Adwokat w sprawach rodzinnych. Interdyscyplinarność to konieczność [Wywiad]

Wioleta Matela-Marszałek, Infor.pl: Czy dziś adwokat w sprawach rodzinnych musi posiadać jeszcze inne umiejętności? Do czego może przydać się wiedza na temat rodzicielstwa i zdolności mediacyjne?

Katarzyna Wróbel-Koczułap, adwokat: Jeżeli mówimy o pracy adwokata, który zajmuje się obszarem prawa rodzinnego, z pełnym przekonaniem myślę, że interdyscyplinarność to konieczność i codzienność. Niezwykle przydatne jest łączenie wiedzy z różnych dziedzin, zwłaszcza, że często mamy do czynienia z opiniami psychologicznymi czy opiniami biegłych, które musimy weryfikować i zgłaszać co do nich odpowiednie wnioski.

Interdyscyplinarność niejako chroni przed wąskim spojrzeniem na problem, bo często okazuje się, że prosta z pozoru sprawa jaka do nas trafia może mieć bardzo złożone podłoże.

Moim zdaniem, wiedza na temat rodzicielstwa jest niezbędna przy zajmowaniu się tak wrażliwą dziedziną jak prawo rodzinne. Wsparcie adwokata, który posiada tego typu umiejętności umożliwia znalezienie takich rozwiązań, które będą dbały przede wszystkim o dobro dziecka i jego prawidłowy rozwój, minimalizując negatywne skutki ewentualnych konfliktów, jakie mają miejsce między rodzicami po rozstaniu.

Zdolności mediacyjne niewątpliwie są pomocne do skuteczniejszej komunikacji, szybszego zakończenia sporu, obniżenia negatywnych emocji oraz utrzymania relacji i wypracowania porozumienia.

Z jakimi problemami najczęściej przychodzą po pomoc rodzice?

Na to pytanie nie ma jednej prawidłowej odpowiedzi, myślę, że każdy pełnomocnik zajmujący się problematyką prawa rodzinnego może mieć swoje spostrzeżenia i ewentualne „statystyki” prowadzone na potrzeby własnej praktyki zawodowej.

Ze swojego doświadczenia mogę powiedzieć, że coraz częściej rozstający się rodzice są świadomi, że najważniejsze w tej sytuacji jest, aby ochronić dziecko. To cieszy, bo czasami najtrudniej zrozumieć, że bywa, iż ważniejsza jest relacja, niż racja. Z drugiej strony obserwuję również, że częściej niż w ubiegłych latach zdarzają się sprawy dotyczące rozstrzygnięcia o istotnych sprawach dziecka, np. gdy rodzice co do zasady zgodnie wykonują władzę rodzicielską, ale trafią na sytuację, w której nie są w stanie się porozumieć – często dotyczy to zmieniających się kwestii światopoglądowych.

Niestety coraz częściej wszczynane są postępowania z ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich z powodu przemocy rówieśniczej, która przybiera różne formy. Z tego też względu pojawia się coraz więcej akcji edukacyjnych, w których adwokaci biorą udział, przykładowo, chociażby w ciągu ostatniego roku szkolnego – Adwokaci rozjaśniają prawo „Prawo vs. Hejt. Szkoła wolna od hejtu”. Zajęcia miały na celu m.in. wyjaśnienie młodzieży, czym jest zjawisko hejtu i jakie mogą być jego konsekwencje oraz jakie działania można podjąć, aby temu przeciwdziałać.

A co z ochroną przed nieodpowiednimi treściami w Internecie?

Mamy takie czasy, że korzystanie przez dzieci i młodzież z Internetu, w większym czy mniejszym zakresie jest powszechne. Oczywiście, coraz większa część społeczeństwa jest świadoma zagrożeń, jakie niesie korzystanie przez dzieci z dostępnych treści bez nadzoru. Mamy też możliwość zakładania blokad czy kontroli rodzicielskich, ale nie gwarantuje to tego, że dziecko będzie miało styczność z takimi treściami np. na urządzeniu kolegi czy koleżanki.

Bardzo ważna jest profilaktyka w tym zakresie, w najprostszej formie przybierająca postać rozmowy z dziećmi. Działania, jakie podejmujemy muszą być ukierunkowane na to, aby dzieci rozpoznały, że mają do czynienia ze szkodliwym zjawiskiem, ale również, żeby wiedziały jak na taką sytuację zareagować i do kogo zwrócić się po pomoc. Ale co najważniejsze, rodzice powinni zacząć też od siebie i kilka razy zastanowić się, czy zdjęcie, informacja czy film, jaki chcą opublikować w sieci z udziałem swojego dziecka na pewno jest zgodne z jego szeroko rozumianym dobrem i czy nie narażają jego bezpieczeństwa, mówię tutaj o zjawisku sharentingu, który może przyjmować formy oversharentingu czy skrajnie parental trollingu.

Czy związku z tymi wyzwaniami narodził się pomysł na zorganizowanie interdyscyplinarnej konferencji?

Pomysł na interdyscyplinarną konferencję „Adwokat dla Rodziny” narodził się już cztery lata temu, bo w tym roku organizujemy już IV edycję tego wydarzenia. Tak jak wspomniałam, adwokat zajmujący się prawem rodzinnym poza oczywiście znajomością prawa, przy wykonywaniu zawodu posiłkuje się również wiedzą z innych dziedzin. Konferencja ma interdyscyplinarny charakter już od samego początku – stanowi platformę wymiany doświadczeń nie tylko przez różną tematykę każdego z trzech paneli, ale również dzięki obecności cenionych specjalistów, przedstawicieli różnych zawodów prawniczych, ale nie tylko.

Poza sędziami, adwokatami gościmy niemal co roku przedstawicieli ze środowiska psychologów, socjologów. Swoją wiedzą dzielili się z nami przedstawiciele Policji, fundacji czy innych organów zaangażowanych w ochronę dzieci. Interdyscyplinarność łączy każdą edycję Konferencji, dobierając tematy poszczególnych paneli zwracamy uwagę nie tylko na ich zróżnicowanie w stosunku do lat poprzednich, ale także na interesującą i praktyczną, aktualną problematykę.

Bardzo dziękuję za rozmowę.

Katarzyna Wróbel-Koczułap - adwokat w Izbie Adwokackiej w Warszawie

Prowadzi indywidualną kancelarię adwokacką. Jest wpisana na listę mediatorów z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego oraz gospodarczego Centrum Mediacji przy Naczelnej Radzie Adwokackiej. Jest skarbnikiem Sekcji Prawa Rodzinnego przy Okręgowej Radzie Adwokackiej w Warszawie.

Prowadziła zajęcia dla studentów Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie oraz szkolenia w Pracowni Liderów Prawa Junior – programu edukacyjnego Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości.

Ponadto, prowadzi również wykłady w ramach doskonalenia zawodowego w Izbie Adwokackiej w Warszawie oraz jest wpisana na listę wykładowców w ramach szkolenia prowadzonego dla aplikantów adwokackich przez Okręgową Radę Adwokacką w Warszawie, gdzie prowadzi zajęcia z prawa rodzinnego i opiekuńczego oraz z postępowania o podział majątku wspólnego.

Od 11 grudnia 2023 r. adw. Katarzyna Wróbel – Koczułap uzyskała certyfikat „Kancelarii Przyjaznej Dziecku” w konkursie organizowanym przez Komitet Ochrony Praw Dziecka.