REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Protokół dziedziczenia w 2023 r.

Piotr T. Szymański
Redaktor portalu Infor.pl
Notariusz musi spisać protokół dziedziczenia przed sporządzeniem aktu poświadczenia dziedziczenia
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Protokół dziedziczenia jest dokumentem spisanym przez notariusza, będącym podstawą sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia. Po co spisuje się protokół dziedziczenia? Kto musi brać udział w jego spisaniu? Jakie koszty są związane ze spisaniem protokołu dziedziczenia?

rozwiń >

Protokół dziedziczenia to dokument, który notariusz musi spisać przed sporządzeniem aktu poświadczenia dziedziczenia. Akt poświadczenia dziedziczenia zarejestrowany w Rejestrze Spadkowym ma skutki prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. 

REKLAMA

REKLAMA

Protokół dziedziczenia - w jakich przypadkach

Protokół dziedziczenia może być spisany wyłącznie w przypadku, gdy dziedziczenie odbywa się na podstawie:

  • ustawy,
  • testamentu własnoręcznego (holograficznego),
  • testamentu notarialnego,
  • testamentu allograficznego (urzędowego, administracyjnego).

Jeżeli dziedziczenie odbywa się na podstawie testamentu szczególnego (ustnego, podróżnego, wojskowego) stwierdzenie nabycia spadku może nastąpić tylko w drodze postępowania sądowego. Wobec tego w takich przypadkach nie można spisać protokołu dziedziczenia.

Protokół dziedziczenia - kto musi być u notariusza

Przed sporządzeniem aktu poświadczenia dziedziczenia notariusz spisuje protokół dziedziczenia przy udziale wszystkich osób zainteresowanych. Osobami zainteresowanymi są osoby:

REKLAMA

  • które mogą wchodzić w rachubę jako spadkobiercy ustawowi,
  • które mogą wchodzić w rachubę jako spadkobiercy testamentowi,
  • na których rzecz spadkodawca poczynił zapisy windykacyjne.

Odrzucenie spadku lub zapisu windykacyjnego oraz uznanie za niegodnego powoduje utratę statusu osoby zainteresowanej. Osoby, które spadek lub zapis windykacyjny odrzuciły bądź zostały uznane za niegodne nie biorą wobec tego udziału w spisaniu protokołu dziedziczenia.

Dalszy ciąg materiału pod wideo
Co to jest zapis windykacyjny

Spadkodawca może postanowić, że oznaczona osoba nabywa przedmiot zapisu z chwilą otwarcia spadku (zapis windykacyjny). 

Zapis windykacyjny może być poczyniony wyłącznie w testamencie w formie aktu notarialnego.

Przedmiotem zapisu windykacyjnego może być: 

  • rzecz oznaczona co do tożsamości; 
  • zbywalne prawo majątkowe; 
  • przedsiębiorstwo lub gospodarstwo rolne; 
  • ustanowienie na rzecz zapisobiercy użytkowania lub służebności; 
  • ogół praw i obowiązków wspólnika spółki osobowej.

Quiz

Rozwiąż nasz quiz i sprawdź, co wiesz o testamentach!

Shutterstock

Protokół dziedziczenia - czy wszyscy muszą być u notariusza

W przypadku, gdy nie jest możliwe, by wszystkie osoby zainteresowane były jednocześnie obecne przy spisaniu protokołu dziedziczenia, co najmniej jedna z nich może zwrócić się do notariusza o sporządzenie projektu protokołu dziedziczenia. Projekt protokołu dziedziczenia zawiera wszystkie elementy, które powinien zawierać właściwy protokół dziedziczenia (patrz poniżej).

Następnie każda z osób zainteresowanych może w oświadczeniu złożonym przed dowolnym notariuszem (niekoniecznie tym, który sporządził projekt protokołu dziedziczenia) potwierdzić dane zamieszczone w projekcie protokołu dziedziczenia i wyrazić zgodę na spisanie protokołu dziedziczenia zgodnie z jego projektem. 

Notariusz może spisać protokół dziedziczenia:

  • jeżeli wszystkie osoby zainteresowane złożyły oświadczenie o zgodzie na spisanie protokołu dziedziczenia zgodnie z projektem albo
  • jeżeli tylko niektóre osoby zainteresowane złożyły wcześniej takie oświadczenie, a pozostałe osoby zainteresowane złożą oświadczenie, uczestnicząc w spisaniu protokołu dziedziczenia.

W takiej sytuacji przy spisaniu protokołu dziedziczenia wymagany jest udział co najmniej jednej osoby zainteresowanej

Ważne
Ile kosztuje protokół dziedziczenia

Maksymalne stawki taksy notarialnej za czynności związane ze spisaniem protokołu dziedziczenia wynoszą:

  • za sporządzenie protokołu dziedziczenia – 100 zł,
  • za sporządzenie projektu protokołu dziedziczenia – 100 zł,
  • za sporządzenie protokołu obejmującego oświadczenie o wyrażeniu zgody na spisanie protokołu dziedziczenia zgodnie z jego projektem – 50 zł.

Stawki te nie obejmują podatku VAT.

Co zawiera protokół dziedziczenia

Przystępując do spisania protokołu dziedziczenia notariusz poucza osoby biorące udział w spisywaniu protokołu o obowiązku ujawnienia wszelkich okoliczności objętych treścią protokołu. W protokole dziedziczenia (a także w projekcie protokołu dziedziczenia) zamieszcza się w szczególności: 

  • zgodne żądanie poświadczenia dziedziczenia złożone przez osoby biorące udział w spisywaniu protokołu; 
  • oświadczenia o istnieniu lub nieistnieniu osób, które wyłączałyby znanych spadkobierców od dziedziczenia lub dziedziczyłyby wraz z nimi; 
  • oświadczenia o znanych testamentach spadkodawcy lub braku takich testamentów; 
  • oświadczenia, że w odniesieniu do spadku nie zostało uprzednio wydane postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku i nie toczy się postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku ani nie został sporządzony akt poświadczenia dziedziczenia; 
  • oświadczenia, czy w skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne oraz który spośród spadkobierców powołanych do spadku z ustawy odpowiada warunkom przewidzianym do dziedziczenia gospodarstwa rolnego; 
  • oświadczenia o obywatelstwie i miejscu zwykłego pobytu spadkodawcy w chwili śmierci; 
  • oświadczenia, czy były składane oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku lub zapisu windykacyjnego, czy zostało wydane orzeczenie dotyczące niegodności spadkobiercy lub osoby, na której rzecz został uczyniony zapis windykacyjny, oraz czy były zawierane umowy z przyszłym spadkodawcą w przedmiocie zrzeczenia się dziedziczenia po nim; 
  • wzmiankę o pouczeniu przez notariusza o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń; 
  • oświadczenie odbierane w toku czynności o tym, czy w skład spadku wchodzą własność lub wieczyste użytkowanie nieruchomości położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub udziały, akcje lub ogół praw i obowiązków w spółce handlowej będącej właścicielem lub wieczystym użytkownikiem nieruchomości położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o ile nie zostało ono już złożone w toku wcześniejszych czynności – jeżeli w kręgu osób zainteresowanych znajduje się cudzoziemiec w rozumieniu ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców; 
  • oświadczenie, czy w skład spadku wchodzi przedsiębiorstwo w spadku objęte zarządem sukcesyjnym. 

Jeżeli od dnia otwarcia spadku (czyli śmierci spadkodawcy) nie upłynęło 6 miesięcy, w protokole dziedziczenia należy zamieścić oświadczenia spadkobierców o prostym przyjęciu spadku lub przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza albo o odrzuceniu spadku, chyba że oświadczenia tej treści zostały już przez spadkobierców uprzednio złożone. W takim przypadku należy zamieścić wzmiankę o dacie, miejscu i treści złożonych przez poszczególnych spadkobierców oświadczeń. Reguły te stosuje się także do oświadczeń osób, na których rzecz spadkodawca uczynił zapisy windykacyjne. 

Do protokołu dziedziczenia notariusz załącza: 

  • odpis aktu zgonu spadkodawcy; 
  • odpisy aktów stanu cywilnego osób powołanych do spadku z ustawy; 
  • projekt protokołu dziedziczenia oraz protokoły obejmujące oświadczenia o wyrażeniu zgody na spisanie protokołu dziedziczenia zgodnie z jego projektem, o ile zostały sporządzone lub spisane; 
  • inne dokumenty mogące mieć wpływ na ustalenie praw do spadku. 

Co grozi za fałszywe oświadczenia złożone do protokołu dziedziczenia

Osoby biorące udział w spisaniu protokołu dziedziczenia składają oświadczenia do protokołu pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, o czym notariusz ma obowiązek te osoby pouczyć. 

Za składanie fałszywych oświadczeń grozi kara pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat. 

Protokół dziedziczenia i co dalej

Po spisaniu protokołu dziedziczenia notariusz sporządza akt poświadczenia dziedziczenia. Na protokole dziedziczenia zamieszcza się wówczas adnotację o sporządzeniu aktu poświadczenia dziedziczenia.

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Rząd chce dać rodzicom dodatkowe dni wolne na dzieci aż do 18. roku życia. Konfederacja Lewiatan ostrzega przed paraliżem i kosztami w firmach

Projekt nowelizacji przepisów przewiduje nie tylko nowy zasiłek opiekuńczy na ciężko chore dzieci, ale też rewolucyjną zmianę w Kodeksie pracy – wydłużenie prawa do 2 dni lub 16 godzin wolnego na opiekę aż do osiągnięcia przez dziecko pełnoletności. Przedsiębiorcy popierają wsparcie dla najbardziej potrzebujących rodzin, ale alarmują, że rozszerzenie zwolnień z art. 188 Kodeksu pracy wygeneruje nieplanowane absencje i poważne problemy organizacyjne.

Masz na aucie rogi renifera i czerwony nos? Policja może zatrzymać dowód rejestracyjny i nałożyć 500 zł mandatu

Świąteczne ozdoby na samochodach to co roku prawdziwy hit na polskich ulicach. Pluszowe rogi nad szybami i czerwony nos na grillu wywołują uśmiech, ale dla drogówki mogą być powodem do surowej kary. Wystarczy jeden błąd przy montażu, by stracić nawet 500 zł, 8 punktów karnych i dowód rejestracyjny.

Świadczenia dla seniorów rosną. Niższa stopa zastąpienia równoważy mechanizm zdefiniowanej składki

W 1995 r. w 18 gminach w Polsce osoby w wieku 60+ stanowiły więcej niż 30% ogółu ludności. W 2025 r. było już 434 takich gmin. Zauważył to Łukasz Kozłowski, główny ekonomista Federacji Przedsiębiorców Polskich. Zauważył też, że choć Polska jest jednym z najszybciej starzejących się krajów UE, prognozowany wzrost wydatków publicznych z tego tytułu jest zaskakująco niewielki. Mamy bowiem mechanizm zdefiniowanej składki przy ustalaniu wysokości emerytur, który w warunkach dłuższego życia i stałego wieku emerytalnego sam równoważy się poprzez niższą stopę zastąpienia

Nie wyrzucisz już bioodpadów. Od 1 grudnia 2026 r. obowiązują inne zasady pozbywania się frakcji bio w niektórych gminach

Od 1 grudnia do 31 marca w niektórych gminach w Polsce obowiązują inne (niż w pozostałych miesiącach roku) zasady pozbywania się bioodpadów. Dlaczego frakcja bio, czyli m.in. odpady stanowiące części roślin, pochodzące z pielęgnacji przydomowych ogrodów, nie będą przyjmowane od właścicieli nieruchomości w okresie zimowym i w jaki sposób należy nimi zatem gospodarować?

REKLAMA

Mieszkania trzypokojowe bez wkładu własnego, rata już od 1800 zł. PiS zapowiada nowy program. Kto skorzysta?

Nowy program mieszkaniowy przedstawiony podczas konwencji w Otwocku zakłada budowę lokali na własność, preferencyjne finansowanie i uproszczenie procedur. Politycy PiS przekonują, że mieszkania mogłyby powstawać szybciej i kosztować mniej. Na razie są to jednak polityczne propozycje, a nie rozwiązania dostępne dla kupujących.

MOPS w Ustce z własnym bonem senioralnym 2500 zł. Inne gminy z dopłatami do leków

Bon senioralny w Ustce daje seniorom pomoc w robieniu zakupów, przygotowywaniu posiłków, utrzymaniu higieny osobistej, myciu i ubieraniu się oraz wsparcia przy wykonywaniu innych podstawowych czynności życia codziennego. Kryterium dochodowe wynosi 3410 zł. W programie przewidziano wyłączenia dotyczące m.in. osób pobierających świadczenie wspierające.

Odszkodowania za szkody wyrządzone przez ptaki od 1 stycznia 2028 r.

Zakończyły się prace parlamentarne nad nowymi przepisami, które umożliwią wypłacanie rolnikom odszkodowań za szkody spowodowane przez ptaki. Dzięki wprowadzonym rozwiązaniom, straty rolników oraz producentów rybackich będą rekompensowane skutecznie i w przejrzysty sposób. Ustawa została skierowana do podpisu Prezydenta RP. Przepisy wejdą w życie 1 stycznia 2028 r.

Wielkie zmiany dla osób z niepełnosprawnościami. Osoby dorosłe z co najmniej 85 punktami będą mogły składać wnioski od maja 2028 r., a korzystać od września 2028 r.

Historyczny krok dla niezależnego życia osób z niepełnosprawnościami. Asystencja staje się prawem. Osoby dorosłe z co najmniej 85 punktami będą mogły składać wnioski od maja 2028 r., a korzystać z asystencji od września 2028 r.

REKLAMA

Rewolucyjne zmiany w szkołach średnich od 1 września 2027 r.: brak klas profilowanych w I klasie, nowa matura i wiele innych

Pierwsza klasa jako czas wyrównywania wiedzy, rozszerzenia od drugiego roku i inny rozkład lekcji – takie rozwiązania przewidują przedstawione założenia reformy „Kompas Jutra”. Zmiany mają objąć szkoły ponadpodstawowe od 1 września 2027 roku. Nowy model kształcenia wpłynie również na przygotowania do matury.

Którą formę testamentu warto wybrać i jak go sporządzić?

Polacy najczęściej decydują się na testament pisany odręcznie albo ten sporządzany u notariusza. Pierwsza jest darmowa, ale wymaga znajomości kilku formalności. Bez nich dokument nie będzie ważny. Druga daje pewność co do zgodności z prawem w zamian za opłatę i wizytę w kancelarii. Sporządziliśmy zestawienie poszczególnych form przekazania majątku wraz z ich zaletami i wadami.

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA