Opieka, Zasiłek

Wielu pracowników nie zdaje sobie sprawy, że ZUS wypłaca zasiłek opiekuńczy nie tylko w przypadku choroby dziecka, ale również wtedy, gdy konieczna jest opieka nad chorym rodzicem. Świadczenie to można otrzymać maksymalnie przez 14 dni w roku. Oto szczegóły.

Zasiłek opiekuńczy stanowił od dawna wsparcie dla Polaków w trudnych momentach. Jednak Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) planuje wprowadzić zmiany, które pozwolą na większą kontrolę nad tymi, którzy pobierają to świadczenie. Nowe przepisy miałyby umożliwić ZUS-owi weryfikację uprawnień i ewentualne cofnięcie zasiłku. Co dokładnie wiadomo o tych planach?

Kontrola prawidłowości korzystania ze zwolnień lekarskich to temat, który budzi wiele emocji. Z jednej strony ZUS mówi o nadużywaniu świadczeń i zapowiada wzmożone kontrole, z drugiej ubezpieczeni czują się prześladowani i traktowani niesprawiedliwie.

W przełomowym wyroku z 11 września 2025 roku, w sprawie Bervidi (C-38/24), Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) otworzył nowy rozdział w zakresie ochrony praw pracowniczych w Unii Europejskiej, w tym w Polsce. Sprawa włoska przyczyni się do poprawy sytuacji tysięcy, jak nie setek tysięcy pracowników będących opiekunami osób z niepełnosprawnościami. Orzeczenie dotyczy kwestii dotąd niedookreślonej: czy osobie, która opiekuje się dzieckiem z niepełnosprawnością, przysługuje ta sama ochrona przed dyskryminacją, jak osobom bezpośrednio dotkniętym niepełnosprawnością? Okazuje się, że tak, zatem ta rewolucyjna zmiana perspektywy może wpłynąć na kształt prawa pracy w całej Unii Europejskiej, a także w Polsce. Co zatem daje wyrok?

Opieka nad najmłodszymi członkami rodziny w sezonie jesienno-zimowym wymaga niemałej logistyki. Wiele osób nie wie o tym, że o zasiłek za opiekę nad chorym wnukiem mogą ubiegać się nie tylko rodzice, ale również dziadkowie. W jakich sytuacjach jest taka możliwość?

Rodzice czy opiekunowie prawni często nie wiedzą o tym świadczeniu, a można otrzymać w 2025 r. aż 6200 zł zasiłku szkolnego na dziecko. Jest to kwota maksymalna na cały rok, ale jednorazowo można liczyć na nawet 620 zł. Co ważne świadczenie przysługuje nawet gdy w rodzinie jest dobra sytuacja materialna. Kiedy, dla kogo i jakie warunki należy spełnić?

W przypadku gdy uzyskanie dochodu z tytułu części emerytury spowoduje przekroczenie kryterium dochodowego uprawniającego do zasiłku rodzinnego i utratę prawa do świadczeń, to w omawianym w artykule przykładzie zasiłki rodzinne z dodatkami nie będą przysługiwać już od 1 września 2025 r. (źródło: MRPiPS).

Bon na zasiedlenie bez limitu wieku, rejestracja na podstawie miejsca zamieszkania, a nie adresu zameldowania, takie zmiany przyniosły bezrobotnym nowe przepisy, jakie z początkiem czerwca zaczęły obowiązywać w urzędach pracy. To nie wszystko. Rewolucja dotyczy także wypłaty zasiłku.

„Koniec okrutnego prawa” – ogłosiła minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk. Nowe przepisy dotyczące zasiłku pogrzebowego oznaczają przełom dla wielu rodzin po stracie dziecka. Od teraz, aby otrzymać świadczenie, nie będzie już konieczne przeprowadzanie kosztownych badań genetycznych w celu ustalenia płci dziecka.

W dniu 24 czerwca 2025 r., w rządowym centrum legislacji, został opublikowany projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (nr w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów: UDER65), która zakłada zmianę zasad wypłaty zasiłku pogrzebowego, w tym m.in. – skrócenie terminu, jaki ZUS będzie miał na wypłatę zasiłku beneficjentom tego świadczenia. To jednak nie jedyne uproszczenia, jakie planuje MRPiPS, w zakresie przyznawania prawa do zasiłku pogrzebowego.

Najbliższy rok szkolny 2025/2026, będzie prawdziwym wyzwaniem dla pracujących rodziców, którzy będą musieli zagospodarować czas wolny swoich dzieci w ciągu aż 177 dni. Problem mogą mieć zwłaszcza rodzice dzieci w wieku wczesnoszkolnym, które wymagają jeszcze ich całodziennej opieki, a tymczasem – 26-dniowy urlop większości osób zatrudnionych w ramach stosunku pracy nie jest z „gumy”, choć kodeks pracy ma do „zaoferowania” jeszcze kilka innych „zwolnień” od pracy na dziecko.

Legitymowanie się określonym stopniem niepełnosprawności może niekiedy decydować o możliwości uzyskania konkretnego wsparcia w ośrodkach pomocy społecznej. Jakie zasiłki wypłaca MOPS i ile wynoszą w 2025 r.? Kto może je otrzymać? Czy w najbliższym czasie planowane są zmiany przepisów?

W aktualnie obowiązujących przepisach kodeksu pracy nie zostało przewidziane zwolnienie od pracy czy urlop, celem sprawowania opieki nad chorym pupilem, nawet jeżeli – ze względu na jego stan zdrowia – wymagałby on całodobowej obecności opiekuna. Okazuje się jednak, że w pewnych okolicznościach – jeżeli właściciel psa, celem sprawowania nad nim opieki, skorzystał z urlopu bezpłatnego – możliwe jest odzyskanie przez niego równowartości 100 proc. utraconego przez niego, z powyższego powodu, wynagrodzenia. Orzekł o tym Sąd Rejonowy w Płońsku.

Ostatnio jest "burza" wokół uprawnień dla osób z niepełnosprawnościami. Obiecywano wiele, a wyjdzie jak zwykle. Ba - pieniędzy nie dadzą, ale do 15 lat pozbawienia wolności już tak. Za co? No np. za brak opieki nad osobami z niepełnosprawnościami, za brak opieki nad teściami, rodzicami innymi: ogólnie osobami nieporadnymi. Cóż... można teściów lubić lub nie, podobnie z innymi bliskimi, ale nigdy nie powinno się ich zostawiać na pastwę losu, gdyż może to grozić konsekwencjami karnymi, nawet pozbawieniem wolności na wiele, wiele lat.

Sądy wykryły trzecią lukę w przepisach o świadczeniu wspierającym. Pierwsza luka dotyczy wątpliwości, czy opiekunowie osób niepełnosprawnych powinni oddawać świadczenie pielęgnacyjne (stare) za okres rozpatrywania wniosku o określenie poziomu potrzeby wsparcia (liczba punktów w WZON po teście sprawności). Druga luka dotyczy utraty ubezpieczenia zdrowotnego przez opiekunów za okres rozpatrywania wniosku przez WZON. I teraz jest odkryta trzecia luka.

W dniu 12 kwietnia br. Rzeczniczka Praw Dziecka, wspólnie z Okręgową Radą Adwokacją, skierowały do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wystąpienie, w którym zawnioskowały o zmianę art. 188 kodeksu pracy, poddając pod wątpliwość zgodność ww. przepisu z konstytucyjną zasadą równości oraz zasadą ochrony praw dziecka.

Mówi się o państwie opiekuńczym, o państwie socjalnym. I coś w tym jest. Wśród rodziców dzieci, którzy nie są zatrudnieni mówi się, że przy różnych świadczenia pieniężnych i zasiłkach jakie można otrzymać od państwa nie opłaca im się pracować za minimalną krajową. Wprawdzie może mieliby netto te kilkaset złotych więcej, ale za to jakim kosztem, kosztem pracy i czasu. Rodzice wolą dostać np. 2962 zł, bo: 500 zł (aktywnie w domu) + 1662 zł (zasiłek) + 800plus. Oczywiście taki schemat nie jest dany raz na zawsze! Jeśli jest dwoje dzieci kwota ta zwiększa się o kolejne 500 i 800 zł. Polska szczyci się niskim bezrobociem, ale tutaj nie chodzi o niskie bezrobocie, a o zmianę mentalności i potraktowanie pracy jako wartości, sposobu na rozwój i wkład w życie społeczne oraz gospodarcze. Czy Polacy, a szczególnie młodzi rodzice zmienią myślenie?

Świadczenie rehabilitacyjne w 2025 r. i 2026 r.: Komu przysługuje świadczenie rehabilitacyjne? Jak długo można pobierać świadczenie rehabilitacyjne? Ile wynosi świadczenie rehabilitacyjne? Kiedy należy złożyć wniosek o świadczenie rehabilitacyjne?

Czy bon senioralny obejmie wszystkie potrzebujące rodziny i czy w ogóle jest możliwe, aby znaleźli się pracujący w Polsce opiekunowie, których na ten moment brakuje ponad 20 tysięcy? Na razie wszyscy czekają by projekt rządowy zamienił się w ustawę, a przepisy o bonie senioralnym weszły w życie, bo czasu do ich wdrożenia jest coraz mniej.

Ojcowie coraz częściej korzystają z urlopów rodzicielskich i ojcowskich. Zasiłek za okres urlopu rodzicielskiego wynosi 70 proc. wynagrodzenia. Urlop ojcowski jest płatny w 100 proc.

Miał być programem demograficznym, okazał się tylko polityczną kartą przetargową dającą wygraną PiS w wyborach. Tymczasem problemy demograficzne Polski narastają ze zdwojoną siłą - Polacy nie chcą mieć więcej dzieci, często nawet nie decydują się na to jedno - pierwsze. Zamiast likwidować program Rodzina 500 plus w pierwotnym kształcie, trzeba go poważnie zmienić i utrzymać?

Niewiele osób wie, że MOPSy i OPSy mają narzędzia do wypłaty zasiłku dla osoby, która wczoraj była dobrze sytuowana (w znaczeniu np. dobrej pracy), ale nagle utraciła dochody i znalazła się na tzw. zakręcie. Są specjalne przepisy i zasiłki dla „osób tracących nagle dochód” (w znaczeniu źródło dochodu). Taką sytuacją jest zwolnienie z pracy.

Reforma systemu zasiłków i innych form pomocy społecznej, fachowo określanych mianem transferów z budżetu państwa jest konieczna. Poza tym, że zasiłki kosztują i większość jest nieefektywna, spełniając głównie rolę "kiełbasy wyborczej", zwiększa się dług publiczny, który w najbliższym czasie jeszcze bardziej wystrzeli przez wydatki na obronność i zbrojenia.

Bezwarunkowy dochód podstawowy to zasiłek, który ma się należeć każdemu. Choć jego wypłacanie rozważano jeszcze przed pandemią, to COVID-19 zahamował ten proces. Obecnie w wielu krajach, po ustabilizowaniu się sytuacji, podejmowane są działania w tym kierunku - na razie eksperymentalnie. Czy są szanse, by taki uniwersalny zasiłek, bez dodatkowych warunków, pojawił się także w Polsce?

Od 1 stycznia 2025 r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje w kwocie 3 287 zł miesięcznie. Mogą się o nie ubiegać rodzice lub opiekunowie niepełnosprawnego dziecka, którzy nie muszą przy tym rezygnować z własnej aktywności zawodowej, bowiem – w ubiegłym roku, zostały zniesione wszelkie ograniczenia w tym zakresie (w tym również w zakresie osiąganych przez rodziców lub opiekunów dziecka dochodów).