego jako wykroczenie skarbowe lub przestępstwo skarbowe ma także wpływ na odpowiedzialność sprawcy w odniesieniu do form stadialnych czynu zabronionego skarbowego (przygotowanie, usiłowanie, dokonanie).

Kwalifikacja czynu

Zgodnie z art. 53 § 3 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy:
„Czyn zabroniony przez kodeks pod groźbą kary grzywny określonej kwotowo, jeżeli kwota uszczuplonej lub narażonej na uszczuplenie należności publicznoprawnej albo wartość przedmiotu czynu nie przekracza pięciokrotnej wysokości minimalnego wynagrodzenia w czasie jego popełnienia. Wykroczeniem skarbowym jest także inny czyn zabroniony, jeżeli kodeks tak stanowi.” 

REKLAMA

Powyżej przytoczony przepis odnosi się do wykroczenia skarbowego. Jeżeli kwota uszczuplonej należności publicznoprawnej (np. niezapłaconego podatku) nie przekracza pięciokrotnej wysokości minimalnego wynagrodzenia to czyn taki będzie wykroczeniem skarbowym. Kwota powyżej tego progu będzie skutkować odpowiedzialnością za przestępstwo – skarbowe. 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 14 września 2023 roku w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej za pracę obecnie takie minimalne wynagrodzenie wynosi 4242 zł. 

Jej pięciokrotność to: 4242 zł x 5 = 21210 zł. 

Przykład

Kwota uszczuplonej w 2024 roku należności publicznoprawnej wynosi 12 000 zł. Sprawca odpowiada za wykroczenie skarbowe. 

Przykład

Kwota uszczuplonej w 2024 roku należności publicznoprawnej wynosi 30 000 zł. Sprawca odpowiada za przestępstwo skarbowe. 

Kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę jest często (raz do roku albo dwa razy do roku) zmieniana. Przyjmowana jest ta kwota, która odpowiada  wielkości tego wynagrodzenia, która obowiązywała w momencie popełnienia czynu zabronionego skarbowego. Jeżeli taki czyn popełniono w 2021 roku to zastosowanie ma kwota minimalnego wynagrodzenia w wysokości 2800 zł. 

Jej pięciokrotności to 2800 zł x 5 = 14 000 zł i ta kwota będzie brana pod uwagę przy określeniu czy popełniono tylko wykroczenie skarbowe czy przestępstwo skarbowe. Progiem będzie 14 tysięcy zł nawet jeżeli postępowanie karne skarbowe, wydawanie orzeczenia, uprawomocnienie się orzeczenia nastąpi np. w roku 2024. 

W Kodeksie karnym skarbowym są unormowane różne rodzaje czynów. Czasami więc ustalenie czasu popełnienia czynu może być bardzo ważne, ponieważ może tym samym decydować o tym jak duża kwota będzie brana pod uwagę w kontekście zakresu odpowiedzialności. W konsekwencji od ustalenia czasu popełnienia czynu zabronionego skarbowego będzie zależało to czy dana osoba popełniła tylko wykroczenie skarbowe czy przestępstwo skarbowe. 

Nie zawsze jednak wspomniany wyżej próg będzie decydował o zakresie odpowiedzialności karno–skarbowej. Z przytoczonego przepisu wynika, że wykroczeniem skarbowym będzie każdy czyn, który jest określany jako wykroczenie skarbowe w ustawie kodeks karny skarbowy niezależnie od jego wartości. Jeżeli zatem określone zachowanie jest określone w ustawie kodeks karny skarbowy jako wykroczenie skarbowe to będzie wykroczeniem skarbowym, choćby nawet przekraczał próg. 

Podsumowanie

Szczegóły takie jak: wysokość uszczuplonej bądź narażonej na uszczuplenie należności publicznoprawnej, czas popełnienia czynu zabronionego skarbowego mają więc niemałe znaczenie dla określenia zakresu odpowiedzialności oraz wysokości kary. Warto również dodać, iż z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2015 r., IV KK 187/15 wynika, że ustalenia faktyczne poczynione w postępowaniu podatkowym nie są wiążące dla sądu karnego, a więc samodzielnie bada on istnienie zobowiązania podatkowego oraz jego wysokość, niezależnie od rozstrzygnięć w postępowaniu podatkowym. Tak zatem przebieg postępowania karno–skarbowego oraz jego skutki mogą mieć wpływ na życie sprawcy czynu niezależnie od postępowań administracyjnych. 

Radca prawny dr Kamil Lorek

Bibliografia

  • Ustawa z dnia 10 września 1999 roku kodeks karny skarbowy, Dz. U. 1999 Nr 83 poz. 930, tj. Dz. U. 2023 rok, poz. 654, 818;
  • Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, Dz. U. 1997 Nr 88 poz. 553, tj. Dz. U. 2024 r. poz 17;
  • Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2015 r., IV KK 187/15;
  • Sepioło – Jankowska I., „Prawo i postępowanie karne skarbowe”, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2017 r.;
  • Zgoliński I. (red.), Kodeks karny skarbowy. Komentarz, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2021 r.
Autopromocja
oprac. Wioleta Matela-Marszałek

REKLAMA

Źródło: Źródło zewnętrzne

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/15
Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
od 1 stycznia i od 1 lipca
od 1 stycznia i od 1 czerwca
od 1 lutego i od 1 lipca
Następne
Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Waloryzacja: Już za tydzień podwyżka o 227,50 premii stażowych do 2227,50 zł [Monitor Polski Poz. 383]

Premie stażowe są wypłacane przez starostów jako promocja zatrudniania bezrobotnych do 30 roku życia. Od 1 czerwca wzrastają o przeszło 200 zł wzrosną stawki premii stażowych.

35 dni urlopu wypoczynkowego dla każdego. Bez względu na staż pracy i grupę zawodową. Sprawdź, od kiedy.

35 dni urlopu wypoczynkowego dla każdego. Pojawiła się propozycja, żeby każdy mógł odpoczywać dłużej. Bez względu na staż pracy i grupę zawodową. Od kiedy?

Zasiłek pogrzebowy w 2024 roku. Wniosek, kwota, warunki uzyskania. Od kiedy podwyżka do 7000 zł?

W jakich sytuacjach i kto może dostać zasiłek pogrzebowy. Ile wynosi w 2024 roku ten zasiłek? Od kiedy podwyżka zasiłku pogrzebowego do 7000 zł? Jak i gdzie złożyć wniosek?

Zmiany w Kodeksie pracy. Nowelizacja uchwalona przez Sejm dotyczy kilkuset tysięcy pracowników

Sejm uchwalił w czwartek nowelizację Kodeksu pracy, która wdraża dyrektywę UE ws. ochrony pracowników przed działaniem czynników rakotwórczych lub mutagenów. Dyrektywa rozszerza ich wykaz o substancje reprotoksyczne, czyli szkodliwe m.in. dla płodności i funkcji seksualnych.

REKLAMA

Babciowe coraz bliżej. Senat nie wprowadził poprawek, teraz czas na prezydenta. Do wzięcia max. 1900 zł miesięcznie na dziecko

Babciowe przechodzi kolejny etap legislacyjny. Senat nie wprowadził poprawek do ustawy o wspieraniu rodziców w aktywności zawodowej oraz w wychowaniu dziecka "Aktywny rodzic", która zakłada trzy rodzaje świadczeń: "aktywni rodzice w pracy", "aktywnie w żłobku" i "aktywnie w domu". Teraz ustawa trafi do prezydenta.

Renta socjalna 2024

Kto się może ubiegać o rentę socjalną? Jakie warunki trzeba spełnić, aby ją otrzymać? Ile wynosi renta socjalna 2024? 

Bez jakiejkolwiek podwyżki w zasiłkach w 2025 r.? Niskie kwoty: 674 zł, 95 zł, 215,84 zł, 400 zł. Ktoś się tym zajmie? [świadczenia rodzinne]

Są cztery (prawdopodobne) przyczyny braku waloryzacji i podwyżki świadczeń rodzinnych. "Poszkodowani" to: zasiłek rodzinny oraz dodatki do zasiłku rodzinnego; świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny; zapomogi i świadczenia wypłacane przez gminy; jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka; 5) świadczenie rodzicielskie.

Czy Boże Ciało jest dniem wolnym w Austrii?

W Polsce Boże Ciało należy do dni ustawowo wolnych od pracy. W tym roku wypada 30 maja. A jak jest w Austrii?

REKLAMA

Wakacje składkowe bez poprawek. Jeszcze tylko podpis Prezydenta RP

W dniu 23 maja 2024 r. Senat zaakceptował bez poprawek ustawę wprowadzającą tzw. wakacje składkowe dla przedsiębiorców. Teraz ustawa trafi do Prezydenta RP do podpisu.

Dokarmiasz tu gołębie? Grożą za to drakońskie kary, nawet 50.000 zł

Od 1 sierpnia w Hong Kongu zmienia się prawo. Osoby, które będą dokarmiać dzikie zwierzęta, w tym miejskie gołębie, mogą zostać ukarane grzywną w wysokości 100 000 dolarów hongkońskich (50,5 tys. złotych), i więzieniem na okres roku. 

REKLAMA