Ustalenie ojcostwa – vademecum

Czym jest uznanie ojcostwa?

Uznanie ojcostwa jest oświadczeniem mężczyzny, iż dziecko pochodzi właśnie od niego. Do uznania ojcostwa konieczne jest jednoczesne potwierdzenie oświadczenia przez matkę dziecka.
Oświadczenie o uznaniu może zostać złożone przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego lub przed sądem opiekuńczym. W obu przypadkach uznanie ojcostwa przez mężczyznę musi zostać potwierdzone przez matkę dziecka. Termin na złożenie takiego oświadczenia przez matkę dziecka to maksymalnie trzy miesiące. Kierownik urzędu stanu cywilnego dokonuje niezbędnych wyjaśnień dotyczących obowiązków i praw wynikających z uznania.

Można uznać ojcostwo w stosunku do dziecka już poczętego, jeszcze przed jego urodzeniem się.  Nie jest jednak możliwe uznanie ojcostwa po osiągnięciu przez dziecko pełnoletniości.

Uznanie ojcostwa nie może nastąpić po osiągnięciu przez dziecko pełnoletności.

Zobacz również: Jak uznać ojcostwo?

Jak ustalić ojcostwo w sądzie?

Z pozwem o ustalenie ojcostwa mogą wystąpić: dziecko, matka oraz domniemany ojciec dziecka. Warto pamiętać, iż po śmierci dziecka lub po osiągnięciu przez nie pełnoletności wystąpienie z żądaniem ustalenie ojcostwa nie jest możliwe.

Domniemywa się, iż ten, kto obcował z matką dziecka w okresie czasu pomiędzy trzechsetnym i osiemdziesiątym pierwszym dniem przed jego urodzeniem się, jest jego ojcem. takie domniemanie może być obalone poprzez wykazanie, iż ojcostwo innego mężczyzny jest bardzie j prawdopodobne.

Jeżeli chodzi o dowody w sprawach o ustalenie ojcostwa, to najczęściej stosuje się tu dowód z badań DNA.

Zobacz również: Jak napisać pozew o ustalenie ojcostwa?

Co z alimentami?

Łącznie z ustaleniem ojcostwa można żądać świadczeń alimentacyjnych od domniemanego ojca dziecka. Wysokość alimentów zależy od usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz od możliwości zarobkowych i majątkowych ojca dziecka.

Pamiętajmy, iż ojciec dziecka obowiązany jest do współponoszenia wydatków na dziecko w okresie ciąży i porodu. Możliwość taka wynika wprost z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, który stanowi, iż ojciec nie będący mężem matki obowiązany jest przyczynić się w rozmiarze odpowiadającym okolicznościom do pokrycia wydatków związanych z ciążą i porodem oraz kosztów trzymiesięcznego utrzymania matki w okresie porodu. Z ważnych powodów matka może żądać udziału ojca w kosztach swego utrzymania przez czas dłuższy niż trzy miesiące. Jeżeli wskutek ciąży lub porodu matka poniosła inne konieczne wydatki albo szczególne straty majątkowe, może ona żądać, ażeby ojciec pokrył odpowiednią część tych wydatków lub strat. Roszczenia powyższe przysługują matce także w wypadku, gdy dziecko urodziło się nieżywe (art. 141. § 1). Jeżeli ojcostwo mężczyzny nie będącego mężem matki zostało uwiarygodnione, matka może żądać, ażeby mężczyzna ten jeszcze przed urodzeniem się dziecka wyłożył odpowiednią sumę pieniężną na koszty utrzymania matki przez trzy miesiące w okresie porodu oraz na koszty utrzymania dziecka przez pierwsze trzy miesiące po urodzeniu. Termin i sposób zapłaty tej sumy określa sąd (art. 142).

Kiedy zaprzecza się ojcostwu?

Zgodnie z prawe, istnieje domniemanie pochodzenia dziecka od jej męża, jeżeli urodziło się ono w czasie jego trwania lub przed upływem trzystu dni od jego ustania lub unieważnienia. W przypadku gdy dziecko urodziło się przed upływem trzystu dni, a już po zawarciu przez matkę drugiego małżeństwa, domniemywa się, iż pochodzi ono od drugiego męża.

W celu obalenia tych domniemań należy skierować do sądu pozew o zaprzeczenia ojcostwa.

Zobacz również: Na czym polega postępowanie o zaprzeczenie ojcostwa?

Czy matka jest zawsze pewna?

Gdy w akcie urodzenia wpisana jest kobieta, która w rzeczywistości dziecka nie urodziła, można żądać zaprzeczenia macierzyństwa. Jeżeli sporządzono akt urodzenia dziecka nieznanych rodziców lub macierzyństwo kobiety wpisanej w akcie urodzenia jako jego matka zostało zaprzeczone, możliwe jest ustalenie macierzyństwa.

Zobacz również: Czym jest zaprzeczenie macierzyństwa?

Zobacz również serwis: Ustalenie ojcostwa